SayıştaySayıştay Daire Kararı522
Vergi Resmi Harç ve Diğer Gelirlerle İlgili Kararlar
Kurum / İdareYüksek Öğretim Kurumları
Daire3
İlam No42
Madde No3
Yılı2023
Üniversitenin Akademik ve Fiziki İmkanları Kullanılarak Özel Şahıslara Verilen Müzik Eğitimi Karşılığında Elde Edilen Gelirden Kamuya Pay Ayrılmaması
Üniversitenin akademik ve fiziki imkanları kullanılarak özel şahıslara verilen müzik eğitimi karşılığında elde edilen gelirden kamuya pay ayrılmadığı, bu gelirin tamamının dersi veren eğiticilere dağıtıldığı ve bu suretle ………. TL kamu zararına sebebiyet verildiği iddiasına ilişkin dosyada mevcut bilgi ve belgeler incelenmiştir.
06.11.1981 tarih ve 17506 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin “b” fıkrasında;
“Döner sermaye gelirlerinden tahsil edilen kısmın en az yüzde 5'i, üniversite bünyesinde yürütülen bilimsel araştırma projelerinin finansmanı için kullanılır. Bu tutar döner sermaye muhasebe birimince, tahsilatı takip eden ayın yirmisine kadar ilgili yükseköğretim kurumu hesabına yatırılır.
…”,
21.09.2004 tarih ve 25590 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 5234 sayılı Bazı Kanun Ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun Geçiçi 1 inci maddesinde;
“Geçici Madde 1- Genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelere bağlı olarak kurulmuş olup, 5018 sayılı Kanuna ekli (I) ve (II) sayılı cetvellerde yer alan idarelere bağlı döner sermayeli işletmelerin aylık gayrisafi hasılatından tahsil edilen tutarın % 15'i (ilaç, kan ve kan bileşenleri ile tıbbî sarf malzemesi hasılatının % 5'i), en geç takip eden ayın 20'sine kadar genel bütçeye irat kaydedilmek üzere ilgili saymanlıklara yatırılır. (Değişik son cümle: 28/3/2007-5615/28 md.) Aylık gayrisafî hasılattan irat kaydedilecek oranı, döner sermayeler itibariyle %1’e kadar indirmeye Maliye Bakanı yetkilidir.
…”,
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 61 inci maddesinde;
“Bu kanunun uygulanmasında, aşağıda yazılı ödemeler de ücret sayılır.
… 2. Evvelce yapılmış veya gelecekte yapılacak hizmetler karşılığında verilen para ve ayınlarla sağlanan diğer menfaatler;”
Denilmektedir.
Buna göre, üniversiteler döner sermayeleri üzerinden hizmet verebilecek ve hizmeti verenlere de döner sermayeden ek ödeme dağıtımı yapabilecektir. Bunu yaparken, kamunun da imkanlarının kullanılması sebebiyle, elde edilen gelirlerden %5 Bilimsel Araştırma Payı ile %1 Hazine Payının ayrılması, ücret geliri elde edenlerden de gelir vergisi kesintisinin yapılması gerekmektedir.
Üniversitenin Konservatuar bölümünde bir kısmı Üniversite personeli bir kısmı ise dışarıdan getirilen eğiticilerle, üçüncü kişilere müzik eğitimi verildiği, söz konusu eğitimin Üniversitenin müzik aletleri ile Üniversite binalarında gerçekleştirildiği, eğitim verilen kişilerden alınan ücretlerin Üniversite ile ilişkilendirilmeksizin eğitimi veren Üniversite personeli ile özel sektör eğiticilerine dağıtıldığı görülmüştür.
Bu durum Üniversite ve kamu nezdinde %5 Bilimsel Araştırma Payı ve %1 Hazine payı ile gelir vergisi kaybı yaşanmasına sebep olarak 10.12.2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71 inci maddesinde belirtilen; “kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunması” şeklinde tanımlanan kamu zararına sebebiyet vermiştir.
Söz konusu kamu zararından bu eğitime ilişkin ders ücretleri ile ders verecek öğretim elemanlarının belirlenmesi konusunda oy birliğiyle alınan kararda imzaları bulunan Yönetim Kurulu Başkanı ………. ile Üyeler; ………., ………., ………., ………. ile ……….’nin sorumlulukları bulunmaktadır.
Sonuç olarak, oluşan ……….-TL kamu zararının Rapordaki Yönetim Kurulu Başkan ve Üyelerine müştereken ve müteselsilen ödettirilmesine karar verilmesi gerekmekte ise de söz konusu tutar ………. tarih ve ………. nolu, ………. tarih ve ………. nolu, ………. tarih ve ………. nolu Tahsilat Makbuzları ile rızaen tahsil edildiğinden konu ile ilgili ilişilecek husus kalmadığına,
6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.
Üniversitenin akademik ve fiziki imkanları kullanılarak özel şahıslara verilen müzik eğitimi karşılığında elde edilen gelirden kamuya pay ayrılmadığı, bu gelirin tamamının dersi veren eğiticilere dağıtıldığı ve bu suretle ………. TL kamu zararına sebebiyet verildiği iddiasına ilişkin dosyada mevcut bilgi ve belgeler incelenmiştir.
06.11.1981 tarih ve 17506 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin “b” fıkrasında;
“Döner sermaye gelirlerinden tahsil edilen kısmın en az yüzde 5'i, üniversite bünyesinde yürütülen bilimsel araştırma projelerinin finansmanı için kullanılır. Bu tutar döner sermaye muhasebe birimince, tahsilatı takip eden ayın yirmisine kadar ilgili yükseköğretim kurumu hesabına yatırılır.
…”,
21.09.2004 tarih ve 25590 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 5234 sayılı Bazı Kanun Ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun Geçiçi 1 inci maddesinde;
“Geçici Madde 1- Genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelere bağlı olarak kurulmuş olup, 5018 sayılı Kanuna ekli (I) ve (II) sayılı cetvellerde yer alan idarelere bağlı döner sermayeli işletmelerin aylık gayrisafi hasılatından tahsil edilen tutarın % 15'i (ilaç, kan ve kan bileşenleri ile tıbbî sarf malzemesi hasılatının % 5'i), en geç takip eden ayın 20'sine kadar genel bütçeye irat kaydedilmek üzere ilgili saymanlıklara yatırılır. (Değişik son cümle: 28/3/2007-5615/28 md.) Aylık gayrisafî hasılattan irat kaydedilecek oranı, döner sermayeler itibariyle %1’e kadar indirmeye Maliye Bakanı yetkilidir.
…”,
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 61 inci maddesinde;
“Bu kanunun uygulanmasında, aşağıda yazılı ödemeler de ücret sayılır.
… 2. Evvelce yapılmış veya gelecekte yapılacak hizmetler karşılığında verilen para ve ayınlarla sağlanan diğer menfaatler;”
Denilmektedir.
Buna göre, üniversiteler döner sermayeleri üzerinden hizmet verebilecek ve hizmeti verenlere de döner sermayeden ek ödeme dağıtımı yapabilecektir. Bunu yaparken, kamunun da imkanlarının kullanılması sebebiyle, elde edilen gelirlerden %5 Bilimsel Araştırma Payı ile %1 Hazine Payının ayrılması, ücret geliri elde edenlerden de gelir vergisi kesintisinin yapılması gerekmektedir.
Üniversitenin Konservatuar bölümünde bir kısmı Üniversite personeli bir kısmı ise dışarıdan getirilen eğiticilerle, üçüncü kişilere müzik eğitimi verildiği, söz konusu eğitimin Üniversitenin müzik aletleri ile Üniversite binalarında gerçekleştirildiği, eğitim verilen kişilerden alınan ücretlerin Üniversite ile ilişkilendirilmeksizin eğitimi veren Üniversite personeli ile özel sektör eğiticilerine dağıtıldığı görülmüştür.
Bu durum Üniversite ve kamu nezdinde %5 Bilimsel Araştırma Payı ve %1 Hazine payı ile gelir vergisi kaybı yaşanmasına sebep olarak 10.12.2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71 inci maddesinde belirtilen; “kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunması” şeklinde tanımlanan kamu zararına sebebiyet vermiştir.
Söz konusu kamu zararından bu eğitime ilişkin ders ücretleri ile ders verecek öğretim elemanlarının belirlenmesi konusunda oy birliğiyle alınan kararda imzaları bulunan Yönetim Kurulu Başkanı ………. ile Üyeler; ………., ………., ………., ………. ile ……….’nin sorumlulukları bulunmaktadır.
Sonuç olarak, oluşan ……….-TL kamu zararının Rapordaki Yönetim Kurulu Başkan ve Üyelerine müştereken ve müteselsilen ödettirilmesine karar verilmesi gerekmekte ise de söz konusu tutar ………. tarih ve ………. nolu, ………. tarih ve ………. nolu, ………. tarih ve ………. nolu Tahsilat Makbuzları ile rızaen tahsil edildiğinden konu ile ilgili ilişilecek husus kalmadığına,
6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.