Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

Taşıt Kiralama

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda;

... Belediyesi tarafından 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Doğrudan Temin” başlıklı 22’nci maddesine göre temin edilen “... Taşıt Kiralanması İşi” kapsamında kiralanan otobüs Teknik Şartname hükümlerine uygun olmadığı halde ödeme yapılması suretiyle kamu zararına neden olunduğu iddiasına ilişkin olarak;

İş’e ait Teknik Şartname’de, kiralanan aracın asgari 18 kişilik olması gerektiği düzenlendiği halde, Yüklenici tarafından temin edilen aracın 17 kişilik olması nedeniyle Teknik Şartname’ye aykırı olduğu ifade edilerek, bu nedenle araç kiralaması için yapılan ödemenin tamamı kamu zararı olarak nitelendirilmişse de;

Anılan Teknik Şartname’nin “Otobüs ve Sürücüsünde Bulunması Gereken Özellikler” başlıklı 3’üncü maddesinde, “asgari 18 kişilik, en fazla 15 yaşında otobüs” denilmekle birlikte, belirtilen özelliklerde olmayan araçların Yüklenici tarafından İdareye sunulması halinde uygulanacak müeyyidelere ilişkin herhangi bir düzenlemeye yer verilmemiştir. Doğrudan temin yöntemiyle yapılan söz konusu İş’te, sözleşme düzenlenip düzenlenmemesi hususu İdare takdirinde olup, İş için sözleşme de yapılmamıştır.

Hizmet alımının gerçekleştiği dönemde, İdare tarafından Teknik Şartname’ye aykırılık hususunda bir tespitte bulunulmamış ve 09.03.2023 tarihli Muayene ve Kabul Komisyonu Tutanağında, işin eksiksiz olarak yapıldığı belirtilmek suretiyle ödeme gerçekleştirilmiştir.

Raporda, kiralanan aracın Teknik Şartname’ye aykırılığının, hizmetin yerine getirilmesine engel olduğu veya iş kaybına sebep olduğu yönünde bir değerlendirme de yer almamaktadır. Kaldı ki, söz konusu Teknik Şartname’ye aykırılık nedeniyle hizmette bir aksaklık olması halinde dahi, araç kiralama bedelinin tamamının kamu zararı olduğu yönünde bir kanaate varılması da mümkün değildir.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 71’inci maddesine göre, kamu zararından bahsedilebilmesi için, kamu zararının söz konusu maddede belirtilen esaslara ugun biçimde ortaya çıkması gerekir. Ancak somut olayda, Yüklenici hakkında cezai müeyyide uygulanmasını gerektiren herhangi bir hükme alıma ilişkin dokümanlarda yer verilmediği ve bahse konu aykırılığın işin yapılmasına engel nitelikte bir kusur oluşturmadığı dikkate alındığında, 5018 sayılı Kanun’un 71’inci maddesinde belirtilen esaslar çerçevesinde kamu kaynağında azalmaya neden olunduğundan bahsedilemeyecektir.

Seyahate katılan personel ile ilgili görevlendirme onaylarının bulunmadığı, ayrıca ... AŞ’nin personeline ilişkin giderlerin Belediye bütçesinden karşılanmasına imkan olmadığı hususundaki tespitlere ilişkin olarak ise,

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun, “Meclisin görev ve yetkileri” başlıklı 18’inci maddesinin birinci fıkrasının (p) bendinde, “Yurt içindeki ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığının izniyle yurt dışındaki belediyeler ve mahallî idare birlikleriyle karşılıklı iş birliği yapılmasına; kardeş kent ilişkileri kurulmasına; ekonomik ve sosyal ilişkileri geliştirmek amacıyla kültür, sanat ve spor gibi alanlarda faaliyet ve projeler gerçekleştirilmesine; bu çerçevede arsa, bina ve benzeri tesisleri yapma, yaptırma, kiralama veya tahsis etmeye karar vermek.” denilmek suretiyle belediyelerin yurt içinde veya Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının izniyle yurt dışındaki belediyelerle kardeş kent ilişkileri kurabileceği düzenlenmiştir.

Anılan Kanun’un “Belediye Başkanı” başlıklı 37’nci maddesinde, “Belediye başkanı, belediye idaresinin başı ve belediye tüzel kişiliğinin temsilcisidir.” denilmiş olup, Kanun’un, “Belediye başkanının görev ve yetkileri” başlıklı 38’inci maddesinin birinci fıkrasının (p) bendinde ise, “Kanunlarla belediyeye verilen ve belediye meclisi veya belediye encümeni kararını gerektirmeyen görevleri yapmak ve yetkileri kullanmak” belediye başkanının görev ve yetkileri arasında sayılmıştır.

Mezkur Kanun’un “Belediyenin Giderleri” başlıklı 60’ıncı maddesinde, “Sosyo-kültürel, sanatsal ve bilimsel etkinlikler için yapılan giderler.” ve “Kanunla verilen görevler ve hizmetlerin yürütülmesi için yapılan diğer giderler” Belediye giderleri arasında sayılmaktadır.

Yargılamaya konu olay çerçevesinde yapılan harcama, Belediye Başkanı ve maiyetindeki heyetin “Kardeş Şehir” ziyareti için doğrudan teminle gerçekleştirilmiş olan araç kiralama hizmet alımına ilişkin olup, sorumluların savunmalarından söz konusu heyette yer alan katılımcılara 6245 sayılı Harcırah Kanunu’na göre harcırah ödemesi yapılmadığı, katılımcılara herhangi bir ad altında başkaca bir ödeme de gerçekleştirilmediği, “Kardeş Şehir” ziyareti amacıyla Belediye bütçesinden yapılan giderin yalnızca araç kiralama hizmet alımından ibaret olduğu anlaşılmıştır.

Bu minvalde, Belediye Başkanının “Kardeş Şehir” ziyareti kapsamında yapılan araç kiralamasının Belediye bütçesinden gerçekleştirilmesinde mevzuata aykırılık bulunmadığından, her ne kadar heyette yer alan personelin görevlendirme yazılarının olmaması ve Belediye personeli olmayan kişinin de söz konusu araçla ziyarete katılması noktasında mevzuata aykırılık bulunduğu görülmekteyse de, gerekli uyarı sorgu ile yapılmış olup ayrıca somut olay özelinde bu hususların kamu kaynağında azalmaya neden olduğundan da bahsedilemeyeceğinden, bahse konu tespitler çerçevesinde de kamu zararına hükmedilemeyeceği kanaatine varılmıştır.

Bu itibarla, kamu zararı oluşmayan ...-TL hakkında ilişilecek husus bulunmadığına, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.