2025/319417 İhale Kayıt Numaralı "24 Ay Süreli 30 Kısım Halinde 154- 400 kV Transformatör Merkezlerinin İşletmesi" İhalesi

Türkiye Elektrik İletim A.Ş. Genel Müdürlüğü (TEİAŞ) Merkez tarafından yapılan 2025/319417 İhale Kayıt Numaralı “24 Ay Süreli 30 Kısım Halinde 154- 400 kV Transformatör Merkezlerinin İşletmesi” ihalesine ilişkin olarak, Bmm Birleşik Müt. Müş. İnş. Pro. Tes. Kont. Dan. A.Ş. itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 12.06.2025 tarihli ve 2025/UH.I-1305 sayılı karar ile “4734 sayılı  Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

 

Anılan Kurul kararının iptali istemiyle, Rönesans Res. Mim. A.Ş. - Muhammed Ali Tel İş Ortaklığı tarafından açılan davada, Ankara 20. İdare Mahkemesinin 02.07.2025 tarihli ve E:2025/905, K:2025/1135 sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

 

Akabinde, söz konusu kararın Rönesans Res. Mim. A.Ş. - Muhammed Ali Tel İş Ortaklığı tarafından temyizi üzerine verilen Danıştay Onüçüncü Dairesinin 02.10.2025 tarihli ve E:2025/1935, K:2025/2908 sayılı kararında "… Dava konusu Kurul kararında yer alan 1. iddia çerçevesinde davacıların oluşturduğu iş ortaklığı tarafından ihalenin 20. kısmına yönelik olarak yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında üçüncü kişiden alınan fiyat teklifinin eki niteliğindeki satış tutarı tespit tutanağında bilgilerine yer verilen 28/02/2025 tarih ve AAA2025000000005 seri ve sıra numaralı faturanın ihale ve aşırı düşük teklif açıklaması talep tarihinden sonra Gelir İdaresi Başkanlığına gönderildiği gerekçesiyle satış tutarı tespit tutanağının ihale mevzuatı açısından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında dikkate alınabilecek nitelikte olmadığı ve satış tutarı tespit tutanağının dayanağı ve/veya unsuru olamayacağından bahisle söz konusu fiil ve davranışın 4734 sayılı Kanun'un 17. maddesinin (b) bendinde düzenlenen "ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak" fiili kapsamında değerlendirilmek suretiyle ihalenin 20. kısmı için verilen teklifin bu gerekçeyle de reddedilmesi ve yasak fiil veya davranış nedeniyle tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak belirlenmediği ihalenin diğer kısımlarından da (4., 10., 16., 17., 19., 22., 24., 27., 28) değerlendirme dışı bırakılması gerektiği yönünden yapılan incelemede;

4734 sayılı Kanuna göre gerçekleştirilen ihalelerde isteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmanın yasak fiil veya davranışlar olarak kabul edildiği, anılan eylemde bulundukları tespit edilenler hakkında fiil veya davranışın özelliğine göre bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar tüm kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanacağı, ihale sırasında veya sonrasında bu fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenlerin ihaleyi gerçekleştiren idarelerce o ihaleye iştirak ettirilmeyecekleri gibi yasaklama kararının yürürlüğe girdiği tarihe kadar aynı idareler tarafından yapılacak sonraki ihalelere de iştirak ettirilmeyeceği anlaşılmaktadır.

Dava konusu Kurul kararıyla, ihalenin 20. kısmı için üçüncü kişiden fiyat teklifi alınmak suretiyle gerçekleştirilen aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan tutanakta yer verilen faturanın ihale ve aşırı düşük teklif açıklama talebinden sonra Gelir İdaresi Başkanlığına beyan edilmesine yönelik fiili 4734 sayılı Kanun'un 17/b maddesinde yer alan "ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak" şeklinde kabul edilerek davacıların oluşturduğu iş ortaklığı değerlendirme dışı bırakıldığından, uyuşmazlığın bu kısmının yasak fiil ve davranışlar yönünden değerlendirilmesi gerekmektedir.

İhalelere katılmaktan yasaklanma sonucunu da doğurduğundan, yasak fiil ve davranışlarda bulunulduğu hususunun hiçbir tereddüte yer vermeyecek şekilde açık ve net olarak tespit edilmesi, başka bir anlatımla, ilgiliye isnat edilen fiilin kesin olarak sübuta ermesi gerektiği açıktır.

Dosya incelendiğinde, davacıların oluşturduğu iş ortaklığı tarafından ihalenin 20. kısmı için üçüncü kişiden fiyat teklifi almak suretiyle aşırı düşük teklif açıklaması yapıldığı, söz konusu fiyat teklifi ve ekinde yer alan satış tutarı tespit tutanağının yetkili kişilerce kaşelenerek imzalandığı, üzerinde bulunması gereken ibarelere ve bu belgedeki bilgilerin tevsiki amacıyla fatura bilgilerine yer verildiği, söz konusu teklife ilişkin bilgi ve belgelerin Tebliğ'de aranan şartları taşıdığı, ancak davalı idarece söz konusu teklif ekinde yer alan satış tutarı tespit tutanağına konu faturaların Gelir İdaresi Başkanlığına ihale ve aşırı düşük teklif açıklama talep yazısından sonra beyan edildiği gerekçesiyle ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunulduğundan bahisle davacıların oluşturduğu iş ortaklığının ihalenin aşırı düşük teklif olarak sayılmayan diğer kısımları yönünden de değerlendirme dışı bırakılması gerektiği yönünde düzeltici işlem belirlendiği anlaşılmaktadır.

Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifinde herhangi bir hukuka aykırılığın tespit edilmesi halinde ihaleye teklif verenin bu durumdan sorumlu tutulabilmesinin söz konusu hukuka aykırılığın ihaleye teklif veren ile teklif alınan üçüncü kişi arasında somut bir bağlantı bulunmasına bağlı olduğu, bir başka anlatımla, ihaleye teklif veren isteklinin, fiyat teklifi veren üçüncü kişi ile birlikte hareket ettiğine veya hukuka aykırılığın ihaleye teklif veren tarafından da bilindiği ya da bilinmesi gerektiği yönünde tespitlere yer verilmesi gerektiği, aksi halde söz konusu fiyat teklifini ihaleyi gerçekleştiren idareye sunan istekli yönünden herhangi bir araştırma yapılmaksızın doğrudan sorumluluğuna gidilmesinin, aşırı düşük tekliflerin açıklamasında üçüncü kişiden fiyat teklifi alınmasına yönelik getirilen ve ihale konusu işin daha avantajlı koşullarla gerçekleştirilebilmesi işlevi de bulunabilen açıklama yönteminin kullanımına engel olabileceği gibi 4734 sayılı Kanun'un 5. maddesinde belirlenen temel ilkelere de aykırılık teşkil edecektir.

Bu durumda, aşırı düşük teklif açıklamasının üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınarak yapılması halinde ihalede teklifi aşırı düşük teklif açıklamasına tabi tutulan kişinin fiilinin, üçüncü kişi tarafından hazırlanan fiyat teklifleri ile eki niteliğindeki tutanakların ve beyan edilen faturalara ait bilgilerin ihaleyi gerçekleştiren idareye verilmesinden ibaret olduğu göz önünde bulundurulduğunda, davacıların oluşturduğu iş ortaklığı tarafından fiyat teklifi alınan firma ile iştirak içerisinde bulunup bulunmadığı, fiyat teklifi ekindeki tutanakta bilgilerine yer verilen geçmiş tarihli faturaların ihale ve aşırı düşük teklif açıklama istem yazısından sonra Gelir İdaresi Başkanlığına sunulduğunun öncesinde bilinip bilinmediği, başka bir ifadeyle, söz konusu fiilin davacıların oluşturduğu iş ortaklığının bilgisi dahilinde gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğinin somut ve kesin verilerle ortaya koyularak karar verilmesi gerekirken, bu yönde hiçbir değerlendirme yapılmadan yalnızca üçüncü kişi tarafından hazırlanan ve ihale mevzuatı açısından uygun olmayan fiyat teklifini aşırı düşük teklif açıklaması çerçevesinde sunduğu gerekçesiyle davacıların oluşturduğu iş ortaklığının "ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak" yasak fiilini gerçekleştirdiğinden bahisle diğer kısımları yönünden de değerlendirme dışı bırakılması yönünde düzeltici işlem belirlenmesine yönelik dava konusu Kurul kararının bu kısmında hukuka uygunluk, davanın reddi yolundaki temyize konu İdare Mahkemesi kararının bu kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır.

…

Açıklanan nedenlerle;

1. Davacıların temyiz istemlerinin kısmen reddine;

2. Ankara 20. İdare Mahkemesinin 02/07/2025 tarih ve E:2025/905, K:2025/1135 sayılı kararının, dava konusu Kurul kararındaki 1. iddianın davacıların oluşturduğu iş ortaklığı tarafından ihalenin 20. kısmına yönelik olarak yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında üçüncü kişiden alınan fiyat teklifinin eki niteliğindeki satış tutarı tespit tutanağında bilgilerine yer verilen 28/02/2025 tarih ve AAA2025000000005 seri ve sıra numaralı faturanın ihale ve aşırı düşük teklif açıklaması talep tarihinden sonra Gelir İdaresi Başkanlığına gönderildiği gerekçesiyle satış tutarı tespit tutanağının ihale mevzuatı açısından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında dikkate alınabilecek nitelikte olmadığı ve satış tutarı tespit tutanağının dayanağı ve/veya unsuru olamayacağına ilişkin kısmı yönünden davanın reddine dair kısmı ile davalı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmesine yönelik kısmında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından Mahkeme kararının anılan kısmının yukarıda belirtilen GEREKÇEYLE ONANMASINA,

3. Davacıların temyiz istemlerinin kısmen kabulüne;

4. Temyize konu İdare Mahkemesi kararının, dava konusu Kurul kararındaki 1. iddiada belirtilen söz konusu fiil veya davranışın 4734 sayılı Kanun'un 17. maddesinin (b) bendinde düzenlenen "ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak" fiili kapsamında değerlendirilmek suretiyle ihalenin 20. kısmı için verilen teklifin bu gerekçeyle de reddedilmesi ve yasak fiil veya davranış nedeniyle tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak belirlenmediği ihalenin diğer kısımlarından da (4., 10., 16., 17., 19., 22., 24., 27., 28) değerlendirme dışı bırakılması gerektiği yönünden davanın reddine ilişkin kısmının 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesi uyarınca BOZULMASINA,

5. Bu kısım bakımından DAVA KONUSU İŞLEMİN İPTALİNE,

…

12. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 02/10/2025 tarihinde
   Oybirliğiyle karar verildi.” ifadelerine yer verilmiştir.

 

Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

 

Ayrıca, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

 

Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

 

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

 

 

 

1- Kamu İhale Kurulunun 12.06.2025 tarihli ve 2025/UH.I-1305 sayılı kararında başvuru sahibinin 1'inci iddiasına ilişkin olarak yer alan ihalenin 20'nci kısmında sunduğu aşırı düşük teklif açıklaması idarece uygun bulunmayan Rönesans Res. Mim. A.Ş. - Muhammed Ali Tel İş Ortaklığı tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılan 28.02.2025 tarihli ve AAA2025000000005 seri ve sıra numaralı faturanın ihale tarihi ve aşırı düşük teklif sorgulama yazısının gönderilmesinden sonraki bir tarihte Gelir İdaresi Başkanlığına gönderilmesinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun "Yasak fiil veya davranışlar" başlıklı 17'nci  maddesinin  (b)  bendinde  düzenlenen "ihale  kararını  etkileyecek  davranışlarda  bulunmak" fiili kapsamında değerlendirilmek suretiyle anılan iş ortaklığının teklifinin ihalenin 20'nci kısmında bu gerekçeyle de reddedilmesi ve yasak fiil veya davranış nedeniyle isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif olarak  belirlenmediği  ihalenin  diğer  kısımlarında  da  (4.,  10.,  16.,  17.,  19.,  22.,  24.,  27.  ve  28'inci kısımlarında) değerlendirme dışı bırakılması gerektiğine yönelik değerlendirmelerin iptaline,

 

2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçe doğrultusunda başvuru sahibinin 1'inci iddiası kapsamında yer alan 4734 sayılı Kanun'un "Yasak fiil veya davranışlar" başlıklı 17'nci maddesinin (b) bendinde düzenlenen "ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak" fiili kapsamında olduğu iddiasının esasının yeniden incelenmesine,

 

   Oybirliği ile karar verildi.