SayıştaySayıştay Daire Kararı10939

İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar

Kurum / İdareGenel Bütçe Kapsamındaki İdareler
Daire1
İlam No14
Madde No5
Yılı2023
Birim fiyat tariflerine aykırı ödeme

… Ortak Girişimi yüklenimindeki … TL sözleşme bedelli … İşleri’ne ait “Elektromekanik Yangın Perdesi” imalatının bedeli yeni birim fiyat yapılmak suretiyle ödenmiştir.

Anılan İşe ait Sözleşme’nin “Sözleşmenin Ekleri” başlıklı 8’inci maddesinde;

“İhale dokümanını oluşturan belgeler arasındaki öncelik sıralaması aşağıdaki gibidir.

1-Yapım İşleri Genel Şartnamesi,

2-İdari Şartname,

3- Sözleşme Tasarısı,

4- Birim Fiyat Tarifleri ve Cetveli,

5- Mahal Listesi,

6-Özel Teknik Şartname,

7- Genel Teknik Şartname,

8-Ön/Kesin Projeler,

9-Açıklamalar(varsa),

10-Diğer Ekler.” hükmü,

Sözleşme eki İdari Şartnamenin “Grup, Set, Takım Olarak Tanımlı İşlerin Fiyat Teklifleri” başlıklı 46.4. maddesinde;

“İstekliler, birim fiyat teklif cetvelinde grup, set, takım ibaresi ile tanımlı işlere ait fiyat tekliflerini hazırlarken idari şartname, sözleşme tasarısı, teknik şartnameler, birim fiyat tarifleri ve tekliflerinde bilgi amaçlı olarak yararlanacakları projeler(çizimler ve raporlar); hattın entegre olacağı … İstasyonunu, bu ihale konusu sistemin yer alacağı koridordaki arazi koşullarını inceleyecek ve söz konusu iş kalemlerinin kapsamı doğrultusunda uygulanabilecek sistemler ile ilgili mühendislik yaklaşımlarını oluşturacak, ihtiyaç duyması halinde fiyatlandırmaya esas mühendislik çalışmalarını yapacak ve risklerini de alarak fiyat tekliflerini oluşturacaktır.

İstekliler tarafından yukarıda bahsedilen şekilde oluşturulacak grup, set, takım ibaresi ile tanımlı iş kalemleri fiyat tekliflerinin, ilgili iş kalemine ait, kapsamı “idari ve teknik şartnameler ile birim fiyat tariflerinde” belirtilen koşullarda eksiksiz olarak işletmeye almak için gereken tüm fonksiyonları karşılamak için gereken her türlü masrafı içerdiği kabul edilecektir. İsteklilerin teklifleri idari ve teknik şartnameler ile birim fiyat tariflerini eksiksiz karşılayacaktır.” hükmü,

Sözleşme eki “Birim Fiyat Tarifleri, Keşif Özeti İcmal Tablosu ve Keşif Özeti Cetvellerinin Genel Hükümleri düzenleyen maddesinde;

“Birim Fiyat Tarifleri, Birim Fiyat Teklif Cetvelleri ve Birim Fiyat Teklif Özetleri, Sözleşme Dokümanlarında tanımlanan ve İdare ile Yüklenicinin projelendirdiği bütün işleri kapsar.

Sözleşme bedeli, Kaba ve İnce İnşaat İşleri, Güç Temini ve Cer Gücü, Sinyalizasyon Sistemi, Haberleşme ve Kontrol Sistemleri, Çevresel Kontrol Sistemi, Yardımcı Tesisler, Yürüyen Merdivenler ve Asansörler, Demiryolu İşleri, Genel Hizmetler, Diğer Kurum ve Kuruluşlar ile İlgili İşler tutarlarının toplamından oluşmaktadır.” hükmü,

“Birim Fiyat Kalemlerinin Kapsamı, Fiyatlandırılması ve Yeni Birim Fiyat Tanzimi” Başlıklı 1’nci maddesinin “Birim Fiyat Kalemlerinin Kapsamı ve Fiyatlandırılması” Başlıklı 1.1. bendinde;

“İstekliler, teklif aşamasında Teknik Şartnamelerde tarif edilen kapsamı detaylı olarak inceleyecek ve kapsamda yer alan iş kalemleri ile ilgili herhangi bir birim fiyat pozu olmasa dahi bu iş kalemlerini ilişkili birim fiyatlara dahil edecektir. Teknik şartnamelerin kapsamında yer alan ancak birim fiyat pozu bulunmayan iş kalemleri ile ilgili kesinlikle yeni birim fiyat oluşturulmayacaktır. Söz konusu iş kalemlerinin ilişkili birim fiyat pozlarına dahil edildiği kabul edilecek ve Yüklenici tarafından bila bedel yapılacaktır.

Yüklenici tarafından sistemlerde ve alt sistemlerde iyileştirici yönde değişiklik yapılmasının önerilmesi ve İdare ile Yapı Denetim Görevlisi tarafından uygun bulunması halinde ortaya çıkabilecek ilave maliyetlerin ilgili grup fiyatın kapsamına dahil olduğu kabul edilecek ve Yükleniciye ilave bir bedel ödenmeyecektir. Ayrıca söz konusu değişikliğin diğer sistemleri etkilemesi sebebi ile ortaya çıkabilecek ilave maliyetlerin ilgili grup fiyatın kapsamına tabi olduğu kabul edilecek ve Yükleniciye ilave bir bedel ödenmeyecektir.” hükmü ve

“Grup (Set/Takım) Fiyatlar” Başlıklı 2’nci maddesinin İmalat ve Hizmet Kalemleri Başlıklı 2.1. Bendinde;

“İşin yapılması için gerekli her türlü kalıcı ve yardımcı malzeme, zayiat, işçilik, makine, ekipman, kalıcı ve yardımcı önlemler, yatay ve düşey taşımalarla ilgili masraflar, genel giderler ve kar’ı kapsayacaktır.

Böylece bu grup(set/takım) bedel, kalemin kendinden beklenen fonksiyonları kusursuz ve noksansız olarak yerine getirecek şekilde tamamlanmasına kadarki her türlü masraf ve kar’ı kapsamış olacaktır.

Cilt 3- Teknik Şartnamelerde geçen tüm hususların, birim fiyat tariflerinde yer almasa dahi ilgili grup(set/takım) fiyatların kapsamına dahil olduğu kabul edilecektir.” hükmü

yer almaktadır.

Birim Fiyat Tariflerinin 4.6.Yardımcı Tesisler Bölümünün 608.Yangından Korunma ve Yangınla Mücadele Sistemi pozu ise aşağıda yer verilen şekilde düzenlenmiştir.

“İstasyonlar(çarşı katları dahil) ve diğer yapılar ile tünellerde yangından korunma ve yangınla mücadele sisteminin, Cilt 3 Teknik Şartnamenin ilgili bütün maddelerine uygun şekilde her türlü pano ve tüm malzeme, ekipman ve gereçlerinin temini, yangın tesisatı, sprinkler sistemi, yangın muslukları pompalar, hortumlar, hidrantlar, portatif yangın söndürücüleri ve benzeri yangın alt sistemlere ait özel kablolar ve kablo çekim işleri, montajı ve habule hazır hale getirilmesi için gerekli her türlü işlem dahil, Poz No. 212 ve Poz No. 422 kapsamındaki kablolar ve Poz No. 614 kapsamındaki otomatik gazlı söndürme sistemi hariç Madde 2.1 şartlarında grup fiyatıdır.

608.A … İstasyonu Yangından Kor. Ve Yangınla Mücadele Sistemi

608.B … İstasyonu Yangından Kor. Ve Yangınla Mücadele Sistemi

608.C … İstasyonu Yangından Kor. Ve Yangınla Mücadele Sistemi

608.D … İstasyonu Yangından Kor. Ve Yangınla Mücadele Sistemi”

Teknik Şartnamenin Yardımcı Tesisler bölümünde yer alan 6.3. Yangından Korunma Sistemleri alt başlığındaki Genel Hükümleri düzenleyen maddesinde ise;

“Yerleşkede bulunan tüm bina ve açık alanlarda (Türkiye) Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik’in en güncel versiyonu uyarınca, TS, EN veya NFPA ilgili standartlarına göre yangından korunma sistemleri tasarlanacaktır.

Çarşı katları, Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik’in en güncel versiyonuna göre tasarımı yapılarak gerekli yangıdan korunma ve mücadele önlemleri alınmalıdır.” ifadesi yer almaktadır.

Bununla birlikte 19.12.2007 tarihli ve 26735 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik’in “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinde;

“Bu Yönetmeliğin amacı; kamu kurum ve kuruluşları, özel kuruluşlar ve gerçek kişilerce kullanılan her türlü yapı, bina, tesis ve işletmenin, tasarımı, yapımı, işletimi, bakımı ve kullanımı safhalarında çıkabilecek yangınların en aza indirilmesini ve herhangi bir şekilde çıkabilecek yangının can ve mal kaybını en aza indirerek söndürülmesini sağlamak üzere, yangın öncesinde ve sırasında alınacak tedbirlerin, organizasyonun, eğitimin ve denetimin usul ve esaslarını belirlemektir.” hükmü,

“Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde;

“Bu Yönetmelik;

a) Ülkedeki her türlü yapı, bina, tesis ile açık ve kapalı alan işletmelerinde alınacak yangın önleme ve söndürme tedbirlerini,

b) Yangının ısı, duman, zehirleyici gaz, boğucu gaz ve panik sebebiyle can ve mal güvenliği bakımından yol açabileceği tehlikeleri en aza indirebilmek için yapı, bina, tesis ve işletmelerin tasarım, yapım, kullanım, bakım ve işletim esaslarını,

kapsar.

…” hükmü

“Tanımlar” başlıklı 4’ncü maddesinde;

“uu) Yangın perdesi: Korunması gereken nesne, ürün veya alt yapının yangına karşı korunması veya ısının yatay veya düşey olarak yayılmasını engellemek maksadıyla kullanılan özel donanımlı bariyerleri,” hükmü ve

“İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde;

“(1) Projeler, kanuni düzenlemeler yanında, yangına karşı güvenlik bakımından bu Yönetmelikte öngörülen şartlara uygun değil ise yapı ruhsatı verilmez. Yeni yapılan veya proje tadilatı ile kullanım amacı değiştirilen yapılarda bu Yönetmelikte öngörülen esaslara göre imalat yapılmadığının tespiti hâlinde, bu eksiklikler giderilinceye kadar binaya yapı kullanma izin belgesi veya çalışma ruhsatı verilmez.

(2) Tasarımcılar tarafından, bu Yönetmelikte hakkında yeterli hüküm bulunmayan hususlarda ve metro, marina, helikopter pisti, tünel, stadyum, havalimanı ve benzeri kullanım alanlarının yangından korunmasında Türk Standartları, bu standartların olmaması hâlinde ise Avrupa Standartları esas alınır. Türk veya Avrupa Standartlarında düzenlenmeyen hususlarda, uluslararası geçerliliği kabul edilen standartlar da kullanılabilir.” hükmü

yer almaktadır.

Bu düzenlemelere göre; tüm bina ve açık alanlarda Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik hükümleri ve uluslararası standartlar (TS, EN veya NFPA) çerçevesinde yangından korunma sistemleri tasarlanacağı, Birim Fiyat Tariflerinin Grup (Set/ Takım) fiyatlarını düzenleyen hükümlerinde de Grup (Set/ Takım) fiyat olarak belirlenen imalat kaleminin bedelinin o imalatın yapılması için gerekli olan tüm unsurları kapsadığı, Teknik Şartnamelerde yer verilen imalat detaylarına ilişkin tüm hususların, birim fiyat tariflerinde yer almasa dahi ilgili grup (set/takım) fiyatlarının kapsamına dahil olduğu açıkça belirtilmiştir.

Yapılan incelemelerde Yangından Korunma ve Yangınla Mücadele Sistemi imalat kaleminin bedelinin Grup (Set/Takım) fiyat olarak belirlendiği, Elektromekanik Yangın Perdesi imalatının da Yangından Korunma ve Yangınla Mücadele Sistemi grup fiyatı içerisinde yer alması gerekirken yalnızca bu imalat kalemi için ayrıca yeni birim fiyat hesaplanarak ödeme yapıldığı tespit edilmiştir.

Bu nedenlerle, Elektromekanik Yangın Perdesi imalatının Yangından Korunma ve Yangınla Mücadele Sistemi grup fiyatı içerisinde yer alması gerekirken yalnızca bu imalat kalemi için yeni birim fiyat hesaplanarak ödeme yapılması sonucunda kamu zararı oluşmuştur.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 8, 32 ve 33’üncü maddelerinin sorumluluğa ilişkin hükümleri gereğince, ödeme emri ve eki belgelerde imzası bulunan harcama yetkilileri ve gerçekleştirme görevlileri ile hakediş raporu ve yeni birim fiyat karar tutanağında imzası bulunan diğer sorumlular oluşan kamu zararından birlikte sorumludurlar.

Bu itibarla, … TL kamu zararının Harcama Yetkilisi … (Genel Müdür), Gerçekleştirme Görevlisi … (Genel Müdür Yard.), Yeni Birim Fiyat Tutanağında imzası bulunan diğer sorumlular … (Bölge Müdürü), … (Bölge Müdür Yardımcısı), … (İnşaat Mühendisi), … (Mimar), … (Kontrol Mühendisi), … (Şube Müdür Y.) ile …’a (Daire Başkanı) müştereken ve müteselsilen,

6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53’üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile birlikte ödettirilmesine,

Anılan Kanun’un 55’inci maddesi uyarınca işbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi.