SayıştaySayıştay Daire Kararı10927
İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar
Kurum / İdareGenel Bütçe Kapsamındaki İdareler
Daire1
İlam No45
Madde No7
Yılı2022
Yeni Birim Fiyat
… tarafından … tarihinde … ihale edilen … TL sözleşme bedelli …nde, işin devamı sırasında yapımına karar verilen “… iş kaleminin yeni birim fiyatında sözleşmeye göre itibari değerlendirme oranında tenzilat uygulanması gerekirken benzer poz tenzilatının uygulandığı görülmüştür.
Sözleşme eki Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 22’nci maddesinde;
“(1) 12 nci maddenin 4 üncü fıkrasında belirtilen proje değişikliği şartlarının gerçekleştiği hallerde, işin yürütülmesi aşamasında idarenin gerekli görerek yapılmasını istediği ve ihale dokümanında ve/veya teklif kapsamında fiyatı verilmemiş yeni iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının bedelleri ile 21 inci maddeye göre sözleşme kapsamında yaptırılacak ilave işlerin bedelleri, ikinci fıkrada belirtilen usuller çerçevesinde yüklenici ile birlikte tespit edilen yeni birim fiyatlar üzerinden yükleniciye ödenir.
(2) Yeni fiyatın tespitinde iş kalemi veya iş grubunun niteliğine göre aşağıdaki sıralamaya uyularak oluşturulan analizlerden biri kullanılır:
a) Yüklenicinin birim fiyatlarının/teklifinin tespitinde kullanarak teklifi ekinde idareye sunduğu ve yeni iş kalemi/grubu ile benzerlik gösteren iş kalemlerine/gruplarına ait analizlerle kıyaslanarak bulunacak analizler.
b) İdarede veya diğer idarelerde mevcut olan ve yeni iş kalemine/grubuna benzerlik gösteren analizlerle kıyaslanarak bulunacak analizler.
c) İhaleyi yapan idarenin daha önce gerçekleştirdiği ve ihale konusu işe benzer nitelikteki yapım işlerinin sözleşmelerinde ortaya çıkan iş kalemleri/gruplarına ait maliyet analizleriyle kıyaslanarak bulunacak analizler.
ç) Yeni iş kaleminin/grubunun yapılması sırasında tutulacak puantajla tespit edilecek malzeme miktarları, işçi ve makinelerin çalışma saatleri ile diğer tüm girdiler esas alınarak oluşturulacak analizler.
(3) İş kalemi veya iş grubunun niteliğine uygun olarak yukarıdaki analizlere, kaynakların verimli kullanılması gözetilerek aşağıdaki rayiçlerden biri, birkaçı veya tamamı uygulanabilir:
a) Varsa yüklenicinin teklifinin ekinde idareye verdiği teklif rayiçler.
b) İdarede veya diğer idarelerde mevcut rayiçler.
c) İhaleyi yapan idarenin daha önce gerçekleştirdiği ve ihale konusu işe benzer nitelikteki yapım işlerinin sözleşmelerinde ortaya çıkan fiyatlar.
ç) İdarece kabul edilmek şartıyla, ticaret ve/veya sanayi odasınca onaylanmış uygulama ayına ait yerel rayiçleri.
...”
hükümleri yer almaktadır.
Yukarıda yer alan sözleşme eki Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 22’nci maddesinde, tespit edilen yeni birim fiyatlara “tenzilat” uygulanacağına dair bir hüküm bulunmamakla birlikte, işe ait sözleşmenin “Diğer Hususlar” başlıklı 33’üncü maddesinde;
“33.33. İşin yürütülmesi aşamasında idarenin gerekli görerek yapılmasını istediği ve ihale dokümanında fiyatı bulunmayan yeni iş kalemlerinin tespitinde;
a) Analizlere dayanak teşkil eden Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 22’nci maddesinin 3’üncü fıkrasının (b) bendinde belirtilen İdarede ve diğer İdarelerde mevcut rayiçlerin kullanılması durumunda bu rayiç bedelleri, İdare veya diğer idarelerde mevcut rayiçlere İtibari Değerlendirme Oranının uygulanması neticesinde bulunan tutarı aşmayacaktır. İtibari Değerlendirme Oranı = Sözleşme Bedeli/Yaklaşık Maliyet olarak hesaplanacaktır.
b) Yeni fiyat tespitinde fatura kullanılması durumunda; uygun fiyatın belirlenerek toplam imalat miktarlarını içeren faturaların, imalatın yapıldığı ilin Ticaret ve/veya Sanayi Odasına Bölge Müdürlüğümüzce onaylatılacaktır. Onaylanmış faturalar kullanılarak yeni fiyat yapılması durumunda, yüklenici kar oranı %10 olarak uygulanacaktır.”
denilmektedir.
Yukarıda yer verilen sözleşme hükmü gereğince, yeni fiyatların idarede veya diğer idarelerde mevcut rayiçler kullanılarak yapılması durumunda, yeni birim fiyatların Sözleşme Bedeli / Yaklaşık Maliyet oranında tenzilata tabi tutulması; yeni fiyat tespitinde fatura kullanılması durumunda ise yüklenici kar oranının %... olarak belirlenmesi gerekmektedir.
Sorgu konusu iş kapsamında … iş kaleminin yeni birim fiyatında, fatura kullanılarak fiyatı belirlenen malzemeler için sözleşmeye uygun olarak kar oranı %... olarak belirlenmiştir. Ancak, analizde yer alan idare rayiçlerine itibari değerlendirme oranında tenzilat uygulanması gerekirken, sözleşme hükümlerine aykırı olarak, benzer poz tenzilatının uygulandığı anlaşılmıştır.
Söz konusu iş kalemi için düzenlenen yeni birim fiyat tutanağında, sözleşmeye göre itibari değerlendirme oranında tenzilat uygulanması gerekirken benzer poz tenzilatının uygulanması sonucu oluşan ve hesabı aşağıda gösterilen … TL kamu zararının sorumlularına müştereken ve müteselsilen ödettirilmesine karar verilmesi gerekmekte ise de, bu tutar … tarihli ve …no.lu ödeme emri belgesi eki … no.lu hakedişten kesinti yoluyla tahsil edildiğinden konu hakkında ilişilecek husus kalmadığına,
6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca işbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi.
… tarafından … tarihinde … ihale edilen … TL sözleşme bedelli …nde, işin devamı sırasında yapımına karar verilen “… iş kaleminin yeni birim fiyatında sözleşmeye göre itibari değerlendirme oranında tenzilat uygulanması gerekirken benzer poz tenzilatının uygulandığı görülmüştür.
Sözleşme eki Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 22’nci maddesinde;
“(1) 12 nci maddenin 4 üncü fıkrasında belirtilen proje değişikliği şartlarının gerçekleştiği hallerde, işin yürütülmesi aşamasında idarenin gerekli görerek yapılmasını istediği ve ihale dokümanında ve/veya teklif kapsamında fiyatı verilmemiş yeni iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının bedelleri ile 21 inci maddeye göre sözleşme kapsamında yaptırılacak ilave işlerin bedelleri, ikinci fıkrada belirtilen usuller çerçevesinde yüklenici ile birlikte tespit edilen yeni birim fiyatlar üzerinden yükleniciye ödenir.
(2) Yeni fiyatın tespitinde iş kalemi veya iş grubunun niteliğine göre aşağıdaki sıralamaya uyularak oluşturulan analizlerden biri kullanılır:
a) Yüklenicinin birim fiyatlarının/teklifinin tespitinde kullanarak teklifi ekinde idareye sunduğu ve yeni iş kalemi/grubu ile benzerlik gösteren iş kalemlerine/gruplarına ait analizlerle kıyaslanarak bulunacak analizler.
b) İdarede veya diğer idarelerde mevcut olan ve yeni iş kalemine/grubuna benzerlik gösteren analizlerle kıyaslanarak bulunacak analizler.
c) İhaleyi yapan idarenin daha önce gerçekleştirdiği ve ihale konusu işe benzer nitelikteki yapım işlerinin sözleşmelerinde ortaya çıkan iş kalemleri/gruplarına ait maliyet analizleriyle kıyaslanarak bulunacak analizler.
ç) Yeni iş kaleminin/grubunun yapılması sırasında tutulacak puantajla tespit edilecek malzeme miktarları, işçi ve makinelerin çalışma saatleri ile diğer tüm girdiler esas alınarak oluşturulacak analizler.
(3) İş kalemi veya iş grubunun niteliğine uygun olarak yukarıdaki analizlere, kaynakların verimli kullanılması gözetilerek aşağıdaki rayiçlerden biri, birkaçı veya tamamı uygulanabilir:
a) Varsa yüklenicinin teklifinin ekinde idareye verdiği teklif rayiçler.
b) İdarede veya diğer idarelerde mevcut rayiçler.
c) İhaleyi yapan idarenin daha önce gerçekleştirdiği ve ihale konusu işe benzer nitelikteki yapım işlerinin sözleşmelerinde ortaya çıkan fiyatlar.
ç) İdarece kabul edilmek şartıyla, ticaret ve/veya sanayi odasınca onaylanmış uygulama ayına ait yerel rayiçleri.
...”
hükümleri yer almaktadır.
Yukarıda yer alan sözleşme eki Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 22’nci maddesinde, tespit edilen yeni birim fiyatlara “tenzilat” uygulanacağına dair bir hüküm bulunmamakla birlikte, işe ait sözleşmenin “Diğer Hususlar” başlıklı 33’üncü maddesinde;
“33.33. İşin yürütülmesi aşamasında idarenin gerekli görerek yapılmasını istediği ve ihale dokümanında fiyatı bulunmayan yeni iş kalemlerinin tespitinde;
a) Analizlere dayanak teşkil eden Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 22’nci maddesinin 3’üncü fıkrasının (b) bendinde belirtilen İdarede ve diğer İdarelerde mevcut rayiçlerin kullanılması durumunda bu rayiç bedelleri, İdare veya diğer idarelerde mevcut rayiçlere İtibari Değerlendirme Oranının uygulanması neticesinde bulunan tutarı aşmayacaktır. İtibari Değerlendirme Oranı = Sözleşme Bedeli/Yaklaşık Maliyet olarak hesaplanacaktır.
b) Yeni fiyat tespitinde fatura kullanılması durumunda; uygun fiyatın belirlenerek toplam imalat miktarlarını içeren faturaların, imalatın yapıldığı ilin Ticaret ve/veya Sanayi Odasına Bölge Müdürlüğümüzce onaylatılacaktır. Onaylanmış faturalar kullanılarak yeni fiyat yapılması durumunda, yüklenici kar oranı %10 olarak uygulanacaktır.”
denilmektedir.
Yukarıda yer verilen sözleşme hükmü gereğince, yeni fiyatların idarede veya diğer idarelerde mevcut rayiçler kullanılarak yapılması durumunda, yeni birim fiyatların Sözleşme Bedeli / Yaklaşık Maliyet oranında tenzilata tabi tutulması; yeni fiyat tespitinde fatura kullanılması durumunda ise yüklenici kar oranının %... olarak belirlenmesi gerekmektedir.
Sorgu konusu iş kapsamında … iş kaleminin yeni birim fiyatında, fatura kullanılarak fiyatı belirlenen malzemeler için sözleşmeye uygun olarak kar oranı %... olarak belirlenmiştir. Ancak, analizde yer alan idare rayiçlerine itibari değerlendirme oranında tenzilat uygulanması gerekirken, sözleşme hükümlerine aykırı olarak, benzer poz tenzilatının uygulandığı anlaşılmıştır.
Söz konusu iş kalemi için düzenlenen yeni birim fiyat tutanağında, sözleşmeye göre itibari değerlendirme oranında tenzilat uygulanması gerekirken benzer poz tenzilatının uygulanması sonucu oluşan ve hesabı aşağıda gösterilen … TL kamu zararının sorumlularına müştereken ve müteselsilen ödettirilmesine karar verilmesi gerekmekte ise de, bu tutar … tarihli ve …no.lu ödeme emri belgesi eki … no.lu hakedişten kesinti yoluyla tahsil edildiğinden konu hakkında ilişilecek husus kalmadığına,
6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca işbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi.