İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar

Gecikme Cezası

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda;

... Belediyesi tarafından 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 19’uncu maddesine göre ... Ltd. Şti.’ye ihale edilen “LED Armatürlü Aydınlatma Direği Takımı ve Armatürü Alımı İşi”nde, mal teslimi zamanında yapılmadığı halde gecikme cezası uygulanmaması suretiyle kamu zararına neden olunduğu iddiasına ilişkin olarak;

Belediye ile Yüklenici arasında imzalanan Sözleşme’nin, “Sözleşmenin Süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde, işin süresi 60 takvim günü olarak belirlenmiş, “Yürürlük” başlıklı 45’inci maddesinde Sözleşme’nin imzalandığı tarihte yürürlüğe gireceği hüküm altına alınmış ve “Sözleşmenin imzalanması” başlıklı 46’ncı maddesinde ise imza tarihi 05.05.2023 olarak düzenlenmiş olup buna göre Sözleşme’nin imzalandığı dönemde İş bitim tarihi 04.07.2023 olarak belirlenmiştir.

İş’e ait Sözleşme’nin, “Süre uzatımı verilebilecek haller ve şartları” başlıklı 25’inci maddesinin üçüncü fıkrasında ise, “İş artışı yapılması durumunda işin süresi bu artışla orantılı olarak işin ilgili kısmı veya tamamı için uzatılır.” hükmü bulunmaktadır.

Anılan Sözleşme’nin “Gecikme halinde uygulanacak cezalar ve kesintiler ile sözleşmenin feshi” başlıklı 34’üncü maddesinde ise, “34.1. İdare tarafından, bu sözleşmede belirtilen süre uzatımı halleri hariç, Yüklenicinin sözleşmeye uygun olarak malı veya malları süresinde teslim etmemesi halinde 10 gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikme cezası uygulanır.

34.2. Yüklenicinin sözleşmeye uygun olarak malı süresinde teslim etmemesi halinde, gecikilen her takvim günü için sözleşme bedelinin %2 (yüzde iki) oranında gecikme cezası uygulanır.” hükmüne yer verilmiştir.

Bahse konu İş kapsamında 21.06.2023 tarihli Tutanak düzenlenerek iş artışına gidilmiş ve söz konusu Tutanakta, “… 70W Ufo Harici Tip Led Armatür kaleminde toplam 112 adet olmak üzere toplam ...-TL tutarında iş artışı yapılması gerekmektedir.

Yapılan iş artışı sözleşme bedeline toplamda %19,368 oranında iş artışı olarak etki edeceği komisyonumuzca hesaplanmıştır. Yapılan iş artışına istinaden sözleşmenin 25.3 maddesi gereğince iş artışı oranında ve ayrıca yapılan işin imalat gerektirmesi nedeniyle toplam 12 takvim günü süre uzatımı verilecektir. Buna göre iş bitim tarihi 16.07.2023 olacaktır.” denilmiştir.

Bu çerçevede, Sözleşme hükümleri doğrultusunda İş’in süresi içinde bitirilememesi durumunda gecikme cezası öngörülmüş olmakla birlikte, somut olayda, İş’e ait Sözleşme’nin, 05.05.2023 tarihinde imzalandığı ve 60 takvim günü olarak belirlenen teslim süresine ek olarak, iş artışına paralel şekilde 12 takvim günü süre uzatımı verildiği görüldüğünden, süre uzatımı da dahil olmak üzere İş bitim tarihi 16.07.2023 tarihi olmaktadır.

Yüklenicinin taahhüt ettiği tüm mal ve malzemelere ait sevk irsaliyesi 12.07.2023 tarihli olup, söz konusu tarih süre uzatımı dahil belirlenen İş bitim tarihi olan 16.07.2023 tarihinden öncesine tekabül etmektedir. Yüklenici, 18.07.2023 tarihli dilekçesiyle 16.07.2023 tarihi itibariyle muayene ve kabul işlemlerinin yapılması talebinde bulunmuş ve akabinde 31.07.2023 tarihli Muayene Kabul Komisyonu Raporu ile İş’in kabulü gerçekleştirilmiştir. Bu itibarla, ceza uygulamasını gerektiren bir gecikmenin olmadığı açıktır.

Raporda, Sözleşme’ye göre teslimat programı düzenlenmesi gerekirken düzenlenmediği, peyder pey teslim edilmesi gereken malzemenin İş’in normal süresinde hiç teslim edilmemiş olduğu, alınan malzemenin hemen kullanılmayarak depoya konulduğu dikkate alındığında iş artışı için Sözleşme’de belirtilen, “iş artışının zorunlu olması” şartının gerçekleşmediği iddia edilmiş olup, bu minvalde yapılan iş artışının Yükleniciye ek süre verilmek amacıyla gerçekleştirildiği kanaatinin oluştuğu yönünde bir değerlendirmede bulunulmuşsa da;

Güç artırımı-azaltımı yapılan aboneliklerde kullanılan armatür sayısına ait liste, Park ve Bahçeler Müdürlüğünce düzenlenen ve söz konusu armatürlerin kullanıldığı abonelik adreslerinin yer aldığı muhtelif tarihli ve sayılı yazışmalar, söz konusu malzemelerin depodan çıkış kayıtlarını gösteren taşınır işlem fişleri ile sorumluların savunmalarının incelenmesinden, 16.08.2023-16.10.2023 tarihleri arasında olmak üzere 2 ay içerisinde toplam 243 adet LED’li armatür kullanıldığı, söz konusu çalışmaların Genel Aydınlatma Yönetmeliği’ne göre yürütüldüğü, ihale ile alınan 262 adet armatürün kalan 19 adedinin ise 2023 yılı içerisinde ömrünü tamamlamış, arızalanmış ve hasar görmüş armatürlerin değişimi için kullanıldığı anlaşılmıştır. Ayrıca Raporda, malzemelerin 2023 yılı içinde Park ve Bahçeler Müdürlüğü tarafından çeşitli arıza ve değişim işlemleri için kullanıldığına yönelik savunmaların aksini gösteren herhangi bir kanıtlayıcı belge veya tespit sunulmadığından, iş artışının Yükleniciye ek süre verilmek amacıyla yapıldığı yönündeki değerlendirme isabetli görülmemiştir.

İş’in normal süresinde herhangi bir malzeme teslimatı olmamasından bahisle gecikme cezası uygulanması gerektiği yönündeki iddiaya da katılmak mümkün değildir. Zira, İş’e ait Sözleşme’nin, “Süre uzatımı verilebilecek haller ve şartları” başlıklı 25’inci maddesinde, iş artışı yapılması halinde artışla orantılı biçimde İş’in bir kısmı veya tamamı için süre uzatımı verilebileceği hüküm altına alınmış olup, 21.06.2023 tarihli Tutanak’ta, “Buna göre iş bitim tarihi 16.07.2023 olacaktır.” denilmek suretiyle İş’in tamamı için süre uzatımı kararı verilmiştir.

Sözleşme’ye göre teslimat programı düzenlenmesi gerekirken düzenlenmediği, malzemenin peyder pey teslim edilmesi gerekirken bu biçimde herhangi bir teslimat yapılmadığı konusunda ise, her ne kadar Sözleşme’nin 10’uncu maddesinde, “10.3.1. Sözleşmenin imzalandığı tarihi takip eden 1. günden itibaren 60(altmış) gün içinde sözleşmenin 10.1.1. no.lu maddesinde belirtilen adrese peyder pey olacak şekilde hafta içi mesai saatleri (08:00-17:00) arasında teslim edilecektir.” denilmekte ise de, İdarece Yükleniciden herhangi bir teslimat programı istenmemiş ve mal tesliminin İş’in sonunda gerçekleştirilmesi öngörülmüştür. Buna göre, alımı yapılan malzemenin niteliği itibariyle stoklu çalışılmaması, belirli bir imalat süreci gerektirmesi ve İdarenin teslimat sürecine yönelik iradesi dikkate alındığında, Yüklenici tarafından gerçekleştirilen teslimat kapsamında İş’te herhangi bir aksamaya veya İdarenin zarara uğramasına sebebiyet verilmemiştir.

Bu itibarla, kamu zararı oluşmayan ...-TL hakkında ilişilecek husus bulunmadığına, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.