Sorumluluk ve Yargılama Usulleri ile İlgili Kararlar

Konu: Yeni bir ek ilam ile kamu zararı tutarı düşürülerek yeni bir tazmin hükmü verilerek eski ek ilam ortadan kalkmış olmasına rağmen, eski ek ilamdaki tazmin hükmüne karşı temyiz başvurusunda bulunulması.

152 sayılı Ek İlamın 2’nci maddesiyle; … yüklenimindeki “… İşi”nde; yeni fiyat yapım şartları mevcut olmadığı halde bazı imalatlar için yeni fiyat yapıldığı gerekçesiyle … TL’nin tazminine ilişkin hüküm tesis esilmiştir.

Söz konusu hükmün, yargılamanın iadesi suretiyle yeniden yapılan yargılaması sonucunda 170 sayılı Ek İlamın 1’inci maddesiyle;

“…

Bu defa; … Genel Müdürlüğü … Dairesi Başkanlığının … tarih ve … sayılı yazısında;

İlama konu birim fiyatlar için sadece döşeme bedeli olan fiyatın %90’ı hakedişlerde ödenmiş olmasına rağmen İlamdaki kamu zararı hesabında birim fiyatın tamamı üzerinden ödeme gerçekleştirilmiş gibi hesap yapıldığı, halbuki iş kalemlerinin miktarı ile birim fiyatın %90’lık kısmının çarpılması suretiyle hesap yapılmış olması gerektiği; bu itibarla 08.03.2024 tarih ve 152 no.lu ek ilamın 2’nci maddesindeki maddi hatanın giderilmesi adına 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun “İlamların tebliği, tavzihi ve düzeltilmesi” başlıklı 52’nci maddesi hükmü uyarınca ilgili kamu zararının revize edilmesi gerektiği ifade edilmiştir.

Konunun incelenmesi neticesinde Sözleşme eki Birim fiyat Tariflerinde … ... mm Anma Çapında... Atm Basınç Dayanımlı CTP Boruların ve Özel Parçalarının Döşenmesi (TL/m) iş kaleminin notlar kısmındaki “Tasdikli İş Programındaki sırasına uygun olarak borunun projesinde gösterilen yere döşenmesinden sonra %90'ını ve basınç deneyi yapılarak sızdırın azlığın başarıyla sağlandığının tutanak altına alınmasından sonra ise geriye kalan %10'u ödenir.” düzenlemesine göre İlama konu YF-001(3.092,45 m), YF-002(2.859,53 m), YF-003 (463,32 m) ve YF-011 (6.674,36 m) birim fiyatları için sadece döşeme bedeli olan fiyatın %90'ı hakedişlerde ödenmiş olmasına rağmen birim fiyatın tamamı üzerinden kamu zararı hesabı yapıldığı anlaşılmıştır.

6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun “Yargılamanın iadesi” başlıklı 56’ncı maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinde yargılamanın iadesi sebepleri arasında hesapta maddi hata, isim yanlışlığı veya eksikliği bulunması, noksanlık veya mükerrerlik olması sayılmış bulunduğundan 152 no.lu ek ilamın 2’nci maddesinin yargılamanın iadesi suretiyle görüşülmesi sonucunda;

…yükleniminde bulunan, “…” işinde; yeni fiyat yapım şartları mevcut olmadığı halde bazı imalatlar için mevzuatına aykırı olarak yeni fiyat yapılması sonucu sebebiyet verilen kamu zararı ile ilgili olarak hesaplanan … TL’den;

- … TL’sinin 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 56’ncı maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi hükmü gereğince yargılamanın iadesi yoluyla kaldırılmasına ve sorumluların bu yönden beraatlerine;

- Kamu zararı tablosunun yeniden düzenlenmesi sonucunda bulunan toplam … TL kamu zararından;

… TL’sinin Harcama Yetkilisi (Pro. İnş. Dai. Bşk.) …, Gerçekleştirme Görevlisi (Pro. İnş. Dai. Bşk. Yrd.) … ile Diğer Sorumlular (21 Şube Müdürü) …, (21.Bölge Pro. İnş. Md. V.) …, (21. Bölge Md. Yrd.) …, (21. Bölge Md.) …, (Tatbikat Şube Md.) İsa Uzun, (İnş. Y. Müh.) …, (İnş. Y. Müh.) …, (Pro. İnş. Dai. Bşk. Yrd.) …, (Pro. İnş. Dai. Bşk. Y.) … ve (Genel Md. Yrd.) …’a,

… TL’sinin Harcama Yetkilisi (Pro. İnş. Dai. Bşk.) …, Gerçekleştirme Görevlisi (Pro. İnş. Dai. Bşk. Yrd.) … ile Diğer Sorumlular (21 Şube Müdürü) …, (21.Bölge İnş Müh.) …, (21. Bölge Md. Yrd.) …, (21 Böl. Pro. İnş. Md.) …, (21. Bölge Md.) …, (Tatbikat Şube Md.) …, (İnş. Y. Müh.) …, (İnş. Y. Müh.) …, (Pro. İnş. Dai. Bşk. Yrd.) …, (Pro. İnş. Dai. Bşk. Y.) … ve (Genel Md. Yrd.) …’a,

müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53’üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte ödettirilmesine,

İşbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oyçokluğu ile,”

Denilmek suretiyle kamu zararı tutarı düşürülerek yeni bir tazmin hükmü verilmiştir. Dolayısıyla yeni bir ek ilam hükmü ortaya çıkmış, (asıl ilam niteliğindeki) ilk (ek) ilam hükmü ortadan kalkmıştır.

Sonuç itibarıyla, sorumlular (asıl ilam niteliğindeki) 152 sayılı (Ek) İlamın 2’nci maddesine itiraz etmekte iseler de; 152 sayılı (Ek) ilamın 2’nci maddesi, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 56’ncı maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi hükmü gereğince yargılamanın iadesi yoluyla yeniden hüküm tesis edilmek suretiyle 08.01.2025 tarihli ve 170 sayılı (21.11.2024 karar tarihli ve 35805 karar sayılı) Ek İlam düzenlenerek, bu Ek İlamın 1’inci maddesi ile temyiz kanun yolu açık bırakılmak suretiyle yeniden karara bağlandığından (Sayıştay kayıtlarına göre söz konusu Ek İlam bazı sorumlulara tebliğ edilmiş, bazı sorumlular açısından ise tebliğ işlemleri devam etmekte olmakla beraber); yapılacak temyiz müracaatının da bu ek ilam maddesi esas alınarak yapılması gerekmektedir. Temyiz müracaatının 152 sayılı Ek İlamın 2’nci maddesi hükmüne karşı yapılması nedeniyle bu hususta Kurulumuzca YAPILACAK İŞLEM OLMADIĞINA, (Üye … ve Üye …’in aşağıda yazılı azınlık görüşlerine karşı) oy çokluğuyla,

Karar verildiği 19.02.2025 tarih ve 57751 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.

Karşı oy gerekçesi/Azınlık görüşü

Üye … ve Üye …:

Öncelikle, (temyiz başvurusunda bulunan sorumluların herhangi bir talebi olmaksızın ve temyiz süreçleri devam ederken) … Genel Müdürlüğü … Dairesi Başkanlığının … tarihli ve … sayılı yazısında özetle; söz konusu tazmin miktarının faiziyle birlikte emanet hesaplarına alındığı ancak (Ek) İlama konu birim fiyatlar için sadece döşeme bedeli olan fiyatın %90’ı hakedişlerde ödenmiş olmasına rağmen (Ek) İlamdaki kamu zararı hesabında birim fiyatın tamamı üzerinden ödeme gerçekleştirilmiş gibi hesap yapıldığı; iş kalemlerinin miktarı ile birim fiyatın %90’lık kısmının çarpılması suretiyle hesap yapılması gerekir iken bu durumun dikkate alınmadığı; bu itibarla 08.03.2024 tarihli ve 152 sayılı (Ek) İlamın 2’nci maddesindeki maddi hatanın giderilmesi adına 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun “İlamların tebliği, tavzihi ve düzeltilmesi” başlıklı 52’nci maddesinin "(6) Tavzih veya düzeltme, kararın yerine getirilmesine kadar istenebilir.” hükmü uyarınca ilgili kamu zararının revize edilmesi istenilmiş olmasına rağmen; - Sayıştay 2. Dairesince söz konusu hatanın 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun “Yargılamanın iadesi” başlıklı 56’ncı maddesinin 2/a fıkrasındaki hükmü uyarınca yargılamanın iadesi yoluyla düzeltilmesin daha uygun olacağı kanaatiyle 170 sayılı Ek İlam düzenlenerek hüküm verilmiştir.

Başvuruya konu olaydaki gibi (asıl ilam niteliğindeki) 152 sayılı (Ek) İlam belirlenen sorumluluk konusu ve miktarın 170 sayılı Ek İlam ile tamamen ortadan kaldırılmadığı durumda; diğer bir ifadeyle, Ek İlam ile sadece sorumluların sorumlu oldukları tutarların azaltılmış olduğu durumda; kalan tutar yönünden sorumluların iddia ettiği hususlar doğrultusunda temyiz incelemesi yapılması yönündeki beklentileri haklı görülmelidir.

Nitekim tamamen benzer bir olayın gelişmesi üzerine konu bireysel başvuru (… Kararı, Başvuru Numarası: …/…) kapsamında Anayasa Mahkemesine (AYM) iletilmiş ve AYM tarafından ilgili Sayıştay Temyiz Kurulunun kararı ile adil yargılanma hakkı kapsamındaki mahkemeye erişim hakkının İHLAL EDİLDİĞİNE, 10/2/2022 tarihinde karar verilerek yeniden görüşülmek üzere dosya Sayıştay Temyiz Kuruluna iade edilmiştir.

Bu itibarla, 152 sayılı (asıl ilam niteliğindeki) (Ek) İlamın 2’nci maddesine yönelik itirazlar ve Başsavcılık mütalaaları doğrultusunda tekemmül ettirilen temyiz dosyalarının, 170 sayılı Ek İlamın 1’inci maddesi için de geçerli olduğu kabul edilerek konunun esası ve sorumluluk yönlerinden Kurulumuzca karar verilmesi gerekirken; “yapılacak işlem olmadığına” şeklinde verilen çoğunluk görüşüne katılmamaktayız.