2025/1702830 İhale Kayıt Numaralı "52 Kalem Motor Aksiyon Malzemeleri Yedek Parça Alımı" İhalesi

EGO Genel Müdürlüğü Araç Bakım Onarım Dairesi Başkanlığı tarafından yapılan 2025/1702830 ihale kayıt numaralı "52 Kalem Motor Aksiyon Malzemeleri Yedek Parça Alımı" ihalesine ilişkin olarak Hemsa Otomotiv İş Makinaları San. ve Tic. Ltd. Şti. itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 14.01.2026 tarihli ve 2026/UM.II-68 sayılı karar ile “1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

2) Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine” karar verilmiştir.

 

Davacı Hemsa Otomotiv İş Makinaları San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada, Ankara 13. İdare Mahkemesinin 11/03/2026 tarihli E: 2026/268, K: 2026/416 sayılı kararında “Dava dosyasının incelenmesinden, EGO Genel Müdürlüğü Araç Bakım Onarım Dairesi Başkanlığınca 2025/1702830 ihale kayıt numaralı "52 Kalem Motor Aksiyon Malzemeleri Yedek Parça Alımı" ihalesinin gerçekleştirildiği, kısmi teklife açık olarak gerçekleştirilen ihalenin 14. kısmının (30 adet Yağ Pompası 51051006262Mn/02627 Alımı) en avantajlı teklifi sunan davacı şirket üzerinde bırakıldığı, buna yönelik olarak davacı şirket tarafından 12/12/2025 tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu, şikayet başvurusunun uygun bulunmaması üzerine 02/01/2026 tarihli dilekçe ile davalı idare nezdinde itirazen şikayet başvurusunda bulunulduğu, mezkur başvurusunun reddine ilişkin 14/01/2026 tarih ve 2026/UM.II-68 sayılı Kamu İhale Kurulu kararının iptali istemiyle de bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlıkta, davacı şirketin itirazen şikayet başvurusunda özetle, teklife konu orijinal marka ürünün bedeli için sehven muadil ürün fiyatının teklif edilmiş olduğu, bununla birlikte teklife konu ürünün orijinal marka üzerinden belirtildiği, sunulan teklif tutarı ile orijinal marka ürün teklif edilmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunun açıkça anlaşılabileceği, tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak belirlenmesi ve aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiğinin ileri sürüldüğü görülmektedir.

Yukarıda yer verilen düzenlemelerden; ihale komisyonunca, ihale sonuçlandırılmadan önce, tekliflerin aşırı düşük olup olmadığının tespit edileceği, aşırı düşük tekliflerin ise diğer teklif fiyatları veya idarece tespit edilen yaklaşık maliyete göre belirleneceği anlaşılmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği'nde ve ilgili mevzuatta mal alımı ihalelerine yönelik olarak hangi tekliflerin aşırı düşük olarak belirleneceği konusunda bir tespite yer verilmemiştir. Buna göre mal alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin, ihale komisyonunca, 4734 sayılı Kanun'da belirtilen iki ölçüte göre (diğer teklifler veya yaklaşık maliyet) değerlendirilmesi gerekmektedir. Ancak ihale komisyonuna verilen bu yetki mutlak ve sınırsız olmayıp 4734 sayılı Kanun'a uygun kullanılması gerektiği, anılan Kanuna uygun olarak kullanılıp kullanılmadığının da yargı denetimine tâbi olduğu kuşkusuzdur. Ayrıca, belirtilen iki ölçütün bir arada aranmayacağı Kanun metninde ifade edilen "veya" bağlacı ile ifade edilmiştir.

Somut olayda, şikayet başvurusunun idarece, istekliler tarafından sunulan teklif mektupları ve eklerinin bağlayıcı nitelikte olduğu, tekliflerin hazırlanmasından ve içeriğinden doğan sorumluluğun isteklilere ait olduğu, isteklilerin hatalarından kaynaklanan hususlar nedeniyle düzeltme yapılmasının olanaklı olmadığı, aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması hususunun idarenin takdir yetkisi içerisinde olduğu, isteklilerin talebi üzerine re'sen başlatılması zorunlu bir işlem olmadığı belirtilerek reddedildiği; bunun üzerine yapılan itirazen şikayet başvurusu neticesinde alınan dava konusu Kurul kararıyla ise, ihalenin idare tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmaksızın ihalenin sonuçlandırılması konusunda idarenin takdir yetkisi bulunduğu, bu yetki çerçevesinde sunulan teklifin aşırı düşük teklif olarak belirlenmesinin idarenin sorumluluğunda olduğu, teklifin aşırı düşük olarak değerlendirilmesini zorunlu kılan herhangi bir net tespitin mevzuat gereği yapılamayacağı ve teklifleri aşırı düşük olarak değerlendirmeden ihaleyi sonuçlandırmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle itirazen şikayet başvurusunun reddine karar verildiği görülmektedir.

Bakılan davada, gerçekleştirilen ihalenin başvuruya konu "30 adet Yağ Pompası 51051006262Mn/02627 Alımı"na ilişkin 14. kısmına yönelik olarak Teknik Şartnamede yer verilen tabloda ana malzemenin "MAN SL 313 CNG" şeklinde düzenlendiği, bunun yanında söz konusu malzemenin istekliler tarafından orijinal, muadil ve dengi yedek parça olarak teklif edilebileceği hususuna yer verildiği, davacı şirket tarafından sunulan teklif mektubunda anılan kalem için 192.000,00-TL bedel teklif edildiği, beyan edilen markalar listesinde "MAN" şeklinde orijinal markanın bildirildiği, ihalenin davacı şirket üzerinde bırakılan 14. Kısmına ilişkin yaklaşık maliyetin 1.131.034,20-TL olarak hesaplandığı, davacı dışındaki isteklilerden orijinal parça üzerinden teklif sunmayan isteklilerin sırasıyla 148.020,00-TL, 154.050,00-TL ve 202.860,00-TL teklif bedeli sunduğu, "MAN" marka orijinal parça üzerinden teklif veren isteklilerin tekliflerinin ise sırasıyla 2.235.990,00-TL ve 2.309.904,00-TL olduğu, davacı tarafından sunulan teklif tutarının yaklaşık maliyetin neredeyse 1/6'su oranına denk geldiği gibi "MAN" marka orijinal parça üzerinden teklif veren diğer 2 istekli tarafından sunulan teklif bedellerinin de 1/12'si oranına denk gelerek anılan tekliflerin önemli ölçüde altında kaldığı açıktır.

Bu durumda, zikredilen mevzuat hükümlerine aykırı olarak, davacı şirket tarafından verilen teklifin diğer teklifler veya yaklaşık maliyete göre aşırı düşük olup olmadığı yönünde ihale komisyonunca herhangi bir değerlendirme yapılmaksızın ihalenin doğrudan davacı şirket üzerinde bırakıldığı, davacı tarafından bu husus ileri sürülerek yapılan başvuru üzerine, belirtilen iki ölçüte göre (diğer teklifler veya yaklaşık maliyet) Kurulca bir değerlendirme yapılmak suretiyle başvuruya konu teklifin "aşırı düşük teklif olarak" değerlendirilip değerlendirilmeyeceği hususunda bir karar verilmesi gerekirken, bu konunun idarenin sorumluluğunda olduğu ve ilgili idarenin takdir yetkisinin bulunduğu gerekçesiyle itirazen şikayet başvurusunun reddine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı olduğu sonucuna varılmıştır.” gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

 

Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

 

Ayrıca, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

 

Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

 

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

 

1- Kamu İhale Kurulunun 14.01.2026 tarihli ve 2026/UM.II-68 sayılı kararının iptaline,

 

2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, başvuru sahibinin iddiasının esasının yeniden incelenmesine,

 

   Oybirliği ile karar verildi.