SayıştaySayıştay Temyiz Kararı55624
Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar
Kurum / İdareYüksek Öğretim Kurumları
Daire5
Dosya No53167
Yılı2020
Sorumlu tarafından “konunun hüküm dışı bırakılmasına” ilişkin Dairece verilen karara karşı temyiz talebinde bulunulması;
1- 119 sayılı İlamın 1. maddesiyle; … Üniversitesi tarafından üniversitenin çeşitli yerleşkelerinde stant açma izni, derslik ve amfi kullanım izni ve üniversite yerleşkelerine araç girişi için alınan ücretlerin kurum bütçesine gelir kaydedilmediği ve elde edilen bu gelirlerin bütçe dışında harcanması sonucunda … TL kamu zararına sebebiyet verildiği hususu ile ilgili olarak “hüküm dışı bırakma” kararı tesis edilmiştir.
Sorumlu (Bazı İdare Gelirlerinin Söz Konusu Hesapta Tahsil Edilmesi ve Harcanmasında Yetkili Olan Üst Yönetici sıfatıyla Rektör …) tarafından gerek konunun esası gerekse de sorumluluk yönlerinden itiraz edilerek temyiz talebinde bulunulan söz konusu ilam maddesinin hüküm kısmında:
“…
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri çerçevesinde; idare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin ve ödemelerin mevzuata uygun bir şekilde yapılması gerekmektedir. Ancak idare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması ve mevzuatında öngörülmediği halde ödemeler yapılması sonucunda oluşan kamu zararından, söz konusu banka hesabını 2018 yılında açan dönemin rektörü …’nin, denetim yılı içerisinde bazı idare gelirlerinin söz konusu hesapta tahsil edilmesi ve harcanmasında yetkili olan Rektör …, Genel Sekreter Vekilleri … ve …’nın ve idare gelirlerini tahakkuk ettirme, gelir ve alacaklarının takip ve tahsil işlemlerini yürütme görevi olan mali hizmetler biriminin yöneticisi ve muhasebe yetkilisi Strateji Geliştirme Daire Başkanı …’ın sorumluluğunun bulunduğu anlaşılmıştır.
Diğer yandan; Rapor ekinde yer alan banka hesap döküm cetvelleri, faturalar vb. ilişikli belgeler incelendiğinde; anılan hesapta toplanan gelirlerden yapılan harcamalardan bazılarının mevzuatın cevaz verdiği, bütçeye ödeneği koyulan ve kamu kaynakları ile karşılanacak harcamalardan olduğu; Sayıştay kişi borçları, idari para cezaları, trafik cezaları gibi bazı harcamaların ise mevzuatta öngörülmeyen, Üniversite bütçesinden karşılanamayacak nitelikte olduğu görülmüştür. Dolayısıyla, söz konusu hesaba aktarılan gelirlerin belirlenmesi, bu hesaptan yapılan harcamaların mevzuatın vermiş olduğu yetki çerçevesinde yapılabilecek nitelikte olup olmadıklarının ayrıntılı olarak incelenmesi ve bu kapsamda üniversite bütçesinden karşılanabilecek olan harcamaların ayrıştırılmak suretiyle net kamu zararı tutarının tespit edilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.
Bu itibarla; … Üniversitesi tarafından üniversitenin çeşitli yerleşkelerinde stant açma izni, derslik ve amfi kullanım izni ve üniversite yerleşkelerine araç girişi için alınan ücretlerin kurum bütçesine gelir kaydedilmediği ve elde edilen bu gelirlerin bütçe dışında harcanması neticesinde kamu zararına sebebiyet verildiği hususu ile ilgili olarak,
2020 yılı itibarıyla, bütçe dışı hesaba aktarılan gelirlerin ve bu hesaptan yapılan harcamaların tespit edilmesi; yapılan harcamalardan, Üniversite bütçesinden ödenebilecek durumda olanların belirtilerek yeniden kamu zararı tutarının belirlenmesinin temini için Raporun 1’inci maddesinin hüküm dışı bırakılmasına;
Oy birliğiyle;
Anılan hesabın açılış tarihinin 22.05.2018 olması nedeniyle, 2018 ve 2019 yılları itibarıyla hesaba aktarılan gelirlerin ve bu hesaptan yapılan harcamaların tespit edilmesi; yapılan harcamalardan, Üniversite bütçesinden ödenebilecek durumda olanların belirtilmek suretiyle kamu zararı tutarları belirlenerek söz konusu yıllar için ayrı ayrı Yargılamaya Esas Rapor veya Ek Rapor yazılmasını teminen Grubuna iadesi için konunun Başkanlık Makamına bildirilmesine,
Oy birliğiyle;”
Denilmiştir.
6085 sayılı Sayıştay Kanununun “Daireler” başlıklı 23 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinde:
“Hesap mahkemesi olarak sorumluların hesap ve işlemlerine ilişkin düzenlenen yargılamaya esas raporlarda yer alan kamu zararına ilişkin hususları hükme bağlar.”,
“Hüküm ve tutanaklar” başlıklı 50 inci maddesinde ise:
“(1) Daireler tarafından yapılan hesap yargılaması sonucunda; hesap ve işlemlerin yasal düzenlemelere uygunluğuna veya kamu zararının sorumlulardan tazminine hükmedilir. Bu hükümler dışında, gerekli görülen hususların ilgili mercilere bildirilmesine karar verilebilir.
…
(3) Hesap yargılaması sırasında, mahkemelere veya yürütülen bir soruşturma için ilgili idari mercilere verilmiş olması nedeniyle belgeleri bulunmayan hesap yargılamasına konu olan bir işleme ilişkin bilgi ve belgelerin yeterli görülmemesi ve kovuşturma veya soruşturma sonucunun beklenmesine gerek görülen hallerde, bu hususlara ilişkin hesap ve işlemlerin yargılanması durdurularak, hüküm dışı bırakılabilir. Hüküm dışı bırakılan hususlara ilişkin noksanlıklar giderildikten sonra bu hesap ve işlemlerin yargılanmasına devam edilir.”
Denilmek suretiyle Sayıştay Dairelerince hesap yargılaması sonucunda verilebilecek hükümlerin “hesap ve işlemlerin yasal düzenlemelere uygunluğu” ve “kamu zararının sorumlulardan tazmini” olduğu ve bu hükümlerin dışında “gerekli görülen hususların ilgili mercilere bildirilmesine” ve “hesap yargılamasına konu olan bir işleme ilişkin bilgi ve belgelerin yeterli görülmemesi ve kovuşturma veya soruşturma sonucunun beklenmesine gerek görülen hallerde hüküm dışı bırakılmasına” karar verilebileceği hususu açık bir şekilde düzenlenmiştir.
Görüleceği üzere, Sayıştay Dairelerince sadece yargılamaya esas raporlarda yer alan kamu zararına ilişkin hususlar hükme bağlanmakta olup, temyize konu olayda karar; Sayıştay yargısını teşkil eden kanunlar ve buna dayalı ilgili mevzuat çerçevesinde alınarak hukuken vücut bulmuş ve temyiz talebinde bulunan ilgili ya da herhangi bir sorumlu adına tazmin hükmü verilmemiş olup, konunun esas yönünden incelenmesini ve buna binaen 2020 yılı itibarıyla, bütçe dışı hesaba aktarılan gelirlerin ve bu hesaptan yapılan harcamaların tespit edilmesini; yapılan harcamalardan, Üniversite bütçesinden ödenebilecek durumda olanların belirtilerek yeniden kamu zararı tutarının belirlenmesini teminen bu maddeye ilişkin hükmün geri bırakılması, ayrıca anılan hesabın açılış tarihinin 22.05.2018 olması nedeniyle, 2018 ve 2019 yılları için ayrı ayrı yargılamaya esas rapor veya ek rapor yazılmasını teminen Grubuna iadesi için konunun Başkanlık Makamına bildirilmesi doğrultusunda çıkarılmıştır.
Kaldı ki, hüküm dışı bırakma kararının kaldırılmasından sonra 5. Dairece ek ilam düzenlenecek olup, bu ilamda tazmin hükmü verilecek olması durumunda bu hüküm için temyiz kanun yolun açık olacağından; sorumlu tarafından ancak bu hükme karşı temyiz talebinde bulunulabilecektir.
Sonuç itibarıyla, halihazırda sorumlular hakkında parasal herhangi bir tutarın tazminine hükmedilmemiş olduğundan; yukarıda adı geçen dilekçe sahibi sorumlunun 119 sayılı İlamın 1. maddesine ilişkin temyiz talebi üzerine Kurulumuzca YAPILACAK İŞLEM OLMADIĞINA, oy birliğiyle,
Karar verildiği 05.07.2023 tarih ve 55624 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.
1- 119 sayılı İlamın 1. maddesiyle; … Üniversitesi tarafından üniversitenin çeşitli yerleşkelerinde stant açma izni, derslik ve amfi kullanım izni ve üniversite yerleşkelerine araç girişi için alınan ücretlerin kurum bütçesine gelir kaydedilmediği ve elde edilen bu gelirlerin bütçe dışında harcanması sonucunda … TL kamu zararına sebebiyet verildiği hususu ile ilgili olarak “hüküm dışı bırakma” kararı tesis edilmiştir.
Sorumlu (Bazı İdare Gelirlerinin Söz Konusu Hesapta Tahsil Edilmesi ve Harcanmasında Yetkili Olan Üst Yönetici sıfatıyla Rektör …) tarafından gerek konunun esası gerekse de sorumluluk yönlerinden itiraz edilerek temyiz talebinde bulunulan söz konusu ilam maddesinin hüküm kısmında:
“…
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri çerçevesinde; idare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin ve ödemelerin mevzuata uygun bir şekilde yapılması gerekmektedir. Ancak idare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması ve mevzuatında öngörülmediği halde ödemeler yapılması sonucunda oluşan kamu zararından, söz konusu banka hesabını 2018 yılında açan dönemin rektörü …’nin, denetim yılı içerisinde bazı idare gelirlerinin söz konusu hesapta tahsil edilmesi ve harcanmasında yetkili olan Rektör …, Genel Sekreter Vekilleri … ve …’nın ve idare gelirlerini tahakkuk ettirme, gelir ve alacaklarının takip ve tahsil işlemlerini yürütme görevi olan mali hizmetler biriminin yöneticisi ve muhasebe yetkilisi Strateji Geliştirme Daire Başkanı …’ın sorumluluğunun bulunduğu anlaşılmıştır.
Diğer yandan; Rapor ekinde yer alan banka hesap döküm cetvelleri, faturalar vb. ilişikli belgeler incelendiğinde; anılan hesapta toplanan gelirlerden yapılan harcamalardan bazılarının mevzuatın cevaz verdiği, bütçeye ödeneği koyulan ve kamu kaynakları ile karşılanacak harcamalardan olduğu; Sayıştay kişi borçları, idari para cezaları, trafik cezaları gibi bazı harcamaların ise mevzuatta öngörülmeyen, Üniversite bütçesinden karşılanamayacak nitelikte olduğu görülmüştür. Dolayısıyla, söz konusu hesaba aktarılan gelirlerin belirlenmesi, bu hesaptan yapılan harcamaların mevzuatın vermiş olduğu yetki çerçevesinde yapılabilecek nitelikte olup olmadıklarının ayrıntılı olarak incelenmesi ve bu kapsamda üniversite bütçesinden karşılanabilecek olan harcamaların ayrıştırılmak suretiyle net kamu zararı tutarının tespit edilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.
Bu itibarla; … Üniversitesi tarafından üniversitenin çeşitli yerleşkelerinde stant açma izni, derslik ve amfi kullanım izni ve üniversite yerleşkelerine araç girişi için alınan ücretlerin kurum bütçesine gelir kaydedilmediği ve elde edilen bu gelirlerin bütçe dışında harcanması neticesinde kamu zararına sebebiyet verildiği hususu ile ilgili olarak,
2020 yılı itibarıyla, bütçe dışı hesaba aktarılan gelirlerin ve bu hesaptan yapılan harcamaların tespit edilmesi; yapılan harcamalardan, Üniversite bütçesinden ödenebilecek durumda olanların belirtilerek yeniden kamu zararı tutarının belirlenmesinin temini için Raporun 1’inci maddesinin hüküm dışı bırakılmasına;
Oy birliğiyle;
Anılan hesabın açılış tarihinin 22.05.2018 olması nedeniyle, 2018 ve 2019 yılları itibarıyla hesaba aktarılan gelirlerin ve bu hesaptan yapılan harcamaların tespit edilmesi; yapılan harcamalardan, Üniversite bütçesinden ödenebilecek durumda olanların belirtilmek suretiyle kamu zararı tutarları belirlenerek söz konusu yıllar için ayrı ayrı Yargılamaya Esas Rapor veya Ek Rapor yazılmasını teminen Grubuna iadesi için konunun Başkanlık Makamına bildirilmesine,
Oy birliğiyle;”
Denilmiştir.
6085 sayılı Sayıştay Kanununun “Daireler” başlıklı 23 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinde:
“Hesap mahkemesi olarak sorumluların hesap ve işlemlerine ilişkin düzenlenen yargılamaya esas raporlarda yer alan kamu zararına ilişkin hususları hükme bağlar.”,
“Hüküm ve tutanaklar” başlıklı 50 inci maddesinde ise:
“(1) Daireler tarafından yapılan hesap yargılaması sonucunda; hesap ve işlemlerin yasal düzenlemelere uygunluğuna veya kamu zararının sorumlulardan tazminine hükmedilir. Bu hükümler dışında, gerekli görülen hususların ilgili mercilere bildirilmesine karar verilebilir.
…
(3) Hesap yargılaması sırasında, mahkemelere veya yürütülen bir soruşturma için ilgili idari mercilere verilmiş olması nedeniyle belgeleri bulunmayan hesap yargılamasına konu olan bir işleme ilişkin bilgi ve belgelerin yeterli görülmemesi ve kovuşturma veya soruşturma sonucunun beklenmesine gerek görülen hallerde, bu hususlara ilişkin hesap ve işlemlerin yargılanması durdurularak, hüküm dışı bırakılabilir. Hüküm dışı bırakılan hususlara ilişkin noksanlıklar giderildikten sonra bu hesap ve işlemlerin yargılanmasına devam edilir.”
Denilmek suretiyle Sayıştay Dairelerince hesap yargılaması sonucunda verilebilecek hükümlerin “hesap ve işlemlerin yasal düzenlemelere uygunluğu” ve “kamu zararının sorumlulardan tazmini” olduğu ve bu hükümlerin dışında “gerekli görülen hususların ilgili mercilere bildirilmesine” ve “hesap yargılamasına konu olan bir işleme ilişkin bilgi ve belgelerin yeterli görülmemesi ve kovuşturma veya soruşturma sonucunun beklenmesine gerek görülen hallerde hüküm dışı bırakılmasına” karar verilebileceği hususu açık bir şekilde düzenlenmiştir.
Görüleceği üzere, Sayıştay Dairelerince sadece yargılamaya esas raporlarda yer alan kamu zararına ilişkin hususlar hükme bağlanmakta olup, temyize konu olayda karar; Sayıştay yargısını teşkil eden kanunlar ve buna dayalı ilgili mevzuat çerçevesinde alınarak hukuken vücut bulmuş ve temyiz talebinde bulunan ilgili ya da herhangi bir sorumlu adına tazmin hükmü verilmemiş olup, konunun esas yönünden incelenmesini ve buna binaen 2020 yılı itibarıyla, bütçe dışı hesaba aktarılan gelirlerin ve bu hesaptan yapılan harcamaların tespit edilmesini; yapılan harcamalardan, Üniversite bütçesinden ödenebilecek durumda olanların belirtilerek yeniden kamu zararı tutarının belirlenmesini teminen bu maddeye ilişkin hükmün geri bırakılması, ayrıca anılan hesabın açılış tarihinin 22.05.2018 olması nedeniyle, 2018 ve 2019 yılları için ayrı ayrı yargılamaya esas rapor veya ek rapor yazılmasını teminen Grubuna iadesi için konunun Başkanlık Makamına bildirilmesi doğrultusunda çıkarılmıştır.
Kaldı ki, hüküm dışı bırakma kararının kaldırılmasından sonra 5. Dairece ek ilam düzenlenecek olup, bu ilamda tazmin hükmü verilecek olması durumunda bu hüküm için temyiz kanun yolun açık olacağından; sorumlu tarafından ancak bu hükme karşı temyiz talebinde bulunulabilecektir.
Sonuç itibarıyla, halihazırda sorumlular hakkında parasal herhangi bir tutarın tazminine hükmedilmemiş olduğundan; yukarıda adı geçen dilekçe sahibi sorumlunun 119 sayılı İlamın 1. maddesine ilişkin temyiz talebi üzerine Kurulumuzca YAPILACAK İŞLEM OLMADIĞINA, oy birliğiyle,
Karar verildiği 05.07.2023 tarih ve 55624 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.