2026/280476 İhale Kayıt Numaralı "Çift Kabinli İlk Müdahale İtfaiye Aracı" İhalesi

BAŞVURU SAHİBİ:

Cnr Belediye Hiz. Ara. ve Ara. Üst. Ek. San. Tic. Ltd. Şti.,

 

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Konya Büyükşehir Belediye Başkanlığı İtfaiye Dairesi Başkanlığı,

 

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2026/280476 İhale Kayıt Numaralı “Çift Kabinli İlk Müdahale İtfaiye Aracı” İhalesi

 

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Konya Büyükşehir Belediye Başkanlığı İtfaiye Dairesi Başkanlığı tarafından 25.03.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Çift Kabinli İlk Müdahale İtfaiye Aracı” ihalesine ilişkin olarak Cnr Belediye Hiz. Ara. ve Ara. Üst. Ek. San. Tic. Ltd. Şti.nin 27.04.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 05.05.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 06.05.2026 tarih ve 214995 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.05.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

 

Başvuruya ilişkin olarak 2026/1211 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

 

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

 

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

 

1- İhale sürecinde alınan ilk ihale komisyonu kararında, ihaleye katılım sağlayan her iki istekli için de yerli malı fiyat avantajı uygulanmaması yönünde karar verilerek ihalenin kendileri üzerinde bırakıldığı ancak daha sonra Karba Oto. A.Ş. tarafından yapılan şikayet başvurusu üzerine, idarece, Ankara Sanayi Odası’ndan görüş alındığı ve alınan görüş doğrultusunda yalnızca Karba Oto. A.Ş. lehine %15 oranında fiyat avantajı uygulanarak ihalenin anılan istekli üzerinde bırakıldığı, bahse konu istekli ile taraflarınca sunulan yerli malı belgesinde yer alan gtip kodunun aynı olduğu, aynı belgeler üzerinden yalnızca Karba Oto. A.Ş. lehine değerlendirme yapıldığı, bununla birlikte alıma konu itfaiye aracı bakımından en temel ve belirleyici unsurun taşıyıcı araç olduğu, Karba Oto. A.Ş. tarafından sunulan yerli malı belgesinde aracın ithal olduğunun açıkça belirtilmesine rağmen Ankara Sanayi Odası tarafından yapılan değerlendirmeye göre ithal araç oranının %30–35 olarak belirlendiği, ithal ana unsur içeren bir ürünün yerli malı sayılmasının mümkün olmadığı, Yerli Malı Tebliği ve ilgili mevzuat uyarınca yerli malı kabulü için ürünün esas unsurunun yerli olması gerektiği, Ankara Sanayi Odası görüşünün bağlayıcı olmadığı,

 

2- Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 61’inci maddesine göre yerli malı avantajının yalnızca kısmi teklife açık ihalelerde uygulanabileceği, ihalenin tek kalemden oluştuğu dolayısıyla ihale kapsamında yerli malı avantajı uygulanamayacağı iddialarına yer verilmiştir.

 

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

 

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

 

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Yerli istekliler ile ilgili düzenlemeler” başlıklı 63’üncü maddesinde “İhalelere sadece yerli isteklilerin katılması ile yerli istekliler ve yerli malı teklif eden istekliler lehine fiyat avantajı tanınmasına ilişkin olarak aşağıdaki düzenlemeler esas alınır:

…

c) Mal alımı ihalelerinde yerli malı teklif eden istekliler lehine, %15 oranına kadar fiyat avantajı sağlanabilir. Ancak Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri alınarak orta ve yüksek teknolojili sanayi ürünleri arasından belirlenen ve Kurum tarafından ilan edilen listede yer alan malların ihalelerinde, yerli malı teklif eden istekliler lehine %15 oranında fiyat avantajı sağlanması mecburidir. Yerli yazılım ürünü teklif eden istekliler lehine de %15 oranında fiyat avantajı sağlanması mecburidir.

…

e) Yerli malı belirlenmesine ilişkin usul ve esaslar Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri alınarak belirlenir. İsteklilerce teklif edilen malın yerli malı olduğu, bu usul ve esaslara uygun olarak düzenlenen yerli malı belgesi ile belgelendirilir...” hükmü,

 

Mal Alımı İhaleleri Uygulamaları Yönetmeliği’nin “Yerli malını teklif edenler lehine fiyat avantajı uygulanması” başlıklı 61’inci maddesinde “(1) Yaklaşık maliyeti eşik değerin altında kalan mal alımı ihalelerine sadece yerli isteklilerin katılabileceğine ilişkin düzenleme yapılabilir. Ayrıca sadece yerli isteklilerin katılımına açık ihalelerde, yerli malı teklif eden yerli istekliler lehine % 15 oranına kadar fiyat avantajı sağlanabilir.

(2) Mal alımı ihalelerinde yaklaşık maliyetine bakılmaksızın, tüm isteklilerin katılabileceğine ilişkin düzenleme yapılabilir ve bu ihalelerde yerli malı teklif eden istekliler lehine % 15 oranına kadar fiyat avantajı sağlanabilir.

(3) İhale veya ön yeterlik ilanı ve idari şartnamede, yerli malı teklif edenler lehine tanınan fiyat avantajı oranı belirtilir.

(4) Yerli malı teklif eden istekliler lehine fiyat avantajı tanınan ve birden fazla mal kaleminden oluşan ihalelerin, kısmi teklife açık olarak gerçekleştirilmesi ve fiyat avantajı tanınan her bir kısmın tek bir mal kaleminden oluşması zorunludur. Ancak, birbirini tamamlayan veya teknik zorunluluklar nedeniyle birlikte alınması gereken mal kalemlerine bir kısımda yer verilebilir. Kısmi teklife açık ihalelerde, kısımların birinde, birkaçında veya tamamında yerli malı teklif eden istekliler lehine aynı veya farklı oranlarda fiyat avantajı sağlanabilir. Yerli malı teklif eden istekliler lehine fiyat avantajı, yerli malı teklif etmeyen diğer isteklilerin söz konusu mal kalemi için teklif ettikleri bedele, kendi teklif bedelleri üzerinden ihale dokümanında belirlenen fiyat avantajı oranı esas alınarak hesaplanan tutarın eklenmesi suretiyle bulunur.

…

(7) Teklif edilen malın yerli malı olduğu Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından belirlenen usul ve esaslara uygun olarak düzenlenen yerli malı belgesi ile belgelendirilir.” hükmü,

 

Yerli Malı Tebliği’nin (SGM 2014/35) “Yerli Malı” başlıklı 4’üncü maddesinde “(1) Sanayi ürünlerinin yerli malı olarak kabul edilebilmesi için aşağıdaki şartlar aranır:

a) Bakanlık tarafından düzenlenen Sanayi Sicil Belgesine sahip sanayi işletmeleri tarafından üretilmesi ve Sanayi Sicil Belgesindeki  “Üretim Konusu” içeriğinde yer alması.

b) Tamamen Türkiye’de üretilen veya elde edilen ürünler ile üretim sürecinin önemli aşamalarının ve ekonomik yönden gerekli görülen en son esaslı işçilik ve eylemin Türkiye’de yapılmış olması.

c) Ürünün yerli katkı oranının en az %51 olması. …” açıklaması,

 

“Yerli Katkı Oranı” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) Yerli katkı oranı, aşağıdaki formüle uygun olarak üretici tarafından hesaplanır. Yerli katkı oranı hesabını içeren evrak, teknik yönden eksper tarafından, mali yönden ise serbest muhasebeci, serbest muhasebeci mali müşavir ya da yeminli mali müşavir tarafından tetkik edilerek, hesaplamanın doğruluğu ve resmi kayıtlara uygunluğu açısından teyit edilir ve imzalanır. İmzalanan yerli katkı oranı hesabını içeren evrak, aksi yönde bir tespitin bulunması halinde her türlü idari, hukuki ve cezai sorumluluğu kabul ettiklerine dair üretici veya üreticiyi temsil ve ilzama yetkili kişi/kişiler tarafından imzalı bir taahhütname ekinde yerli malı belgesini düzenleyecek ilgili odaya/borsaya teslim edilir.

Nihai Ürün Maliyet Tutarı(TL)−Nihai Ürün İçindeki İthal Girdi Maliyet Tutarı (TL)

Yerli Katkı Oranı = —————————————————————————————— x100

              Nihai Ürün Maliyet Tutarı (TL)

…” açıklaması,

“Yerli Malı Belgesi” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) Yerli malı belgesi, üreticinin kayıtlı olduğu TOBB veya TESK’e bağlı oda/borsa tarafından düzenlenir. …” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Çift Kabinli İlk Müdahale İtfaiye Aracı

b) Türü: Mal alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Miktarı: 5 Adet Çift Kabinli İlk Müdahale İtfaiye Aracı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Hüsamettin Çelebi Mah. Uluyayla Cad. No:82 Selçuklu/KONYA” düzenlemesi,

 

“Katılım ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. Katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin istekliler tarafından e-teklif kapsamında sunulması gereken bilgi ve belgeler aşağıda sayılmıştır:

…

f) Yerli malı teklif edenler lehine fiyat avantajı tanınması durumunda, bu avantajdan yararlanmak isteyen istekliler tarafından sunulacak yerli malı belgesi. …” düzenlemesi,

 

“Fiyat avantajı uygulanması” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.3.1. Yerli malı teklif eden isteklilere ihalenin tamamında % 15 (yüzde on beş ) oranında fiyat avantajı uygulanacaktır. Yerli malı teklif eden isteklilerin fiyat avantajından yararlanabilmesi için teklif edilen mala/mallara ilişkin yerli malı belgesine/belgelerine ilişkin bilgilerin ihaleye katılım belgesine aktarılması zorunludur. Yerli malı teklif eden istekliler lehine fiyat avantajı, Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 61 inci maddesi esas alınarak hesaplanacaktır.

33.4. Bu madde boş bırakılacaktır. …” düzenlemesi,

 

Teknik Şartname’nin “Araç Genel Özellikleri” başlıklı (A) maddesinde “… 3. Aracın şasi-motor-kabin ve tüm diğer aksamları, bu şartnamede istenilen tüm parça, takım ve ekipmanlar ile birlikte komple çalışır durumda, araç üzerinde verilecek tüm malzemeler tüm araçlar için aynı marka ve modelde olacaktır. …” düzenlemesi,

 

“Araç Üst Yapısı” başlıklı (H) maddesinde “1- Karasör ve Alet Dolapları

a) Araç üstyapısının konstrüksiyonu, korozyona mukavim eloksal alüminyum alaşım en az 40x40 mm ebadında, kanallı tip, hafif alüminyum profil malzemeden imal edilecek ve şasi üzerine monte edilmiş olacaktır. Araç üst yapısının tavan, taban ve dış kaplamaları, özel alüminyum alaşım levha, paslanmaz saç veya panellerden oluşacaktır.

…

2- Su Pompası

a) Araçta, hafif paslanmaz alüminyum alaşım malzemeden imal edilmiş, EN 1028-1+A1, N 1028-2+A1 standartlarına veya NFPA1901 veya eşdeğer karşılığı uluslararası standartlara sahip su pompası bulunacaktır. İstekli, buna ait belgeyi/belgeleri sağlayacaktır.

…

3- Kumanda Paneli

a) Pompanın üzeri plastik (bakalit) malzemeden imal edilen bir muhafaza kapağı ile kapatılacak ve en az 3,5 inç büyüklüğünde LCD ekranlı kontrol ve kumanda elemanları, pompa kabininde bulunacaktır.

…

4 Köpük Karışım Sistemi

a) Pompa üzerinde en az 2 farklı köpük karışım sistemi bulunacaktır. Birisi pompanın normal basınç diğeri ise yüksek basınç kısmı için olacaktır. Bu sayede yüksek basınç çıkışından köpük işlenirken normal basınç çıkışından sadece su işleme olanağı sağlanacaktır.

…

5. İlk Müdahale Makarası

a) Pompa bölmesinde, aracın sağ ve sol yanında 2 adet hortum makarası monte edilmiş olacak ve hortum makarasına sanlı, en az 1” çapında, pres baskı rakorlu ve en az 50 metre uzunluğunda yüksek basınç hortumu bulunacaktır. Yüksek basınç hortumu en az 60 bar test basıncına dayanıklı olacaktır.

…

6. Monitör

a) Aracın çatısı üzerinde, su ve köpük atacak bir adet monitör bulunacaktır. Monitör su hattı en az 2,5” çapında ve kolay sökülebilir tipte aracın ön modül, üst kısmında olacaktır.

…

7. Su tankı

a) Araç üzerinde en az 4.500 litre kapasitede, en az 8 mm Poliprepilen malzemeden imal edilmiş su tankı bulunacaktır. Su tankı dışarıdan görünmeyecek, gizli tank şeklinde tasarlanacak ve etrafı malzeme dolabı olarak kullanılacaktır. Su tankı gerektiğinde tek parça halinde yerinden sökülebilecektir.

…

8. Köpük tankı

a) Araçta toplamda en az 300 litre kapasiteli köpük tankı olacaktır. Tank en az 8 mm poliprepilen malzemeden yapılmış olacaktır. Köpük tankı gizli tank şeklinde tasarlanacak temizlik, bakım, vs. için kolay sökülebilir tipte imal edilecektir.

…

9. Boya

a) Tüm ekipmanda boyanacak yüzeyler iyice temizlenecek gerekli yerler macunlanacak ve iki kat astar atıldıktan sonra dış kaplama, platform ve benzeri akşamlan İtfaiye kırmızısı veya RAL 3000 (araç kabini ile aym) renk, araç tampon, çamurluk ve ekipman çamurlukları Beyaz renk boya ile boyanacaktır. …” düzenlemesi yer almaktadır.

 

İtirazen şikayete konu ihalenin, Konya Büyükşehir Belediye Başkanlığı İtfaiye Dairesi Başkanlığı tarafından açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Çift Kabinli İlk Müdahale İtfaiye Aracı” alımını ihtiva ettiği, bahse konu ihalede 5 adet ihale dokümanı indirildiği, 25.03.2026 tarihinde yapılan ihaleye 2 isteklinin katıldığı, 17.04.2026 tarih ve 2 no’lu ihale komisyonu kararı ile ihalenin Karba Oto. A.Ş. üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi Cnr Belediye Hiz. Ara. ve Ara. Üst. Ek. San. Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

 

İhaleye ait doküman düzenlemeleri incelendiğinde, İdari Şartname’nin “Fiyat avantajı uygulanması” başlıklı 33’üncü maddesinde yerli malı teklif eden isteklilere ihalenin tamamında % 15 (yüzde on beş) oranında fiyat avantajı uygulanacağı, yerli malı teklif eden isteklilerin fiyat avantajından yararlanabilmesi için teklif edilen mala/mallara ilişkin yerli malı belgesine/belgelerine ilişkin belgelerin ihaleye katılım belgesine aktarılmasının zorunlu olduğu, yerli malı teklif eden istekliler lehine fiyat avantajının, Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 61 inci maddesinin esas alınarak hesaplanacağı düzenlemesine yer verildiği görülmüştür.

 

İhale üzerinde bırakılan Karba Oto. A.Ş.ye ait ihaleye katılım belgesinin “Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin bilgiler” sütununun “Yerli malı belgesi” satırına aktarılan yerli malı belgesi sorgulama sonucu incelendiğinde, belgenin; Ankara Sanayi Odası tarafından düzenlendiği, belge numarasının “2025101310366142337”, ürün kodunun “29.10.59.30.00 - İtfaiye Aracı” olarak belirtildiği, ürünün teknik özellikleri kısmında “Karba M9-32 Krba1 İthal Man Marka Araçla Geçerlidir.” ifadesine yer verildiği, ürünün yerli katkı oranının “63,24”, teknolojik düzeyinin “orta-yüksek” olarak belirtildiği görülmüştür.

 

İdare tarafından yapılan değerlendirmeler neticesinde, 30.03.2026 tarihli ve 1 no’lu ilk ihale komisyonu kararında, “Cnr Belediye Hiz. Araçları ve Araç Üstü Ekip. San. Tic. Ltd. Şti. ve Karba Otomotiv A.Ş. firmalarının sunmuş oldukları yerli malı belgeleri incelenmiştir. Cnr Belediye Hiz. Araçları ve Araç Üstü Ekip. San. Tic. Ltd. Şti.’nin sunmuş olduğu yerli malı belgesinde “motorlu araç dahil değildir” ibaresi yazılı olduğu tespit edilmiştir. Karba Otomotiv A. Ş. firmasının sunmuş olduğu yerli malı belgesinde ise “ithal man marka araçla geçerlidir” ibaresi bulunduğu tespit edilmiştir. İdarimiz tarafından çıkılan ihalede alım konusu araç olduğu için Karba Otomotiv A.Ş. firmasının yerli malı belgesi ithal araç ihtiva ettiği için, Cnr Belediye Hiz. Araçları ve Araç Üstü Ekip. San. Tic. Ltd. Şti. firmasının sunmuş olduğu yerli malı belgesi ise motorlu araç dahil olmadığı için her iki firmanın fiyat tekliflerine yerli malı fiyat avantajı uygulanmamıştır.” gerekçesine yer verilerek ihaleye katılım sağlayan istekliler için yerli malı lehine fiyat avantajı uygulanmadığı ifade edilerek ihalenin başvuru sahibi Cnr Belediye Hiz. Ara. ve Ara. Üst. Ek. San. Tic. Ltd. Şti. uhdesinde bırakıldığı, Karba Oto. A.Ş.nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

 

Anılan komisyon kararına ilişkin olarak, Karba Oto. A.Ş tarafından idareye şikayet başvurusunda bulunulması üzerine idarece, anılan istekli tarafından sunulan yerli malı belgesini düzenleyen Ankara Sanayi Odası’ndan görüş alındığı, bu kapsamda idare tarafından Ankara Sanayi Odası’na gönderilen 07.04.2026 tarihli yazıda “… İhalemizde itfaiye araçları için hem araç hem de üst yapı işi mevcuttur. Karba Otomotiv A.Ş. firmasının sunmuş olduğu yerli malı belgesinde “ithal man marka araçla geçerlidir.” ibaresi bulunduğundan dolayı düzenlenen 63,24 yerli katkılık oranının ne kadarının araç ve ne kadarının üst yapıyı ihtiva ettiğine ilişkin olarak belgenin analizine ihtiyaç duyulmuştur. …” ifadelerine yer verildiği, alınan cevabi yazıda “… Odamızca yapılan inceleme ve değerlendirmede; Yerli Malı Belgesi analizinde araç ve üst yapı birlikte değerlendirilmiş olup, toplam maliyetin malzeme, işçilik ve genel giderler başlıklarından oluştuğu göz önüne alınarak, 2025101310366142337 belge numaralı, İtfaiye Aracı için düzenlenmiş Yerli Malı Belgesinde ithal araç maliyetinin toplam maliyete oranının bu belge özelinde %30-35 aralığında olduğu görülmüştür. Söz konusu belge 2025 yılında düzenlendiğinden belge incelemesinde, Yerli Malı Tebliği (SGM2014/35) esas alınmıştır. … ” ifadelerine yer verildiği, alınan görüş doğrultusunda Karba Oto. A.Ş. lehine %15 oranında fiyat avantajı uygulanarak ihalenin 17.04.2026 tarih ve 2 no’lu ihale komisyonu kararı ile anılan istekli üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi Cnr Belediye Hiz. Ara. ve Ara. Üst. Ek. San. Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

 

Başvuru sahibinin iddiası kapsamında yapılan incelemede, ihale dokümanında yerli malı teklif eden istekliler lehine %15 oranında fiyat avantajı uygulanacağının düzenlendiği, fiyat avantajından yararlanabilmesi için ise teklif edilen mala ilişkin yerli malı belgesi sunulmasının yeterlik kriteri olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

 

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ile Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği hükümleri uyarınca yerli malı lehine fiyat avantajı uygulanabilmesi bakımından esas alınacak belgenin yetkili kurum ve kuruluşlarca düzenlenen yerli malı belgesi olduğu, Yerli Malı Tebliği uyarınca bir ürün için yerli malı belgesi verilmesinde ürünün tüm bileşenlerinin veya malın esaslı unsurunun yerli olması gerektiği yönünde bir zorunluluk bulunmadığı, bu kapsamda yerli katkı oranı esas alınarak değerlendirme yapılacağı anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede, ihalenin konusunun, itfaiye aracı ile karasör ve alet dolapları, su pompası, kumanda paneli, köpük karışım sistemi, ilk müdahale makarası, monitör, su tankı, köpük tankı ve boya ihtiva eden araç üst yapısı alımı olduğu, yerli malı belgesini düzenleme ve içeriğini tevsik etme yetkisinin münhasıran sanayi odalarında olduğu, bu kapsamda ihale üzerinde bırakılan Karba Oto. A.Ş. tarafından sunulan yerli malı belgesinin Ankara Sanayi Odası tarafından “29.10.59.30.00 - İtfaiye Aracı” ürünü için düzenlendiği, belge üzerinde ürünün yerli katkı oranının %63,24 olarak belirtildiği, teknik özellikler kısmında ise “Karba M9-32 Krba1 İthal Man Marka Araçla Geçerlidir.” ifadesine yer verildiği, bu çerçevede, ihale üzerinde bırakılan istekliye ait yerli malı belgesinin yetkili oda tarafından “İtfaiye Aracı” ürünü için düzenlendiği, belge üzerinde yerli katkı oranının gösterildiği, idarece oluşan tereddüdün giderilmesi amacıyla belgeyi düzenleyen odadan açıklama istenildiği bu kapsamda ilgili odadan alınan cevabi yazıda incelemeye konu “Yerli Malı Belgesi”nin analizinde araç ve üst yapı bileşenlerinin birlikte değerlendirildiği ve ithal araç maliyetinin toplam maliyete oranının bu belge özelinde %30-35 aralığında olduğunun ifade edildiği, dolayısıyla belgeye konu ürün bakımından yerli katkı oranı hesabının Yerli Malı Tebliği çerçevesinde yapıldığı anlaşıldığından ihale üzerinde bırakılan istekli lehine yerli malı fiyat avantajı uygulanması işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

 

1. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

 

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler. …” hükmü,

Aynı Kanun’un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikâyet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikâyetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. ...” hükmü,

 

“Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir. İhalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikayet ve itirazen şikayet üzerine alınanlar itirazen şikayete konu edilebilir ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan Kuruma başvuruda bulunulabilir...” hükmü,

 

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikâyet süresi; ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

...

(3) Kuruma itirazen şikayet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü,

 

“Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları ise Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.

(2) Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir;

…

(10) İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez.” hükmü,

 

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinde “… (2) … İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” açıklaması,

 

İdari Şartname’nin “Fiyat avantajı uygulanması” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.3.1. Yerli malı teklif eden isteklilere ihalenin tamamında % 15 (yüzde on beş ) oranında fiyat avantajı uygulanacaktır. Yerli malı teklif eden isteklilerin fiyat avantajından yararlanabilmesi için teklif edilen mala/mallara ilişkin yerli malı belgesine/belgelerine ilişkin bilgilerin ihaleye katılım belgesine aktarılması zorunludur. Yerli malı teklif eden istekliler lehine fiyat avantajı, Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 61 inci maddesi esas alınarak hesaplanacaktır.

33.4. Bu madde boş bırakılacaktır. …” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru sahibi tarafından, ihalenin tek kalemden oluştuğu dolayısıyla ihale kapsamında yerli malı avantajı uygulanamayacağı iddia edilmekle birlikte, bahse konu iddiaya 27.04.2026 ve 28.04.2026 tarihli idareye şikâyet başvurularında yer verilmediği, söz konusu iddiaya ilk kez 06.05.2026 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan itirazen şikâyet başvurusunda yer verildiği tespit edilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında yer alan hüküm ile İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan açıklamada şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceğini açıkça ifade etmektedir.

 

Dolayısıyla, söz konusu mevzuat hükümleri uyarınca, başvuru sahibi tarafından öncelikle idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerektiğinden ve bu iki aşamalı idari başvuru yolunda şikâyet yoluna başvurulmadan itirazen şikâyet yoluna başvurulamayacağından, şikâyet başvurusunda ileri sürülmeyen iddiaların da itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülmesi mümkün olamayacaktır.

 

Bu çerçevede, şikâyet başvurusu, Kurul kararının alınmasından önceki süreçte uyuşmazlık konusu hususla ilgili tarafların haklarını veya mevcut hukuki durumlarını sınırlayan ya da değiştiren bir zorunlu idari başvuru yolu olup, idarelere kendi vakıa, gerekçe ve delillerini ileri sürme fırsatı tanıyarak Kurul kararına ilişkin idari usulün bir parçası olması nedeniyle, önemli bir usuli güvence teşkil etmektedir.

 

Netice itibarıyla, yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri uyarınca idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların, şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararda belirtilen hususlar hariç, itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşılmaktadır. Bu itibarla, başvuru sahibinin iddiasının şekil yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

 

Diğer taraftan uyuşmazlık konusu olan iddiaların bunu ileri süren istekliler tarafından iddia konusu hususun farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen 10 gün içerisinde bu iddiaları incelemek ve sonuçlandırmakla yetkili makamlar nezdinde ileri sürülmesi de gerekmektedir.

 

Buna göre, idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşılmakla birlikte, idareye sunulan şikâyet dilekçesinde bulunmayan ancak Kuruma sunulan itirazen şikâyet dilekçesinde yer alan iddiaların incelenmesinin Kamu İhale Kurumunun yetkisi dahilinde olduğu ileri sürülse dahi, söz konusu iddiaların, farkına varıldığı veya varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren 10 gün içerisinde ileri sürülme zorunluluğu bulunmaktadır. Dolayısıyla süresinde ileri sürülmeyen iddiaların da süre aşımı sebebiyle Kurum tarafından incelenmesi mümkün bulunmamaktadır.

 

Başvuru sahibinin bahse konu iddiasının 27.04.2026 ve 28.04.2026 tarihli idareye şikâyet başvurularına konu edilmediği, söz konusu iddiaların ilk kez 06.05.2026 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan itirazen şikâyet başvurusunda yer aldığı tespit edilmiştir.

 

Bu itibarla, başvuru sahibinin anılan iddiaya yönelik şikâyet konusu işlemi fark etmesi veya öğrenmesi gereken tarihin 17.04.2026 onay tarihli ihale komisyonu kararı olduğu, dolayısıyla başvuru sahibi tarafından bu kararın tebliği olan 22.04.2026 tarihini izleyen 10 (on) gün içinde başvuruda bulunulması gerekirken, anılan iddiaya bu süre geçtikten sonra 06.05.2026 tarihinde itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verildiği anlaşıldığından başvuru sahibinin söz konusu iddiasının süre yönünden de reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

 

Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez…” hükmü yer almaktadır.

 

Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddiasında haklı bulunmadığı tespit edilmiş olup, Kanun’da öngörülen şekilde bir haklılık oranı oluşmamıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafı uyarınca itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.

 

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

 

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

 

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

 

   Oybirliği ile karar verildi.