İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar

Yeni birim fiyat

… tarihinde ihale edilen ve Belediye ile … Taah. San. Tic. Ltd. Şti. arasında … tarihinde … TL bedelle sözleşmesi imzalanan “… İşi”nde; yeni birim fiyat belirlenmesinde resmi analiz ve rayiçlerin kullanılmaması sonucunda yükleniciye fazla ödemede bulunularak … TL kamu zararına sebebiyet verilmesi hususu ile ilgili olarak;

Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 12’nci maddesinde; İdarenin, sözleşme konusu işlerle ilgili proje v.b. teknik belgelerde, değişiklik yapılmaksızın işin tamamlanmasının fiilen imkansız olduğu hallerde, işin sözleşmede belirtilen niteliğine uygun bir şekilde tamamlanmasını sağlayacak şekilde gerekli değişiklikleri yapmaya yetkili olduğu, uygulama projelerinde değişiklik yapılması durumunda 22’nci maddede yer alan esaslar göz önünde bulundurularak hesaplanacak bedel karşılığında, yükleniciden de istenebileceği ve yüklenicinin bu değişikliklere uygun olarak işe devam etmek zorunda olduğu hükümlerine yer verilmiştir.

Aynı Şartnamenin “Sözleşmede bulunmayan veya fiyatı belirli olmayan işlerin fiyatının tespiti” başlıklı 22’nci maddesinde; 12’nci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen proje değişikliği şartlarının gerçekleştiği hallerde, işin yürütülmesi aşamasında idarenin gerekli görerek yapılmasını istediği ve ihale dokümanında ve/veya teklif kapsamında fiyatı verilmemiş yeni iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının bedelleri ile 21’inci maddeye göre sözleşme kapsamında yaptırılacak ilave işlerin bedellerinin, ikinci fıkrada belirtilen usuller çerçevesinde yüklenici ile birlikte tespit edileceği ve bu şekilde hesaplanacak ilave işlerin bedellerinin birim fiyat sözleşmelerde yeni birim fiyatlar üzerinden yükleniciye ödeneceği ifade edilmiştir.

Aynı maddenin ikinci fıkrasında yeni fiyatın tespitinde iş kalemi veya iş grubunun niteliğine göre fıkrada yer alan sıralamaya uyularak oluşturulan analizlerden birinin kullanılacağı, devam eden üçüncü fıkrasında da;

“İş kalemi veya iş grubunun niteliğine uygun olarak yukarıdaki analizlere, kaynakların verimli kullanılması gözetilerek aşağıdaki rayiçlerden biri, birkaçı veya tamamı uygulanabilir:

a) Varsa yüklenicinin teklifinin veya aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında idareye verdiği teklif rayiçler.

b) İdarede veya diğer idarelerde mevcut rayiçler.

c)İhaleyi yapan idarenin daha önce gerçekleştirdiği ve ihale konusu işe benzer nitelikteki yapım işlerinin sözleşmelerinde ortaya çıkan fiyatlar.

ç) İdarece kabul edilmek şartıyla, ticaret ve/veya sanayi odasınca onaylanmış uygulama ayına ait yerel rayiçleri... ” hükümlerine yer verilmiştir.

Yine aynı maddenin devam eden beşinci fıkrasında, yüklenicinin teklifi kapsamında yeni iş kalemi ile benzerlik gösteren iş kaleminin bulunmaması halinde ise, yeni birim fiyatın; yeni iş kalemine ait resmi analiz ve rayiçler de kullanılarak hesaplanan birim fiyatın %90’ını geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Yer verilen mevzuat hükümlerine göre sözleşmesinde olmayan veya fiyatı belli olmayan iş kalemlerinin fiyatının tespitinde, ilgili iş kalemine ilişkin analizlerin oluşturulacağı ve oluşturulan analizde YİGŞ 22’nci maddesinin üçüncü fıkrasında belirlenen rayiçlerden birinin kullanılacağı ve yeni iş kalemine ait resmi analiz ve rayiçler de kullanılarak hesaplanan birim fiyatın %90’ını geçmemek üzere belirleneceği ifade edilmiştir.

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda;

“…İşi” kapsamında; yeni birim fiyat oluru alınarak işe dahil edilen “10x20x50 cm ebatlarında bazalt bordür döşenmesi”, “4x30x60 cm ebatlarında kumlamak bazalt taş ile döşeme yapılması” işlerinin resmi analiz ve rayiçleri bulunmasına rağmen resmi analiz ve rayiçler dikkate alınmadan, piyasa fiyat araştırması ile alınan fiyatlar esas alınarak yeni birim fiyat belirlenmesi sonucunda yükleniciye fazla ödemede bulunulduğu görülmüştür.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Kamu zararı” başlıklı 71’inci maddesinde kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunması şeklinde tanımlanmıştır. Aynı maddenin devamında ise kamu zararının belirlenmesinde; iş, mal veya hizmetin rayiç bedelinden daha yüksek fiyatla alınması veya yaptırılmasının da esas alınacağı belirtilmiştir.

Mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere iş veya hizmet karşılığı belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması kamu zararı oluşması sonucunu doğurmaktadır. Söz konusu yapım işinde yukarıda anılan iş kalemlerine ilişkin yeni birim fiyat hesabında ilgili iş kalemlerine ilişkin resmi analiz ve rayiçler bulunmasına rağmen resmi analiz ve rayiçler dikkate alınmadan piyasa fiyat araştırması ile alınan fiyatlar esas alınarak yeni birim fiyat belirlenmesi sonucu yükleniciye … TL fazla ödemede bulunularak kamu zararına sebebiyet verilmiştir.

Diğer taraftan kamu zararına ilişkin tutarın tahsil edildiği sorumlu savunma ve savunma ekinde göndermiş oldukları belgelerden anlaşılmıştır.

Bu itibarla; “… İşi”nde; “10x20x50 cm ebatlarında bazalt bordür döşenmesi”, “4x30x60 cm ebatlarında kumlamak bazalt taş ile döşeme yapılması” iş kalemlerine ilişkin yeni birim fiyat hesabında; ilgili iş kalemine ait resmi analiz ve rayiçler kullanılarak hesaplanan birim fiyat daha düşük olmasına rağmen dikkate alınmaması ve piyasa fiyat araştırması ile alınan fiyatlar esas alınarak yeni birim fiyat belirlenmesi sonucu yükleniciye … TL fazla ödemede bulunulması nedeniyle oluşan kamu zararı … tarih ve … nolu tahsilat makbuzu Ahiz … Taah. San. Tic. Ltd. Şti.’den tahsil edildiğinden ilişilecek husus kalmadığına,

İş bu ilamın tebliğ tarihinden itibaren 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55’inci maddesi gereğince altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.