2024/522109 İhale Kayıt Numaralı "Müdürlüğümüze Bağlı Sağlık Tesislerinin Deprem Tahkiki Yapılması ve Raporlanması İşi" İhalesi

Kütahya İl Sağlık Müdürlüğü tarafından yapılan 2024/522109 ihale kayıt numaralı "Müdürlüğümüze Bağlı Sağlık Tesislerinin Deprem Tahkiki Yapılması ve Raporlanması İşi" ihalesine ilişkin olarak Canip Yıldırım Özaltaş itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 09.10.2024 tarihli ve 2024/UH.II-1292 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

 

Davacı Canip Yıldırım Özaltaş tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iptali istemiyle açılan davada, Ankara 18. İdare Mahkemesinin 11.06.2025 tarihli E:2025/298, K:2025/872 sayılı kararında "Anayasa Mahkemesi'nin 19/03/2020 tarih ve 31073 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 15/1/2020 tarihli ve 2017/37300 sayılı Başvuru Numaralı kararında özetle, itirazen şikâyet yolu için başvuru bedeli alınmasının amacının yersiz başvuruların önüne geçmek ve idari sürecin etkin bir şekilde işlemesini sağlamak olduğu, itirazen şikayet başvuru bedeli alınması belirtilen kamu yararı amacına dayanmakla birlikte haklı çıktıktan sonra bedelin iade edilmemesi şeklinde mülkiyet hakkına yapılan müdahalenin, itirazen şikayet yoluna başvuranlar hakkında aşırı bir külfet yüklememesi gerektiği, 4734 sayılı Kanun'da öngörülen idari yollar tüketilmeden dava açılmasının mümkün olmadığı, doğrudan dava açılabilseydi ilgililer tarafından itirazen şikayet başvuru bedeli ödenmeyeceği ve davasında haklı çıkması durumunda ise yargılama giderlerinin karşı tarafa yükleneceği, diğer taraftan itirazen şikâyet başvuru bedelinin idari yargıda dava açma masraflarıyla karşılaştırıldığında çok yüksek olduğu, ihaleye katılan isteklilerin hukuka aykırı bir durumla karşılaştıklarında haklı çıksalar dahi itirazen şikayet başvuru bedelinin kendilerine iade edilmeyeceğini bilmelerinin bu yola başvurmalarını engelleyebileceği belirtilerek Kamu İhale Kurumuna yaptığı itirazen şikayet başvurusu neticesinde haklı bulunan şirkete itirazen şikayet başvurusu sırasında ödenen bedelin iade edilmemesinin, şirketin mal varlığında eksilmeye yol açması dolayısıyla aşırı külfet yüklediği ve mülkiyet hakkına ölçüsüz bir müdahale olarak değerlendirilmek suretiyle Anayasa'da güvence altına alınan mülkiyet hakkının ihlal edildiğine karar verilmiştir.

Olayda, davacı şirketin anılan ihaleye ilişkin şikâyet başvurusunun reddedilmesi üzerine idari yargı merciinde dava açmadan önce ilgili mevzuatın amir hükmü gereği zorunlu idari başvuru yolu olan itirazen şikayet başvurusu yapmak ve itirazen şikayet başvurusunun incelenebilmesi için başvuru bedeli ödemek zorunda kaldığı, ihaleyi yapan idarenin hukuka aykırı işlemi nedeniyle idari yollara başvurmak zorunda başvurusu incelenmesi sonucunda davalı idare tarafından düzeltici işlem belirlenmesine ve davacının iddialarının tümünde haklı çıkmadığından bahisle başvuru bedelinin iade edilmemesine karar verildiği, neticede davacının kusurundan kaynaklanmayan bir sebep sonucunda düzeltici işlem belirlenmiş bir ihale nedeniyle davacı şirketin mal varlığında ödenen itirazen şikâyet başvurusu bedeli kadar eksilme meydana gelmesine rağmen davalı idare tarafından şikâyet başvuru bedelinin iade edilmemesi suretiyle mülkiyet hakkının ihlal edildiği anlaşılmıştır.

Bu durumda, her ne kadar yukarıda alıntısı yapılan mevzuat hükümleri gereğince itirazen şikâyet başvurusunda bulunan başvurucunun bütün iddialarında haklı çıkması halinde başvuru bedelinin iade edileceği belirtilmiş ise de; bakılan uyuşmazlıkta davacı şirketin ilgili mevzuatın amir hükmü gereği zorunlu idari başvuru yolu olan itirazen şikâyet başvurusu aşamasında yapılan itirazın kabul edilerek davalı idare tarafından düzeltici işlem belirlenmesine karar verildiği görüldüğünden davacı tarafından zorunlu başvuru sırasında ödenen itirazen şikâyet başvurusunun iadesine karar verilmesi gerekirken, aksi yönde tesis edilen dava konusu Kurul kararının itirazen şikâyet bedelinin ödenmemesine ilişkin kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Öte yandan, dava konusu işlem Mahkememizce hukuka aykırı bulunduğundan, hukuka aykırı işlem nedeniyle davacının ödemek zorunda kaldığı 39.403,00-TL itirazen şikâyet başvuru bedelinin dava tarihi olan 04.11.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesi gerekmektedir." şeklinde ifadelere yer verilerek dava konusu işlemin itirazen şikâyet başvuru bedelinin ödenmemesine ilişkin kısmının iptaline ve davacı tarafından ödenen başvuru bedelinin dava tarihi olan 04.11.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

 

Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

 

Ayrıca, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

 

Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

 

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

 

1. Kamu İhale Kurulu’nun 09.10.2024 tarihli ve 2024/UH.II-1292 sayılı kararının, başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunmadığı gerekçesiyle başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığına ilişkin kısmının iptaline,

 

1. Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 39.403,00 TL tutarındaki başvuru bedelinin 04.11.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte başvuru sahibine iadesine,

 

   Oybirliği ile karar verildi.