2025/2460580 İhale Kayıt Numaralı "22Bölge Doğal Afet ve Taşkın Hasarları Onarımı (Rize-Merkez ve İlçeleri 8 Kısım)" İhalesi
İlgili ihaleyi görüntüle2025/2460580BAŞVURU SAHİBİ:
Astaş İnşaat Sanayi ve Pazarlama Nakliye Elektrik Üretim Ltd. Şti.,
İHALEYİ YAPAN İDARE:
Devlet Su İşleri 22. Bölge Müdürlüğü,
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2025/2460580 İhale Kayıt Numaralı “22 Bölge Doğal Afet ve Taşkın Hasarları Onarımı (Rize - Merkez ve İlçeleri 8 Kısım)” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Devlet Su İşleri 22. Bölge Müdürlüğü tarafından 18.02.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “22 Bölge Doğal Afet ve Taşkın Hasarları Onarımı (Rize - Merkez ve İlçeleri 8 Kısım)” ihalesine ilişkin olarak Astaş İnşaat Sanayi ve Pazarlama Nakliye Elektrik Üretim Ltd. Şti.nin 11.05.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.05.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 22.05.2026 tarih ve 216520 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 22.05.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2026/1367 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1-2) İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin teklif vermeye yetkili olduğunu gösterir belgelerinin mevzuata uygun olmadığı, anılan istekliler adına teklifi imzalayan kişiler, şirket yönetiminde yer alan görevliler, ortaklar ve hisse oranlarına ilişkin EKAP’ta yer alan bilgiler ile ihaleye katılım belgesinde, ortaklık tespit belgesi ve ticaret sicili kayıtlarındaki bilgiler arasında farklılıkların bulunduğu, beyan edilen bilgilerin şirketlerin güncel durumunu yansıtmadığı,
3-4) Anılan istekliler tarafından sunulan ihaleye katılım belgesinde yer alan vekâletname bilgilerinin eksik ve hatalı olduğu, vekâletnamelerde vekil eden sıfatıyla yer alan kişi veya kişilerin, Türk Ticaret Kanunu hükümleri ve ticaret sicili kayıtları çerçevesinde ihale konusu iş için teklif vermeye yönelik vekil tayin etme yetkisinin bulunmadığı,
5-6) Anılan istekliler istekliler adına e-teklifi imzalayan kişilerin ise ticaret sicili kayıtlarına göre şirketi temsil ve ilzama yetkili olmadığı ve imza beyannamesi bilgilerinin eksik ve hatalı olduğu,
7-8) İdari Şartname’nin 22.2’nci maddesi uyarınca, isteklilerin ihaleye katılım ve yeterlik kapsamında istenen tüm bilgileri ihaleye katılım belgesinde tam, doğru ve usulüne uygun şekilde kaydetmeleri gerektiği, anonim şirket statüsünde bulunan isteklilerin pay defteri ile yönetim kurulu karar defterinin ilgili sayfalarını tarayarak EKAP’a yüklemeleri ve bu belgelerde yer alan bilgilerin eksiksiz, doğru ve güncel olmasının zorunlu olduğu, ancak anılan isteklilerin, pay defteri ve yönetim kurulu karar defterlerinin ilgili sayfalarını EKAP’a tam ve eksiksiz yüklemediği, bu defterlerde yer alan bilgilerin hem kendi aralarında hem de ihaleye katılım belgesindeki bilgilerle uyumlu olmadığı, defter kayıtlarının ortaklar ve hisse oranlarına ilişkin güncel durumu göstermediği, yönetim kurulu karar defterlerinde ortaklar ve hisse oranlarının açıkça belirtilmediği, ayrıca usulüne uygun düzenlenmeyen defterlerin hukuken geçerlilik şartlarını taşımadığı,
EKAP’a yüklenen pay defterlerinin Türk Ticaret Kanunu’nun 499’uncu maddesi kapsamında pay sahiplerinin tamamını içermemekte; pay sahiplerinin adı ve soyadı, T.C. kimlik numarası, unvan ve adres bilgilerinin bulunmadığı, pay defterinin açılış onayının ve pay devirlerine ilişkin tescil işlemlerinin yapılmadığı, gerçekleştirilen pay devirlerinin şirket ana sözleşmesine uygun şekilde gerçekleştirilmediği, mevzuat gereği noter onaylı olması gereken belgelerde noter onayının bulunmadığı, bu durumun, isteklilerin ortaklık yapısının ihale tarihi itibarıyla usulüne uygun şekilde tevsik edilemediğini ve sunulan belgelerin mevzuata uygun olmadığını gösterdiği,
9-10) İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin fiyat dışı unsur puanlamalarının hatalı olduğu, şöyle ki,
İhale dokümanının ekinde ihaleye konu 11 iş kaleminin 4’ünden açıklama istenileceğinin düzenlendiği, açıklama istenilecek olan 4 iş kalemi için ihale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı tarafından kamu kurum ve kuruluş birim fiyatlarının kullanılarak teklif verilmesi durumunda bu iş kalemlerinin toplam teklif tutarının 157.461.518,50 TL olması gerektiği, anılan istekli tarafından teklif edilen tutarın ise 179.153.866,53 TL olduğu, anılan isteklinin teklif tutarı dikkate alındığında açıklama istenilmeyen diğer 7 iş kalemi için toplamda 21.692.348,03 TL teklif edildiği, açıklama istenilmeyen 7 iş kalemi bakımından fiyat dışı unsur puanlamasında tam puan alınabilmesi için söz konusu iş kalemleri için toplamda asgari olarak 23.034.108,47 TL teklif verilmesi gerektiği, isteklinin açıklama istenilecek 4 iş kalemi için kamu kurum kuruluşları birim fiyatını kullanması durumunda tüm iş kalemlerinde fiyat dışı unsurlardan tam puan alabilmesi için vermesi gereken toplam minimum teklif tutarı 180.495.626,97 TL olduğu, anılan istekli tarafından bu tutarın altında olan 179.153.866,53 TL teklif verildiği,
Bu durumda ortaya iki ihtimal çıktığı, bu ihtimallerin birisinin fiyat dışı unsur puanlamasının idare tarafından yanlış yapıldığı, ikincisi ise açıklama istenen 4 iş kaleminde istekli tarafından kamu kurum ve kuruluşu birim fiyatlarının altında birim fiyatlar kullanılarak açıklama yapıldığı ya da birim miktarların düşürülmesi suretiyle hesaplama yapıldığı, fiyat dışı unsur puanlama hesabının doğru yapılmamış olmasının ihtimallerden birisi olduğu ve bu fiyat dışı unsur puanlama hesabının yeniden yapılması gerektiği,
Benzer durumların ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi için de geçerli olduğu, her iki isteklinin de;
- DSİ/224-01 Poz numaralı “Kazı işleri” iş kalemi için, fiyat dışı unsur olan 2,6653093% asgari oranının sağlanmadığı,
- DSİ/224-02 Poz numaralı “Beton santralinde üretilen veya satın alınan ve beton pompasıyla basılan, C 16/20 basınç dayanım sınıfında beton dökülmesi (beton nakli dahil)(Kalıp dahil)” iş kalemi için, fiyat dışı unsur olan 0,12551316% asgari oranının sağlanmadığı,
- DSİ/224-04 Poz numaralı “Beton santralinde üretilen veya satın alınan ve beton pompasıyla basılan, C 25/30 basınç dayanım sınıfında beton dökülmesi (beton nakli dahil) (kalıp ve kalıp iskelesi dahil)” iş kalemi için, fiyat dışı unsur olan 3,16100854% asgari oranının sağlanmadığı,
- DSİ/224-07 Poz numaralı “Ø600 Dahil ve Ø1000 Dahil ve Arasındaki Tüm Çaplarda Beton Borular Döşenmesi (Tüm Nakliyeler Dahil)” iş kalemi için, fiyat dışı unsur olan 0,0772183% asgari oranının sağlanmadığı,
- DSİ/224-08 Poz numaralı “Betonarme demirinin temini, nakli ve yerine montajı” iş kalemi için, fiyat dışı unsur olan 4,54863319% asgari oranının sağlanmadığı,
- DSİ/224-09 Poz numaralı “Her çeşit profil, çelik çubuk vb. ile karkas (çerçeve) inşaat, köprü, ızgara vb. imalat yapılması” iş kalemi için, fiyat dışı unsur olan 1,74598594% asgari oranının sağlanmadığı,
- DSİ/224-11 Poz numaralı “Proje işleri” iş kalemi için, fiyat dışı unsur olan 0,43791968% asgari oranının sağlanmadığı,
11) İdare tarafından isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısında açıklama istenilecek iş kalemleri ve analiz girdilerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesine uygun olarak, yaklaşık maliyetin %80’ini oluşturan iş kalemleri için belirlenmediği,
12-13) İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı, şöyle ki;
- İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından kamu kurum ve kuruluşu birim fiyatlarının altında fiyatlar kullanılarak açıklama yapıldığı ya da birim miktarlar düşürülmek suretiyle açıklama yapıldığı,
- Anılan istekliler tarafından açıklama kapsamında kullanılan kamu kurum ve kuruluşlarına ait birim fiyatların 2026 yılı güncel birim fiyatları olmadığı istekliler tarafından daha önceki yıllarda yayımlanan birim fiyatların kullanıldığı bu açıdan açıklamaların mevzuata uygun olmadığı,
- Anılan istekliler tarafından açıklama istenilen iş kalemleri için sunulan analizlerin idarece verilen analiz formatına, birim fiyat tariflerine ve başta teknik şartname olmak üzere ihale dokümanında tanımlanan yapım şartlarına uygun olmadığı, açıklama istenilen analiz girdilerinin isimlerinin değiştirildiği, bu şekilde düşük maliyetli girdiler üzerinden açıklama yapıldığı, girdilere ait birimlerin değiştirildiği, miktarlarda azaltma yapıldığı,
- Anılan istekliler tarafından açıklama istenilen analizlerde yer alan girdilerin birim fiyatlarının farklı yazıldığı; örneğin, DSİ/224-03 nolu analizde “Su” girdisinin birim fiyatı 0,03 TL iken DSİ/224-10 nolu analizde “Su” girdisinin birim fiyatına 1,44 TL olarak yer verildiği,
- Anılan istekliler tarafından motorin fiyatına ilişkin olarak yapılan açıklamaların mevzuata aykırı olduğu,
- Anılan istekliler tarafından açıklamada dayanılan birim fiyatların ihaleye konu makine ya da ürünün niteliklerinin ihalede istenen güç ve büyüklük kriterlerini karşılamadığı; örneğin, ekskavatörün kova veya kepçesinin maksimum 2,5 m3 kapasite miktarını belirten bir bilgi veya belgenin bulunmadığı,
- İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan açıklamaya ilişkin olarak DSİ/224-06 “Ocak taşı ile 350 dozlu kargir duvar yapılması” iş kaleminin “Ekskavatör (paletli) (260 - 299 hp) (maksimum 2,5 m3)” analiz girdisi için ihale komisyonu kararında yer verilen değerlendirmelerden anılan analiz girdisi için anılan istekli tarafından demirbaşları arasında kayıtlı bulunan ekskavatöre dayalı olarak açıklama yapıldığı, açıklama kapsamında ekskavatörün meslek mensubu onaylı faturasına ve meslek mensubu onaylı demirbaş listesine yer verildiğinin anlaşıldığı, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından kendi malı ekskavatörün maliyetine ilişkin hesaplamanın faturaya konu satın alma bedeli üzerinden değil, belli katsayıların dikkate alınarak bulunan bedel üzerinden yapıldığı, istekli tarafından “Ekskavatör (paletli) (260 - 299 hp) (maksimum 2,5 m3) 1 saatlik ücreti” analizinde yer alan katsayıların kullanıldığı, amortisman maliyeti dışında kalan maliyet katsayısının toplam katsayıya oranlanması (0,000088/0,000171) ve bulunan bu oranın ekskavatörün kamu rayici olan 9.990.000,00 TL ile çarpılması sonucunda bulunan 5.141.052,63 TL tutarının fatura tutarları olarak kabul edilerek açıklama yapıldığı,
Söz konusu istekliye ait iş makinesinin amortisman süresinin dolmadığı, dolayısıyla açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.17’nci maddesinin (b) bendi kapsamındaki açıklamalar çerçevesinde yapılması gerektiği, bu kapsamda anılan istekli tarafından iş makinesinin fatura bedeli 5.141.052,63 TL’nin üzerinde olduğu halde fatura bedelinin kullanılmayarak Kamu İhale Genel Tebliği’in 45.1.13.17’nci maddesinin (a) bendinde düzenlenen iş makinelerinin amortisman süresinin dolmuş olması halinde yapılabilecek hesaplama yönteminin baz alınması suretiyle hesaplama ve açıklama yapılması mevzuata uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.
A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
1) Başvuru sahibinin 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 ve 8’inci iddialarına ilişkin olarak:
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “(1) İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından,
a) Gerçek kişi olması halinde, tekliflerin fiziki ortamda alındığı ihalelerde noter tasdikli imza beyannamesinin,
b) Tüzel kişi olması halinde, tekliflerin fiziki ortamda alındığı ihalelerde başvuru ya da teklif mektubunu imzalayanın noter tasdikli imza beyannamesinin,
teklif kapsamında sunulması zorunludur. Tüzel kişilerde; aday veya isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP’tan alınır. Yabancı aday/istekliler tarafından ise, ilgili ülke mevzuatı dikkate alınarak, belirtilen hususlara ilişkin gerekli belgeler ihalede sunulur. Aday veya isteklilerin ihale tarihi itibarıyla mesleki faaliyetlerini mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak sürdürmesi gerekmekte olup, ihale üzerinde kalan isteklinin sözleşme imzalanmadan önce, bu durumu tevsik eden belgeleri 4734 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat ile ön yeterlik ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelere uygun olarak sunması gerekmektedir…” hükmü,
Kamu Alımlarının Elektronik Ortamda Yapılmasına İlişkin Uygulama Yönetmeliği’nin “EKAP’a kayıt işlemleri” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) İdareler ile EKAP üzerinden yürütülecek kamu alımı süreçlerine katılacak gerçek ve tüzel kişilerin EKAP’a kaydolması zorunludur.
(2) Birinci fıkra kapsamı dışında kalan kurum ve kuruluşlardan; EKAP’ta ilan veya benzeri işlemleri gerçekleştirmek isteyenler ile iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olanların da kaydı zorunludur.
(3) Kayıt işlemlerinin elektronik ortamda yapılması esastır. Kayıt işlemlerine ve kullanıcılara ilişkin usul ve esaslar Kurum tarafından belirlenir.” hükmü,
“Başvuru ve/veya tekliflerin hazırlanması ve gönderilmesi” başlıklı 10’uncu maddesinde “(1) Başvuru veya tekliflerin gönderilmesinde e-teklif kullanılır. E-teklifler; başvuru/teklif mektubu ile idari şartname düzenlemeleri esas alınarak oluşturulan ihaleye katılım belgesi ve diğer ekler kullanılarak hazırlanır ve e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar gönderilir.
(2) İhaleye katılım belgesinin hazırlanmasında;
a) Doğrudan EKAP’ta oluşturulan,
b) Entegrasyonlar aracılığıyla erişilen,
c) (a) veya (b) bendi kapsamı dışındakilere ilişkin EKAP’a yüklenen,
bilgi ve belgeler kullanılır. Entegrasyonlardan kaynaklanan teknik sorunlar nedeniyle gerekli bilgi ve belgelere ulaşılamaması durumunda bunlara ilişkin belgeler de (c) bendi kapsamında EKAP’a yüklenir. (c) bendi kapsamında yüklenecek belgelerde, ilgili uygulama yönetmeliğinin belgelerin sunuluş şekline ilişkin hükümleri esas alınır.
(3) Aday ve istekliler, ikinci fıkra kapsamındaki bilgi ve belgelerin tam, doğru ve güncel olmasını sağlamakla yükümlüdür.
…” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “EKAP’ta tanımlı alanlar üzerinde gerçekleştirilecek işlemler” başlıklı 32.4’üncü maddesinde “… 32.4.3 Anonim şirketler (tek ortaklı şirketler hariç) tarafından ortaklar ve ortaklık oranlarına ilişkin bilgiler (halka arz edilen hisseler hariç) EKAP’a kaydedilecek olup bu kayıt kapsamında pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımları EKAP’a yüklenir. Şirket niteliğinde olmayan tüzel kişilerde üyelere veya kuruculara ilişkin olarak Türkiye Ticaret Sicili Gazetelerinde yer almayan bilgileri içeren belgelerin ilgili kısımları EKAP’a yüklenir. Yabancı aday/istekliler tarafından bu maddede istenen belgelerin yüklenmesi bakımından, ilgili ülke mevzuatındaki karşılıkları esas alınır.
32.4.4 Sermayesinin tamamı için hamiline yazılı pay senedi ihraç eden anonim şirketler açısından, sermayesinin tamamının hamiline yazılı paylardan oluştuğunu gösteren esas sözleşmenin ilgili bölümünün EKAP’a yüklenmesi kaydıyla, pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin EKAP’a yüklenmesi gerekmez.
32.4.5 Anonim şirketlerde, ilgili mevzuatına göre yapılan işlemler sonucunda ortaklar ve ortaklık oranlarının değişmemesi şartıyla bu değişikliklere ilişkin belgelerin EKAP’a yüklenmemesi, teklifin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi olamaz…” açıklaması,
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: 22Bölge Doğal Afet ve Taşkın Hasarları Onarımı (Rize-Merkez ve İlçeleri 8 Kısım)
b) Türü: Yapım işi
c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği
ç) Miktarı:
470 m beton U kanal ve korkulukları, 1.940,00 m kargir duvar ve korkulukları, 720 m kargir U kanal ve korkulukları, 340 m duvar yükseltilmesi, 6 adet betonarme menfez, ricatları ve korkulukları, 1 adet çelik yaya köprüsü, muhtelif noktalarda betonarme menfez ricatları ve korkulukları, muhtelif noktalarda çelik yaya köprüsü ve korkulukları, muhtelif noktalarda araç köprüsü imalatları.
Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.
d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Rize İli ve İlçeleri” düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin “Katılım ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. Katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin istekliler tarafından e-teklif kapsamında sunulması gereken bilgi ve belgeler aşağıda sayılmıştır:
a) Teklif mektubu
b) Teklif vermeye yetkili olunduğunu gösteren bilgi ve belgeler:
1) Tüzel kişilerde; isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgi ve belgeler.
2) Vekâleten ihaleye katılma halinde vekile ilişkin bilgi ve belgeler …” düzenlemesi yer almaktadır.
İhale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı’nın pilot ortağı Ali Akın Nevruz’un gerçek kişi olduğu;
İhale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı’nın özel ortağı Aysu Yapı San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan ihaleye katılım belgesinin “Ortak ve Yöneticilere Ait Bilgiler” kısmının “Ortaklar/Üyeler/Kurucular ile Yöneticilere Ait Bilgiler” bölümünün “Ortaklara Ait Bilgiler” satırında “407713-1801-00138 Ortaklara Ait Bilgiler.doc” beyanına,
Aynı bölümün “Yöneticilere Ait Bilgiler” başlıklı satırında ise “407713-1802-00138 Yöneticilere Ait Bilqiler.doc.” beyanına yer verildiği, Özel ortak tarafından ihaleye katılım belgesinin “Ortaklara Ait Bilgiler” kısmında beyan edilen uzantıların incelenmesi neticesinde; 28********* T.C. kimlik numaralı Mesut ÇEBİ’nin şirketin %100 ortağı olduğu,
“Yöneticilere Ait Bilgiler” kısmında beyan edilen uzantıların incelenmesi neticesinde; 28********* T.C. kimlik numaralı Mesut ÇEBİ’nin münferiden temsil yetkisine sahip yönetim kurulu başkanı/üyesi olduğu, temsil yetkisi başlangıç tarihinin 03.10.2024; bitiş tarihinin ise 02.10.2027 olduğu anlaşılmıştır.
İhale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı’nın her iki ortağı tarafından sunulan ihaleye katılım belgesinde vekaletname bilgileri kısmının boş bırakıldığı,
Birim fiyat teklif mektubunun, pilot ortak adına pilot ortağının kendisinin, özel ortak adına şirketi münferiden temsile yetkili yönetim kurulu başkanı/üyesi olan Mesut ÇEBİ tarafından imzalandığı anlaşılmıştır.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ve doküman düzenlemelerinden, tüzel kişilerde; aday veya isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgilerin idarece EKAP’tan alınacağı, bu bilgilerin MERSİS entegrasyonu kapsamında EKAP’a aktarıldığı, anonim şirketler (tek ortaklı şirketler hariç) tarafından ortaklar ve ortaklık oranlarına ilişkin bilgilerin (halka arz edilen hisseler hariç) EKAP’a kaydedileceği, söz konusu kayıt kapsamında pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımlarının EKAP’a yükleneceği anlaşılmaktadır.
Yapılan inceleme neticesinde, anılan İş Ortaklığı’nın pilot ortağının gerçek kişi olduğu, dolayısıyla ortaklar, hisse oranları ve pay defterine ilişkin iddiaların yerinde olmadığı, özel ortağın tek ortaklı bir anonim şirket olduğu, dolayısıyla pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin EKAP’a yüklenilmesi zorunluluğunun bulunmadığı, yönetimindeki görevliler ile ortaklar ve ortaklık oranlarına ilişkin bilgilerin ihaleye katılım belgesine EKAP üzerinden yansıdığı, bu bilgilerin MERSİS entegrasyonu kapsamında EKAP’a aktarıldığı, dolayısıyla söz konusu bilgilerin son durumu gösterir nitelikte bilgiler olduğu ve güncel durumu yansıttığı, teklif mektuplarının şirketi temsil ve ilzama yetkili olan kişiler tarafından e-imza ile imzalandığı, teklif mektubunu e-imza ile imzalayan kişinin ihale tarihi itibarıyla şirketi temsile yetkisinin bulunduğu anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddialarının ihale üzerinde bırakılan istekli açısından yerinde olmadığı kanaatine varılmıştır.
Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi İş Ortaklığı’nın pilot ortağı Hzl Global İnş. A.Ş. tarafından sunulan ihaleye katılım belgesinin “Ortak ve Yöneticilere Ait Bilgiler” kısmının “Ortaklar/Üyeler/Kurucular ile Yöneticilere Ait Bilgiler” bölümünün “Ortaklara Ait Bilgiler” satırında “1307052-180100035 Ortaklara Ait Bilgiler.doc” beyanına, aynı bölümün “Yöneticilere Ait Bilgiler” başlıklı satırında ise “1307052-180200035 Yöneticilere Ait Bilgiler.doc” beyanına yer verildiği,
Pilot ortak tarafından ihaleye katılım belgesinin “Ortaklara Ait Bilgiler” kısmında beyan edilen uzantıların incelenmesi neticesinde; 53********* T.C. kimlik numaralı Gürol Melih Özen’in %51) ile 67******** T.C. kimlik numaralı Selman Bulut’un (%49) ortaklık oranları ile şirketin ortakları olduğu,
“Yöneticilere Ait Bilgiler” kısmında beyan edilen uzantıların incelenmesi neticesinde; 67******** T.C. kimlik numaralı Selman Bulut’un münferiden temsil yetkisine sahip yönetim kurulu üyesi olduğu, temsil yetkisi başlangıç tarihinin 07.02.2025; bitiş tarihinin ise 07.02.2028 olduğu, 53********* T.C. kimlik numaralı Gürol Melih Özen’in iç yönergede belirtilen şekilde sınırlı yetkili olduğu, temsil yetkisinin 19.10.2020 tarihinden itibaren kesintisiz devam ettiği anlaşılmıştır.
Anılan iş ortaklığının pilot ortağının ortakları ve ortaklık oranlarına ilişkin olarak pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin EKAP’ta kayıtlı olduğu, ihaleye katılım belgesinde beyan edilen ortak ve yöneticilere ait bilgiler ile pay defteri ve yönetim kurulu karar defterinde yer alan bilgilerin birbiriyle uyumlu olduğu, pay defterlerinin, pay sahiplerinin tamamını içerdiği, pay sahiplerinin adı ve soyadı, unvan ve adres bilgilerinin, hisse adedi ve hisse devirlerinin bulunduğu, yönetim kurulu karar defterlerinde ortaklar ve hisse oranlarının belirtildiği, ticaret unvan değişikliği kapsamında ortaklar ve ortaklık oranlarının değişmediği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 32.4.5’inci maddesinde yer verilen açıklamalar uyarınca bu değişikliklere ilişkin belgelerin EKAP’a yüklenmemesinin teklifin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi teşkil etmediği anlaşılmıştır.
Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi İş Ortaklığı’nın özel ortağı Bilyol İnş. Petrol Nak. Tarım Yol Yap. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan ihaleye katılım belgesinin “Ortak ve Yöneticilere Ait Bilgiler” kısmının “Ortaklar/Üyeler/Kurucular ile Yöneticilere Ait Bilgiler” bölümünün “Ortaklara Ait Bilgiler” satırında “571571-1801-00094 Ortaklara Ait Bilgiler.doc” beyanına,
Aynı bölümün “Yöneticilere Ait Bilgiler” başlıklı satırında ise “571571-1802-00093 Yöneticilere Ait Bilgiler.doc” beyanına yer verildiği, Özel ortak tarafından ihaleye katılım belgesinin “Ortaklara Ait Bilgiler” kısmında beyan edilen uzantıların incelenmesi neticesinde; 32********* T.C. kimlik numaralı Bilal Yeşilyurt’un “5000000,00/5000000,00” ortaklık oranı ile şirketin tek ortağı olduğu,
“Yöneticilere Ait Bilgiler” kısmında beyan edilen uzantıların incelenmesi neticesinde; 32********* T.C. kimlik numaralı Bilal Yeşilyurt’un münferiden temsil yetkisine sahip müdürü olduğu, temsil yetkisi başlangıç tarihinin 29.07.2021; bitiş tarihinin ise boş bırakıldığı anlaşılmıştır.
Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi İş Ortaklığı’nın her iki ortağı tarafından sunulan ihaleye katılım belgesinde vekâletname bilgileri kısmının boş bırakıldığı,
Birim fiyat teklif mektubunun, pilot ortak adına şirketi münferiden temsile yetkili Yönetim Kurulu Başkanı/üyesi Selman Bulut tarafından, özel ortak adına şirketi münferiden temsil yetkisine sahip müdürü olan Bilal Yeşilyurt tarafından imzalandığı anlaşılmıştır.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ve doküman düzenlemelerinden, tüzel kişilerde; aday veya isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgilerin idarece EKAP’tan alınacağı, bu bilgilerin MERSİS entegrasyonu kapsamında EKAP’a aktarıldığı, anonim şirketler (tek ortaklı şirketler hariç) tarafından ortaklar ve ortaklık oranlarına ilişkin bilgilerin (halka arz edilen hisseler hariç) EKAP’a kaydedileceği, söz konusu kayıt kapsamında pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımlarının EKAP’a yükleneceği anlaşılmaktadır.
Yapılan inceleme neticesinde, anılan İş Ortaklığı’nın yönetimindeki görevliler ile ortaklar ve ortaklık oranlarına ilişkin bilgilerin ihaleye katılım belgesine EKAP üzerinden yansıdığı, bu bilgilerin MERSİS entegrasyonu kapsamında EKAP’a aktarıldığı, dolayısıyla söz konusu bilgilerin son durumu gösterir nitelikte bilgiler olduğu ve güncel durumu yansıttığı, teklif mektuplarının şirketi temsil ve ilzama yetkili olan kişiler tarafından e-imza ile imzalandığı, teklif mektubunu e-imza ile imzalayan kişinin ihale tarihi itibarıyla şirketi temsile yetkisinin bulunduğu anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddialarının ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi açısından da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
2) Başvuru sahibinin 9 ve 10’uncu iddialarına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “…Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde, ihale dokümanında bu unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları belirlenir…” hükmü,
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 61’inci maddesinde “(1) Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir.” hükmü,
“Fiyat dışı unsurlar ve bu unsurlara yönelik düzenleme” başlıklı 62’nci maddesinde “(1) İhale konusu işin özelliği göz önünde bulundurularak işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer, süre gibi unsurlar fiyat dışı unsur olarak belirlenebilir.
(2) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurların da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde; fiyat dışı unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları ile hesaplama yöntemi ve bu unsurlara ilişkin değerlendirmenin yapılabilmesi için sunulacak belgeler idari şartnamede açıkça belirtilir.
(3) Fiyat dışı unsurlar, bir marka veya model esas alınarak rekabeti ortadan kaldırıcı bir şekilde belirlenemez.
(4) Fiyat dışı unsurlara, bu unsurların parasal değerlerine veya nispi ağırlıklarına ve hesaplama yöntemine yönelik düzenlemeyi yapan birim veya görevliler tarafından gerekçeli bir açıklama belgesi hazırlanır ve bu belge ihale onay belgesinin ekinde yer alır.” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenmesi ile ilgili hususlar” başlıklı 53.3’ücü maddesinde “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat ile birlikte fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenmesi ile ilgili hususlar
53.3.1. Kanunun 40 ıncı maddesi uyarınca, ekonomik açıdan en avantajlı teklif; sadece fiyat esasına göre belirlenebileceği gibi fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar dikkate alınarak belirlenebilmektedir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurlar kullanılarak belirlenmesi durumunda, fiyat ve fiyat dışı unsurlar dâhil toplam değerlendirme puanının yüz tam puan üzerinden hesaplanması ve aşağıdaki esaslara uyulması gerekmektedir.
53.3.2. Fiyat dışı unsurların, Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen ilkelere aykırı olmayacak şekilde idari şartnamede açık ve net olarak düzenlenmesi gerekmektedir.
53.3.3. İdari şartnamede fiyat dışı unsur olarak belirlenen hususların parasal değerlerinin veya nispi ağırlıklarının belirlenmesi gerekmektedir.
53.3.4. Fiyat dışı unsur olarak niceliksel ve niteliksel belirlemeler yapılabilir. Bu kapsamda;
a) İstekli hakkında ihale tarihinden önceki son beş yıl içinde kamu ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verilmemiş olması,
b) 4735 sayılı Kanuna göre imzalanan sözleşmelerin, ihale tarihinden önceki son beş yıl içinde aynı Kanunun 16 ncı maddesine göre devredilmemiş ve/veya yükleniciden kaynaklanan nedenlerle feshedilmemiş olması,
c) 4735 sayılı Kanuna göre ihaleyi yapan idare ile imzalanan sözleşmelere konu işlerin, ihale tarihinden önceki son beş yıl içinde süre uzatımı dâhil süresinde bitirilmiş olması,
ç) Kullanılacak olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın isteklinin kendi malı olması,
d) Yapım işleri cirosunun toplam ciroya oranı,
e) İsteklinin faaliyet süresini gösteren genel deneyimi,
f) Belli İstekliler Arasında İhale Usulü İle İhale Edilen Yapım İşlerinde Uygulanacak Tip Ön Yeterlik Şartnamesinin 7.9 uncu maddesinde belirlenen puanlama kriterleri,
g) İsteklinin ihaleyi yapan idareye karşı yükleniminde bulunan yapım işlerinin sayısı ve/veya tutarının düşük olması,
ğ) İhale konusu işi oluşturan bileşenler itibarıyla isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet yapısının birbiri ile uyumu,
h) İhale konusu iş kapsamındaki iş kalemleri/iş gruplarının belirli bir miktarının daha önceki bir işte gerçekleştirilmiş olması,
hususları ile idare veya Kurum tarafından belirlenen benzeri diğer hususların biri, birkaçı ya da tamamı fiyat dışı unsur olarak kullanılabilir.
İsteklilerin ekonomik ve mali kapasitelerine ilişkin fiyat dışı unsurların değerlendirilmesinde yasal süresi içerisinde vergi dairesine verilen beyannameler haricindeki düzeltme beyannameleri dikkate alınmaz.
Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak belirlendiği birim fiyatlı işlerde, fiyat dışı unsur puanlamasında (ğ) bendinde yer alan unsurun kullanılması zorunlu olup bu unsurun asgari puanı toplam fiyat dışı unsur puanının yarısının altında olamaz. (ç) bendinde yer alan unsurun puanlanmasında Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 41 inci maddesi hükümleri uygulanır. Bunlar dışındaki diğer unsurların her biri için azami beş puan verilir.
53.3.5. Fiyat dışı unsur puanlamasında belirlenen unsurların niteliğine uygun düştüğü ölçüde;
a) Asgari ve azami değerler arasında kalan ara değerler için doğrusal orantı yapılır.
b) İş ortaklığının puanı, her bir ortağın hesaplanan puanlarının ortaklık oranları ile çarpılması suretiyle bulunan puanların toplamıdır. Ancak 53.3.4 üncü maddenin (ç) bendinde yer alan unsurun puanlamasında ortaklardan biri veya birkaçı tarafından aranan kriterin sağlanması yeterlidir.
Teklif fiyatı puanlaması; en düşük geçerli teklif tutarı veya 45 inci maddeye göre hesaplanan sınır değer ya da bu değerin üzerindeki ilk geçerli teklif tutarı referans değer alınarak yapılabilir. Bu durumda toplam değerlendirme puanı 100 olmak kaydıyla referans değere 50’den az olmamak üzere ihale dokümanında belirlenen tam puan verilir. Puanlama, teklif tutarları ile referans değer arasındaki farka bağlı olarak aşağıdaki formüle göre yapılır.
TP = Ptam - Pfark
Pfark = ´RD - TF´ x Ptam / RD
Bu formülde;
TP: İsteklinin teklif puanını,
RD: Referans değeri,
TF: İsteklinin teklif fiyatını,
Ptam: Referans değere verilen tam puanı,
Pfark: Referans değer ile teklif fiyatı arasındaki farkın mutlak değeri esas alınarak hesaplanan puanı,
ifade eder.
Örneğin; teklif fiyatı puanlamasının 50 tam puan üzerinden yapıldığı ve sınır değerin üstündeki ilk geçerli teklif sahibi isteklinin 50 puan almasının öngörüldüğü bir ihalede, sınır değerin üzerindeki ilk geçerli teklifin 100.000.000 TL, sonraki geçerli teklifin 110.000.000 TL olması halinde; sınır değerin üzerindeki ilk geçerli teklifin teklif fiyatı puanı 50, sonraki geçerli teklifin puanı ise,
Pfark = ´100.000.000 - 110.000.000´ x 50 / 100.000.000
Pfark = ´-10.000.000´ x 50 / 100.000.000
Pfark = 10.000.000 x 50 / 100.000.000
Pfark = 5
TP = Ptam - Pfark
TP = 50 - 5= 45 olarak hesaplanacaktır.
Aynı ihalede sınır değerin altındaki, 90.000.000 TL tutarlı geçerli teklif sahibinin teklif fiyatı puanı ise,
Pfark = ´100.000.000 - 90.000.000´ x 50 / 100.000.000
Pfark = ´10.000.000´ x 50 / 100.000.000
Pfark = 10.000.000 x 50 / 100.000.000
Pfark = 5
TP = Ptam - Pfark
TP = 50 - 5= 45 olarak hesaplanacaktır.” açıklaması,
İdari Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.
33.1.1.
Hesaplamada Kullanılacak Formül:Toplam Puan=Teklif Fiyatı Puanı + Fiyat Dışı Unsur Puan
İsteklinin Toplam Puanı hesaplanırken;
Toplam Puan = (Teklif Tam Puanı - (´En Düşük Geçerli Teklif Tutarı-Teklif Fiyatı´ X Teklif Tam Puanı / En Düşük Geçerli Teklif Tutarı)) + Fiyat Dışı Unsur Puanı
Teklif Fiyat Puanı:50
Fiyat Dışı Unsur (FDU) Puanı:50
Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi: İsteklinin Teklifi ile Yaklaşık Maliyet Yapısının Birbiri ile Uyumu
(Alınabilecek Azami FDU Puanı : 50 )
<i> Aşağıda, teklif cetvelinde yer alan iş kalemlerinden seçilen kaleme/kalemlere ilişkin asgari ve azami oranlar belirlenmiştir. İsteklinin teklif cetvelinde seçilen bu kalemlere verilmiş olan teklifler, isteklinin ihaleye vermiş olduğu toplam teklife oranlanarak 100 ile çarpılacak, bulunan oran o kalem için belirlenen asgari oran ile azami oran arasında kalıyorsa istekli o kalem için belirlenen fiyat dışı unsur puanını alacaktır.
Bu işlem sırasında hesaplanan oranda herhangi bir yuvarlama işlemi yapılmayacaktır.
İş kalemlerinde gruplama yapılmış olması halinde, gruba dahil olan kalemlere istekli tarafından teklif edilen tutarların toplamının, isteklinin ihaleye vermiş olduğu toplam teklife oranlanarak 100 ile çarpılması sonucu bulunan oran, o grup için belirlenen asgari oran ile azami oran arasında kalıyorsa, istekli o grup için belirlenen fiyat dışı unsur puanını alacaktır.
Bu işlem sırasında hesaplanan oranda herhangi bir yuvarlama işlemi yapılmayacaktır.Bu yönteme ilişkin işlemler, belirlenen bütün kalemler için isteklilerin teklif cetveli esas alınarak EKAP tarafından otomatik olarak yapılacak ve toplam fiyat dışı unsur puanları hesaplanacaktır
Numune Değerlendirmesinde Kullanılacak Mı?: Hayır
Demonstrasyon Değerlendirmesinde Kullanılacak Mı?:Hayır
İş ortaklıklarında ortaklık oranları dikkate alınmadan istekli bazında fiyat dışı unsur puanlaması yapılacaktır.
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması | Asgari Oran | Azami Oran | Fiyat Dışı Unsur Puanı |
Kazı işleri | 2,6653093% | 4,49086362% | 1 |
Beton santralinde üretilen veya satın alınan ve beton pompasıyla basılan, C 16/20 basınç dayanım sınıfında beton dökülmesi (beton nakli dahil)(Kalıp dahil) | 0,12551316% | 0,21148108% | 1 |
Beton santralinde üretilen veya satın alınan ve beton pompasıyla basılan, C 20/25 basınç dayanım sınıfında beton dökülmesi (beton nakli dahil) (kalıp ve kalıp iskelesi dahil) | 22,68561478% | 38,75459191% | 16 |
Beton santralinde üretilen veya satın alınan ve beton pompasıyla basılan, C 25/30 basınç dayanım sınıfında beton dökülmesi (beton nakli dahil) (kalıp ve kalıp iskelesi dahil) | 3,16100854% | 5,40005625% | 2 |
Beton santralinde üretilen veya satın alınan ve beton pompasıyla basılan, C 30/37 basınç dayanım sınıfında beton dökülmesi (beton nakli dahil) (Tekstürlü kalıp, kalıp iskelesi ve kemer taşıyıcı iskele dahil) | 9,8130353% | 16,76393531% | 6 |
Ocak taşı ile 350 dozlu kargir duvar yapılması | 21,24889324% | 36,30019261% | 15 |
Ø600 Dahil ve Ø1000 Dahil ve Arasındaki Tüm Çaplarda Beton Borular Döşenmesi (Tüm Nakliyeler Dahil) | 0,0772183% | 0,1319146% | 1 |
Betonarme demirinin temini, nakli ve yerine montajı | 4,54863319% | 7,66413538% | 3 |
Her çeşit profil, çelik çubuk vb. ile karkas (çerçeve) inşaat, köprü, ızgara vb. imalat yapılması | 1,74598594% | 2,94186673% | 1 |
İşlenerek dekore edilmiş veya edilmemiş her çeşit demirden parmaklık, korkuluk, ferforje korkuluk v.b. imalat yapılması, yerine konulması ve boyanması (Nakliyeler dahil) | 5,62132557% | 9,60309784% | 3 |
Proje işleri | 0,43791968% | 0,73786467% | 1 |
33.1.2. Fiyat dışı unsurların değerlendirilmesine ilişkin bilgi ve belgeler ihaleye katılım belgesine aktarılacaktır.
33.2 33.1 inci maddeye göre yapılan değerlendirme sonucunda tekliflerin eşit çıkması halinde ekonomik açıdan en avantajlı teklif aşağıdaki şekilde belirlenecektir…” düzenlemesi yer almaktadır.
Başvuruya konu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak belirleneceği, 29.04.2026 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin toplamda 100 tam puan alan Ali Akın Nevruz, Aysu Yapı San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı uhdesinde bırakıldığı, 99,63153794 puan alan Hzl Global İnş. A.Ş., Bilyol İnş. Petrol Nak. Tarım Yol Yap. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.
Yukarıda aktarılan doküman düzenlemelerine göre, teklif fiyatı puanının “Toplam Puan = (Teklif Tam Puanı - (´En Düşük Geçerli Teklif Tutarı-Teklif Fiyatı´ X Teklif Tam Puanı / En Düşük Geçerli Teklif Tutarı)) + Fiyat Dışı Unsur Puanı” formülü üzerinden hesaplanacağı; ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, 50 teklif fiyatı puanı ve 50 fiyat dışı unsur puanı olmak üzere toplam 100 puan üzerinden değerlendirme yapılacağı,
Fiyat dışı unsur puanının ise isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet yapısının birbiriyle uyumu üzerinden hesaplanacağı anlaşılmaktadır.
İsteklilerin bu kriterden puan alabilmesinin, ihale dokümanında belirtilen 11 iş kalemine verdikleri tekliflerin toplam teklif tutarına oranlanıp 100 ile çarpılmasıyla bulunan değerlerin, kalem bazında belirlenen asgari ve azami oranlar arasında kalması şartına bağlı olduğu ve bu şartın sağlanmasının puanlama için gerekli ve yeterli olduğu anlaşılmaktadır.
İhale üzerinde bırakılan Ali Akın Nevruz, Aysu Yapı San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı’nın iş kalemi bazında tekliflerinin ihaleye vermiş olduğu toplam teklife oranının yüzdelik ifadelerinin sırası ile “2,6653093”, “0,12551316”, “35,22633992”, “3,16100854”, “14,10222369”, “30,12230495”, “0,0772183”, “4,54863319”, “1,74598594”, “7,787543339” ve “0,43791968” olduğu,
Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen Hzl Global İnş. A.Ş., Bilyol İnş. Petrol Nak. Tarım Yol Yap. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın iş kalemi bazında tekliflerinin ihaleye vermiş olduğu toplam teklife oranının yüzdelik ifadelerinin sırası ile “2,665329897”, “0,125513582”, “34,94379631”, “3,161018767”, “13,99912827”, “30,56927374”, “0,077218839”, “4,548634262”, “1,745988535”, “7,726178116” ve “0,437919681” olduğu tespit edilmiştir.
Dolayısıyla her iki istekli tarafından puanlamaya konu her bir iş kalemine ait oranın İdari Şartname’nin 33.1.1’inci maddesinde yer verilen asgari ve azami oranların arasında olduğu, ilgili hesaplamaların isteklilerce birim fiyat teklif cetveli kapsamında puanlamaya konu kalemlere verilen teklifler neticesinde EKAP üzerinden otomatik olarak gerçekleştirildiği ve herhangi bir müdahalenin söz konusu olmadığı, iddia konusu iki isteklinin de “İsteklinin Teklifi ile Yaklaşık Maliyet Yapısının Birbiri ile Uyumu” fiyat dışı unsur kriterinden tam puan olan 50 puan aldığı anlaşılmış olup iddiaların yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
3) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kanun'un "Aşırı düşük teklifler" başlıklı 38'inci maddesinde "İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir." hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif sorgulaması öngörülen ihalelerde yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında yapılacak işlemler” başlıklı 38’inci maddesinde “38.1. İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir. Sıralı iş kalemleri/grupları listesi oluşturulurken, iş kalemleri/grupları tutarlarının yaklaşık maliyete oranları, en yakın dört ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanacak ve bu oranların toplamının, yuvarlama nedeni ile 1 den farklı olması dikkate alınmayacaktır...” açıklaması,
“Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde "45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir.
45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.
Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.
45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.
Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.
Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.
Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.
Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.
45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.
İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.
…
45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;
…
b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,
sunacaklardır.
Sunulan analizlerde, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmesi zorunludur. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.
…
Analizlerde, açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı için bir kuruşun altında bedel öngörülemez.
Analizlerde, birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan ve bir kuruşun üzerinde olan tutar virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanır; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmaz. Yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıkları ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutarın, açıklama yapılan iş kalemi/iş grubu için teklif edilen fiyatı aşması halinde isteklinin teklifi reddedilir.
45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;
a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,
…
ilgili e-forma uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.
İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.
Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.
45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.
…
İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.
İlan veya davet tarihinde, bu tarihin içinde bulunduğu aya ait güncel birim fiyatların yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından son yayımlanmış birim fiyatlar kullanılabilir.
45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından belirlenerek ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aya ait yayımlanmış güncel rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.
İlan veya davet tarihinde, bu tarihin içinde bulunduğu aya ait güncel rayiçlerin yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından son yayımlanmış rayiçler kullanılabilir.45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.
45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.
45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.
45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;
a) Yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,
gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.
45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.
45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır.
45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.
İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;
a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,
b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,
c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,
ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,
d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,
e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,
f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.
İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.
Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.
45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.
Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Mala ilişkin fiyat teklifi verilebilmesi için ayrıca fiyat teklifini veren kişi tarafından ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar alım yapılmış olması gerekir.
Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için öncelikle fiyat teklifini veren kişi tarafından ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mamul/mal/hizmet miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması, teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.
Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
…
45.1.13.3. İsteklinin teklifine konu çimento veya demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifelerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir.
45.1.13.4. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)
45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.)
45.1.13.5 İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir.
45.1.13.6. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu olan mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapılabilir.
Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen mal miktarının en az 1/20’si kadar alım yapmış olması gerekir.
Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması gerekir. Kurum bu maddede düzenlenen 1/20 oranını değiştirmeye ve işin konusu, yaklaşık maliyeti ve/veya süresine göre farklı oranlar belirlemeye yetkilidir.
İsteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunmasına gerek bulunmayıp, sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.
Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
45.1.13.7. İstekliler tarafından yapılan açıklamada; malın ihale tarihi itibariyle stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda, stokta bulunan mala ilişkin “stok tespit tutanağı”nın sunulması zorunludur. Stok tespit tutanağında ilgili malın ağırlıklı ortalama birim maliyeti gösterilecektir. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar, stok tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olamaz. Ayrıca stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının, ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için bu Tebliğdeki diğer açıklama yöntemlerine uygun olarak açıklama yapılması gereklidir.
45.1.13.8. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir.
Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.
45.1.13.10. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.
45.1.13.11. Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur.
Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur…
45.1.13.13. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenecektir.
45.1.13.14. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.
45.1.13.15. Sözleşme veya eklerinde, taş, kum, çakıl, gravye, balast, stabilize vb. yapı malzemelerinin idarenin belirlediği ocaklardan temininin öngörüldüğü haller dışında, bu Tebliğin 45.1.2 maddesi gereğince nakliye girdilerine ilişkin idarece belirtilen mesafelerden daha düşük mesafe kullanarak açıklama yapan isteklilerin, ihale konusu işe özgü alanlara ilişkin açıklamalarını kamu kurum ve kuruluşları tarafından düzenlenen veya onaylanan belgeler ile tevsik etmeleri gerekmektedir.
45.1.13.16. Niteliği gereği üretiminden sonra belirli bir süre içerisinde imalata dönüştürülmesi gereken hazır betona ilişkin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçler ile açıklama yapılması esastır. İdarece, TS 13515 Standardında belirlenen süreler ile Karayolu Trafik Yönetmeliğinde düzenlenen azami hız sınırları dikkate alınarak, hazır beton üretim tesisi ile işin yapılacağı yer arasındaki azami mesafenin tespit edilmesi ve aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda bu mesafeye yer verilmesi zorunludur. Fiyat teklifi ile açıklama yapılması halinde, idarece belirlenen mesafeden daha uzak mesafe kullanılamaz.
45.1.13.17. Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman (İş makinesi) analiz girdilerine ilişkin açıklamalar; resmi rayiçler veya isteklinin kendi malı olan iş makineleri için satın alma bedeli üzerinden yapılabilir. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi ancak resmi rayici bulunmayan iş makineleri için kullanılabilir.
İsteklilerin kendi malı olan iş makinesinin satın alma bedeli üzerinden yapacağı açıklamalarda, bu hususları tevsik eden belgelerin açıklama kapsamında sunulması zorunludur. Ayrıca, bu açıklamada iş makinesine ilişkin tutar olarak;
a) İş makinesinin satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmuş olması halinde, amortisman maliyeti katsayısı dışında kalan maliyet katsayıları (yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi-sigorta, nakil-montaj-demontaj) toplamı (ilgili analizde miktar kısmına yazılarak) ile resmi rayicin çarpılması sonucu bulunacak tutar,
b) İş makinesinin satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmamış olması halinde ise, (a) bendinde hesaplanan tutarın altında olmamak koşuluyla, iş makinesinin satın alma bedeli ile analiz girdi miktarının çarpılması sonucu bulunacak tutar,
kullanılabilecektir.
45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir…” açıklaması,
İdari Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 31’inci maddesinde “31.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları ister. İhale komisyonu;
a) Yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen işin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir.” düzenlemesi yer almaktadır.
Başvuruya konu ihalede sınır değerin 191.504.484,81 TL olarak belirlendiği, 9 istekli tarafından sınır değerin altında teklif verildiği, söz konusu isteklilerden 31.03.2026 tarihli tebligat ve ekli belge ile 08.04.2026 tarihi mesai bitimine kadar aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulmasının istendiği bahse konu tebligat ekinde açıklama istenecek iş kalemlerine ilişkin sıralı analiz girdileri tablolarına yer verildiği, tablo üzerinde açıklama istenilecek ve istenilmeyecek analiz girdilerinin belirtildiği anlaşılmıştır. İhale onay belgesi ekinde yer alan yaklaşık maliyet hesap cetveli üzerinde yapılan incelemede sıralı iş kalemleri listesinde büyükten küçüğe kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi dahil olacak şekilde, DSİ/224-03, DS1/224-06, DSİ/224-05 ve DSİ/224-10 iş kalemlerinin sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri olarak belirlendiği, söz konusu iş kalemlerine ilişkin açıklama istenilecek ve istenilmeyecek analiz girdilerinin de Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2’nci maddesinde yer verilen açıklamalara uygun olarak belirlendiği anlaşılmış olup idarece isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısı açısından herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.
İddialar kapsamında ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının incelenmesi neticesinde, “20.305.6105”, “10.130.1504”, “10.130.1506”, “10.130.1206”, “04.V006/04”, “10.120.1194 “, “10.130.1707” ve “10.130.1708” poz numaralı analiz girdilerine yönelik açıklamaların VGM ve ÇŞİDB tarafından yayımlanan ilan tarihi itibariyle güncel rayiçler kullanılarak yapıldığı,
- Açıklama kapsamında idarece gönderilen analiz formatlarına uyulduğu, analiz girdi isimlerinin ya da miktarların değiştirilmediği, açıklamaların ihale dokümanına aykırılık teşkil etmediği anlaşılmıştır.
- İddiaya konu “su” girdisinin açıklama istenilen analiz girdileri arasında yer almadığı, “su” girdisine ilişkin açıklamaların hem birim fiyatının hem de birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarın bir kuruşun altında olmayacak şekilde yapıldığı,
-“Mazot (motorin)” girdisine ilişkin açıklamaların, ihalenin ilan tarihi (19.01.2026) ile ihale tarihi (18.02.2026) arasında kalacak şekilde 20.01.2026 tarihinde EPDK tarafından yayımlanan ilgili rapordaki fiyat üzerinden KDV hariç ve litre/kilogram dönüşümü sonrası elde edilen tutarının %90’ının üzerinde bir fiyatla yapıldığı tespit edilmiştir.
-“Ekskavatör (paletli) (260 - 299 hp) (maksimum 2,5 m3)” analiz girdisi için açıklamanın İş Ortaklığı’nın özel ortağının kendi malı olan iş makinesinin satın alma bedeli üzerinden yapıldığı, açıklamaya konu edilen ekskavatörün motor gücünün “260.15 HP” genel amaçlı kova kapasitesinin ise “1.6 m3” olarak tevsik edildiği, ihale dokümanında aranan şartların sağlandığı anlaşılmıştır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.17’nci maddesinde yer verilen açıklamalara göre, isteklilerin kendi malı olan iş makinesinin satın alma bedeli üzerinden yapacağı açıklamalarda satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolup dolmaması durumuna göre açıklamada farklı hesaplama yöntemlerinin kullanılacağı anlaşılmaktadır. Buna göre satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmuş olması halinde, amortisman süresinin dolduğunu gösteren belgelerin sunulması gerekmekte ve amortisman maliyeti katsayısı dışında kalan maliyet katsayıları toplamı ile resmi rayicin çarpılması sonucu bulunacak tutarın açıklama kapsamında kullanılması gerekmektedir.
Satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmamış olması halinde ise iş makinesinin satın alma bedeli ile analiz girdi miktarının çarpılması sonucu bulunacak tutarın açıklama kapsamında kullanılacağı anlaşılmaktadır. Ancak satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmuş olup olmadığına bakılmaksızın iş makinesinin satın alma bedeli ile analiz girdi miktarının çarpılması sonucu elde edilecek tutarın iş makinesinin resmi rayici ile amortisman maliyeti katsayısı hariç makine katsayısının çarpımı sonucu elde edilecek tutardan az olmaması gerekmekte olup bu açıdan iş makinesinin maliyet unsurlarına ait katsayının çarpılması sonucu hesaplanacak tutarın açıklamada öngörülebilecek asgari maliyet tutarı olarak değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Bu doğrultuda, ihale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı tarafından kendi malı olan “Ekskavatör (paletli) (260 - 299 hp) (maksimum 2,5 m3)” iş makinesi için sunulan satın alma bedelinin (3.855.966,84 TL), ilgili iş makinesinin güncel resmi rayici (9.990.000,00 TL) ile amortisman maliyeti katsayısı hariç makine katsayısının (0,000088/0,000171) çarpımı sonucu bulunan asgari tutardan (5.141.052,63 TL) küçük olduğu tespit edilmiştir. Dolayısıyla, söz konusu iş makinesinin amortisman süresi dolmamış olsa dahi, anılan Tebliğ'in 45.1.13.17’nci maddesinin (b) bendi gereğince asgari sınır olarak hesaplanan 5.141.052,63 TL tutarının girdi miktarı ile çarpılarak açıklama yapılmasının bir gereklilik olduğu ve bu doğrultuda asgari tutar esas alınarak yapılan açıklamanın istekli lehine bir avantaj oluşturmadığı gibi mevzuata da uygun olduğu anlaşılmıştır. Netice itibarıyla ihale üzerinde bırakılan istekli açısından iddiaların yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
İddialar kapsamında ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının incelenmesi neticesinde, “20.305.6105”, “10.130.1504”, “10.130.1506”, “10.120.1007”, “10.130.1206”, “04.V006/04”, “10.120.1194 “, “10.130.1707” ve “10.130.1708” poz numaralı analiz girdilerine yönelik açıklamaların VGM ve ÇŞİDB tarafından yayımlanan ilan tarihi itibarıyla güncel rayiçler kullanılarak yapıldığı,
- Açıklama kapsamında idarece gönderilen analiz formatlarına uyulduğu, analiz girdi isimlerinin ya da miktarların değiştirilmediği, açıklamaların ihale dokümanına aykırılık teşkil etmediği anlaşılmıştır.
- İddiaya konu “su” girdisinin açıklama istenilen analiz girdileri arasında yer almadığı, “su” girdisine ilişkin açıklamaların hem birim fiyatının hem de birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarın bir kuruşun altında olmayacak şekilde yapıldığı,
- Motorin fiyatına ilişkin açıklamaların, ihalenin ilan tarihi (19.01.2026) ile ihale tarihi (18.02.2026) arasında kalacak şekilde 20.01.2026 tarihinde EPDK tarafından yayımlanan ilgili rapordaki fiyatın, KDV hariç ve litre/kilogram dönüşümü sonrası elde edilen tutarının %90’ının üzerinde bir fiyatla yapıldığı tespit edilmiştir.
-Ekskavatör (paletli) (260 - 299 hp) (maksimum 2,5 m3)” analiz girdisi için açıklamanın ÇŞİDB resmi rayici ile yapıldığı anlaşılmış olup ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi açısından da iddiaların yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez…” hükmü yer almaktadır.
Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddialarında haklı bulunmadığı tespit edilmiş olup, Kanun’da öngörülen şekilde bir haklılık oranı oluşmamıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafı uyarınca itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.
B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.