SayıştaySayıştay Temyiz Kararı57204

Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

Kurum / İdareYüksek Öğretim Kurumları
Daire1
Dosya No53977
Yılı2018
Konu: 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Döner sermaye” başlıklı 58’inci maddesinin (c) fıkrasında sayılan birimlerde usulüne uygun olarak görevlendirilmemiş, dolayısıyla bu birimlerde çalışarak döner sermaye gelirlerine katkı sağlamamış olan personele döner sermeye ek ödemesi yapılması.

38 sayılı ilamın 1’inci maddesi ile; ... Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi Yürütme Kurulu Kararları ile Döner Sermaye İşletme Müdürü ..., Şube Müdürü ... ve Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü personeli Bilgisayar İşletmeni ...’a döner sermaye ek ödemesi yapılması sonucu oluşan ... TL kamu zararının tazminine ilişkin hüküm tesis edilmişti.

Konunun Temyiz Kurulu’nda görüşülmesi sonucunda düzenlenen 14.12.2022 tarih ve 52601 tutanak numaralı Temyiz Kurulu Kararı ile; konunun esası yönünden, ilgili kişilerin görevlendirmelerinin 2547 sayılı Kanun 58/c ye göre yapıldığına ilişkin bir belge bulunmaması sebebiyle yapılan ödemelerin hukukiliği konusunda tereddüte sebebiyet verildiği, bu itibarla tazmin hükmü kurulması hukuken isabetli görülmeyip açıklamalar doğrultusunda yapılacak incelemeye göre yeniden değerlendirme yapılması, sorumluluk yönünden ise; yeni Yürütme Kurulunun 2018 yılı için yeni bir karar almayarak hem idari bir kusur işlemesi hem de daha önceki kararı zımnen onaylaması nedeniyle, 2018 yılı ödemelerine esas olan Yürütme Kurulu kararından kaynaklanan sorumluluğun görevden ayrılmalardan sonra oluşturulan ve ödemelerin yapıldığı tarihte görevde olan Yürütme Kuruluna ait olmasının adalet ilkesinin gereği olduğu, hakkaniyete de uygun olduğu gerekçesiyle mevcut haliyle kurulan sorumluluk tevcihi hukuken isabetli bulunmayıp tazmin hükmünün sorumluluk yönüyle de yeniden değerlendirilmesinin icap ettiği gerekçesiyle, sorumluların iddialarının kısmen kabul edilerek 38 sayılı İlamın 1’inci maddesiyle verilen tazmin kararının BOZULMASINA ve yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda konunun esası ve sorumluluk yönlerinden yapılacak yeniden değerlendirme sonucuna göre yeni hüküm tesisi için dosyanın ilgili DAİREYE GÖNDERİLMESİNE karar verilmiştir.

Bu defa ilgili Dairenin ilk kararında ısrar ederek düzenlediği 288 sayılı Ek İlam ile; Yükseköğretim kurumlarında 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na tabi memurlar ile aynı Kanun’un 4’üncü maddesinin (B) bendine göre sözleşmeli olarak çalışan personele; tıp ve diş hekimliği fakülteleri ve sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinde çalışanlar ile anılan 58’inci maddenin (f) fıkrasında sayılan yönetici kadrolarında bulunanlar hariç, döner sermaye gelirlerinden ek ödeme yapılamayacağından, 58’inci maddenin (c) fıkrasında sayılan birimlerde usulüne uygun olarak görevlendirilmemiş, dolayısıyla bu birimlerde çalışarak döner sermaye gelirlerine katkı sağlamamış olan adı geçen personele döner sermeye ek ödemesi yapılması sonucu oluşan ... TL tutarındaki kamu zararının tazminine hükmedilmiştir.

Söz konusu hükme karşı sorumlular temyize başvurmuşlardır.

Konunun Temyiz Kurulu’nda görüşülmesi sonucunda düzenlenen 14.12.2022 tarih ve 52601 tutanak numaralı Temyiz Kurulu Kararında;

Konunun esası yönünden yapılan incelemede,

İlgili personelin Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü kadrosunda çalışıyor olmalarının, tek başına döner sermayeden ek ödeme almaya hak kazandıracağı anlamına gelmediği, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun “Döner sermaye” başlıklı 58’inci maddesinin (c) fıkrasına göre; herhangi bir kamu görevlisine tıp-diş hekimliği fakültesi/sağlık uygulama ve araştırma merkezi döner sermaye gelirlerinden ek ödeme yapılabilmesi için, söz konusu personelin bu fakültede/merkezde görevli olmasının gerektiği, bu bağlamda döner sermayeden ek ödeme alınabilmesi için personelin yukarıda sayılan birimlerde kadrolu olması şartının aranmadığı, bununla birlikte bu birimlerde usulüne uygun olarak görevlendirilmeleri sonucu çalışmalarının yeterli görüldüğü, dolayısıyla Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü personeli de (müdür dahil) diğer üniversite personeli gibi; ancak usulüne uygun olarak 2547/58-c’deki ilgili döner sermaye biriminde görevlendirildiği takdirde bu ödemeye hak kazanabileceği,

Buna karşın, gerek yargılamaya esas raporda ilişikli tutulan ödeme emri belgelerinin eklerinde, gerekse sorumluların temyiz dilekçeleri eklerinde yapılan görevlendirmelere ilişkin herhangi bir belge bulunmadığından, bu durumda yapılan ödemelerin hukukiliği konusunda tereddüde sebebiyet verildiği,

Bu itibarla, mevcut haliyle konunun esası yönünden tazmin hükmü kurulmasının hukuken isabetli olmadığı ve yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda yapılacak incelemeye göre yeniden değerlendirme yapılmasının gerektiği,

Sorumluluk yönünden yapılan incelemede ise,

Tazmin hükmünde; (ilgili birimin) Harcama Yetkilileri ve Gerçekleştirme Görevlileri ile birlikte Döner Sermaye Yürütme Kurulunun Üniversite Yönetim Kurulunun devrettiği yetki ile toplandığı 24.05.2016 tarihli ve 24 no.lu 31.01.2017 tarihli ve 3 no.lu oturumlarda aldığı Kararlardan sonra görevin sona ermesi veya emekli olma gibi nedenlerle Kurul üyeliğinden ayrılan üyeler olmasına ve Kurulun yapısının değişmiş olmasına karşılık, Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü personeline ek ödeme yapılması ile ilgili yeni karar alınmadığından; önceki yıllarda anılan kararlarda imzası bulunan Yürütme Kurulu üyelerinin de sorumlu tutulduğu,

Somut olayda, ödeme yapılan tarihte Yürütme Kurulu üyesi olmayanların kamu zararından sorumlu tutulması, kararların yenilenmemesi ve sürekli olarak yıllar önce karar almış olanların sorumlu tutulup, ilgili yılda görevli olanların karar almayıp sorumluluktan kurtulması gibi hakkaniyete aykırı bir sonuç doğuracağından, bu tür ödemelere ilişkin kararların her yıl yenilenmesi, aksi takdirde bir karara dayanmadan yapılan ödemelerden Yürütme Kurulunun sorumlu tutulmaması gerektiği,

Dolayısıyla, yeni Döner Sermaye Yürütme Kurulu 2018 yılı için yeni bir karar almayarak hem idari olarak kusur işlediği hem de daha önceki kararı zımnen onayladığı, bu nedenle 2018 yılı ödemelerine esas olan Yürütme Kurulu kararından kaynaklanan sorumluluğun görevden ayrılmalardan sonra oluşturulan ve ödemelerin yapıldığı tarihte görevde olan Yürütme Kuruluna ait olmasının adalet ilkesi ve hakkaniyete uygun olduğu,

Bu itibarla, mevcut haliyle kurulan sorumluluk tevcihinin hukuken isabetli olmayıp, tazmin hükmünün sorumluluk yönüyle yeniden değerlendirilmesinin icap ettiği,

Bu itibarla, sorumluların iddialarının kısmen kabul edilerek 38 sayılı İlamın 1’inci maddesiyle verilen tazmin kararının Bozulmasına ve yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda konunun esası ve sorumluluk yönlerinden yapılacak yeniden değerlendirme sonucuna göre yeni hüküm tesisi için dosyanın ilgili Daireye Gönderilmesine karar verilmiştir.

Esas Yönünden İnceleme:

2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun “Döner sermaye” başlıklı 58’inci maddesinin (c) fıkrasında (hesap yılında yürürlükte olan haliyle):

“Tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinin hesabında toplanan döner sermaye gelirleri bakiyesinden, bu yerlerde;

1) Gelir getiren görevlerde çalışan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine aylık (ek gösterge dahil), yan ödeme, ödenek (geliştirme ödeneği hariç) ve her türlü tazminat (28/3/1983 tarihli ve 2809 sayılı Kanunun geçici 3 üncü maddesinin beşinci fıkrası uyarınca ödenen tazminat dahil, makam, temsil ve görev tazminatı ile yabancı dil tazminatı hariç) toplamından oluşan ek ödeme matrahının yüzde 800'ünü, araştırma görevlilerine ise yüzde 500'ünü; bu yerlerde görevli olmakla birlikte gelire katkısı olmayan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine yüzde 600'ünü, araştırma görevlilerine ise yüzde 300'ünü,

2) Diğer öğretim elemanlarına ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi personel (…) ile aynı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) bendine göre sözleşmeli olarak çalışan personele ek ödeme matrahının; uzman tabipler için yüzde 600’ünü, hastaneler başmüdürü ve eczacılar için yüzde 250'sini, başhemşireler için yüzde 200'ünü, diğer öğretim elemanları ile diğer personel için yüzde 150'sini, işin ve hizmetin özelliği dikkate alınarak yoğun bakım, doğumhane, yeni doğan, süt çocuğu, yanık, diyaliz, ameliyathane, enfeksiyon, özel bakım gerektiren ruh sağlığı, organ ve doku nakli, acil servis ve benzeri sağlık hizmetlerinde çalışan personel için yüzde 200'ünü geçmeyecek şekilde aylık ek ödeme yapılır. Sözleşmeli personele yapılacak ek ödeme matrahı, sözleşmeli personelin çalıştığı birim ve bulunduğu pozisyon unvanı itibarıyla aynı veya benzer unvanlı memur kadrosunda çalışan, hizmet yılı ve öğrenim durumu aynı olan emsali personel dikkate alınarak belirlenir. Emsali bulunmayan sözleşmeli personelin ek ödeme matrahı ise brüt sözleşme ücretlerinin yüzde 25'ini geçemez. (Ek cümle: 11/10/2011-KHK-666/5 md.) Bu fıkra uyarınca yapılacak ödeme sigorta prim kesintisine tabi tutulmaz.

…”

(f) fıkrasında:

“Rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. …

Döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına, gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. …

…”

(g) fıkrasında:

“…

(Ek paragraf: 23/7/2010-6009/52 md.; Değişik ikinci paragraf: 11/10/2011-KHK666/5 md.) Bu maddenin (c) ve (f) fıkraları kapsamında bulunanlar dışındaki 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na tabi memurlar ile aynı Kanunun 4’üncü maddesinin (B) fıkrasına göre sözleşmeli olarak çalışan personele 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 9’uncu maddesi kapsamında ödeme yapılır ve bunlara bu madde uyarınca ayrıca ek ödeme yapılmaz.”

Denilmekte olup, yapılacak ek ödemenin oranları ile bu ödemelerin esas ve usulleri; yükseköğretim kurumlarının hizmet sunum şartları ve kriterleri, personelin kadro ve görev unvanı, görev yeri, çalışma şartları ve süresi, eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetleri ve mesleki uygulamalar ile ilgili performansı ve özellik arz eden riskli bölümlerde çalışma gibi hizmete katkı unsurları esas alınarak Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından 18.02.2011 tarihli ve 27850 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik ile düzenlenmiştir.

Söz konusu Yönetmeliğin “Genel İlkeler” başlıklı 4’üncü maddesinde (hesap yılında yürürlükte olan haliyle):

“(1) Döner sermaye gelirlerinden öğretim elemanları ve diğer personele dağıtılacak ek ödemeler, bu Yönetmelikte belirtilen esaslara ve oranlara uygun olarak yetkili kurullara tanınan yetki çerçevesinde birimler veya alt birimler bazında yapılır.

(2) (Değişik: RG-19/9/2012-28416) Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrası kapsamında bulunan birimlerde çalışan personel ile diğer birimlerde döner sermaye gelirlerinin elde edilmesine katkısı bulunan öğretim elemanları dışındaki personele bu Yönetmelik kapsamında hiçbir şekilde ek ödeme yapılamaz.



(7) Yapılacak ek ödemeye esas katkı oranlarının belirlenmesinde 5 inci maddede belirlenen; kurumsal katkı puanı (A puanı), bireysel gelir getirici faaliyet puanı (B puanı), eğitim-öğretim faaliyeti puanı (C puanı), bilimsel faaliyet puanı (D puanı) ve diğer faaliyetler puanı (E puanı) esas alınır. Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrası kapsamında bulunan birimlerde söz konusu puanların tamamı kullanılır. Anılan fıkra dışındaki birimlerde ise yönetim kurullarınca, yükseköğretim kurumunun yapısı ve mali durumu göz önünde bulundurularak bir veya birden fazlasının kullanılmasına karar verilmek suretiyle belirleme yapılır.

…”

“Dağıtım esasları” başlıklı 5’inci maddesinde:

“(2) (A) Kurumsal katkı puanı; ilgili döner sermaye birim veya alt birim ortalamasının, kadro/görev unvan katsayısı ve aktif çalışılan gün katsayısı ile çarpımı sonucu bulunan puanı ifade eder. Bu puanın hesaplanmasında aşağıdaki formül uygulanır.

(A) = Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması x kadro/görev unvan katsayısı x aktif çalışılan gün katsayısı.

(3) (Değişik: RG-8/10/2016-29851) (B) Bireysel gelir getirici faaliyet puanı; Kurum içinde bireysel gelir getirici faaliyetlerden dolayı alınan mesai içi (B1), mesai dışı ilave ücret alınmayan (B2) ve mesai dışı ilave ücret alınan (B3) puanlarının toplamından oluşan puandır. Her bir döner sermaye birimi için Yükseköğretim Kurulu tarafından hazırlanan “Gelir Getirici Faaliyet Cetveli”ne göre kişinin ürettiği hizmetlerden elde edilen puanlar kullanılarak hesaplanır. Bu puan aşağıdaki şekilde hesaplanır.

(B) = “Gelir Getirici Faaliyet Cetveli”ne göre alınan toplam puan.



(6) (Değişik: RG-8/7/2014-29054) (E) Diğer faaliyetler puanı; (A), (B), (C) ve (D) puanlarının hesaplanmasında dikkate alınan faaliyetler dışındaki komisyon üyelikleri, özellik arz eden riskli birimlerde çalışma ve benzeri diğer hususlar dikkate alınarak hazırlanan ve bu Yönetmelik ekinde yer alan Ek-2 Ek Görev Cetveli ve Ek-3 Risk Cetvelinde tanımlanan ve belirlenen yüzdelik değerlerin kişinin birim ortalaması üzerinden hesaplanan (A) puanı ile çarpılması sonucu bulunan puandır. (E) puanı; (A) puanının her bir görev için %30’unu, toplamda ise %50’sini geçemez. (E) puanı aşağıdaki şekilde hesaplanır.

(E) = Birim ortalaması üzerinden hesaplanan (A) Puanı x Belirlenen yüzdelik değer.



(8) Yapılacak ek ödemede, tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinde (hastaneler dahil) görev yapan personele;

a) (Değişik: RG-8/10/2016-29851) Öğretim üye ve görevlileri ile uzman, uzman tabip ve uzman kadrosundaki uzman tabip ve uzman/doktoralı diş tabiplerinin bireysel net katkı puanı = A + [(B1+B2+B3) x KK1 + (C x KK2)] + D + E,

b) Araştırma görevlileri ile tabip ve diş tabiplerinin bireysel net katkı puanı =A+D+E,

c) Diğer personel bireysel net katkı puanı = A + E,

ç) Yapılacak ek ödeme miktarı= Dönem ek ödeme katsayısı x Bireysel net katkı puanı,

formülleri kullanılarak hesaplama yapılır.



(13) Ziraat ve veteriner fakülteleri, sivil havacılık yüksekokulu ve bünyesinde atölye veya laboratuvar bulunan yükseköğretim kurumları ile sürekli eğitim merkezleri, açıköğretim hizmeti veren yükseköğretim kurumları ile düzenli döner sermaye geliri olan yükseköğretim kurumlarında döner sermaye gelirlerine katkısı bulunan öğretim elemanlarına yapılacak ek ödemede, (A), (B), (C), (D) ve (E) puanlarından biri veya birden fazlası kurumun yapısı ve mali durumu göz önünde bulundurularak kullanılabilir.

…”

“Yasaklar” başlıklı 9’uncu maddesinde:

“…

(3) (Ek: RG-19/9/2012-28416) Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (f) fıkraları kapsamında bulunanlar dışında 657 sayılı Kanuna tabi memurlar ile sözleşmeli personele Kanunun 58 inci maddesi uyarınca ek ödeme yapılmaz.

…”

“Alt Düzenlemeler” başlıklı 10’ uncu maddesinde ise:

“…

(2) Kadro/görev unvan katsayısı, Ek-1 sayılı cetvelde yer alan katsayı aralıkları içerisinde kalınmak kaydıyla yönetim kurulları tarafından belirlenir. Gruplar içindeki her unvan için aralıklar dâhilinde ayrı katsayı belirlenebilir. Yönetim kurulları tarafından Listede bulunmayan görev unvanları için aynı grup içine girebilecek eşdeğer eklemeler ve puanlamalar yapılabilir.

…”

Denilerek ek ödeme hesaplama usulü belirlenmiş ve Yönetmelik eki 1 sayılı Cetvelde de hesaplamaya esas değerlerin hesabında kullanılacak olan kadro/görev unvan katsayıları gösterilmiştir.

Sorumlularca, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58’inci maddesinin (c) bendinde yer alan “(döner sermaye işletme müdürlüğü ve döner sermaye saymanlık personeli dahil)” ibaresinin 666 sayılı KHK’nın 1’inci maddesiyle yürürlükten kaldırıldığı, daha sonra Anayasa Mahkemesinin 27/12/2012 tarihli ve Esas: 2011/139 Karar: 2012/205 sayılı kararı ile yapılan bu değişikliğin 6223 sayılı Yetki Kanunu kapsamında olmadığından Anayasaya aykırı olduğu gerekçesi ile iptal edildiği, bu iptal kararı ile döner sermaye işletme müdürlüğü personeline döner sermaye ek ödemesi yapılmasının önünün açıldığı belirtilmektedir.

2547 sayılı Kanunun 58’inci maddesinin (c) fıkrasında yer alan “(döner sermaye işletme müdürlüğü ve döner sermaye saymanlık personeli dahil)” ibaresini yürürlükten kaldıran 666 sayılı KHK’nın ilgili maddesinin Anayasa Mahkemesince iptal edilmesinden sonra Kanun Koyucu tarafından bu konuda yeni bir düzenleme yapılmamıştır. Anayasa Mahkemesinin iptal kararı nedeniyle 2547 sayılı Kanunun 58’inci maddesinin (c) fıkrasının 666 sayılı KHK ile değişmeden önceki haline dönmüş olduğundan bahsetmek mümkün olmadığından ve bu konuda yeni bir düzenleme de yapılmadığından, döner sermaye işletme müdürlüğü personeli, döner sermaye ek ödemesi yapılabilecek 657 sayılı Kanuna tabi personel kapsamında değildir.

Buna karşın, 2547 sayılı Kanunun 58’inci maddesinin (c) fıkrasına göre; herhangi bir kamu görevlisine tıp-diş hekimliği fakültesi/sağlık uygulama ve araştırma merkezi döner sermaye gelirlerinden ek ödeme yapılabilmesi için, söz konusu personelin, bu fakültede/merkezde görevli olması gerekmektedir. Bu bağlamda, döner sermayeden ek ödeme alınabilmesi için personelin yukarıda sayılan birimlerde kadrolu olması şartı aranmamış, bu birimlerde usulüne uygun olarak görevlendirilmesi sonucu çalışması yeterli görülmüştür. Dolayısıyla, Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü personeli de (müdür dahil) diğer üniversite personeli gibi; ancak usulüne uygun olarak 2547/58-c’deki ilgili döner sermaye biriminde görevlendirildiği takdirde bu ödemeye hak kazanabilecektir.

Döner Sermaye İşletme Müdürü ve personeli olarak görev yapan söz konusu personel, ödeme emri belgeleri eki Yürütme Kurulu Kararlarından görüleceği üzere döner sermaye ek ödemesine hak kazandıran bireysel faaliyet unsurları olarak; mesai içi ve mesai dışı denetim, yönetim ve idari destek faaliyetleri karşılığında Yönetmelikteki (B) puanı esas alınarak ek ödeme almışlardır. Ancak sözü edilen bu faaliyetler, esasen 2547 sayılı Kanun’un 58’inci maddenin (f) fıkrasında adı geçen yönetici personel için geçerli olup, bu fıkrada sayılan personele bu faaliyetler karşılığı döner sermayeden ek ödeme yapılabilecektir.

Öte yandan, yukarıda yer alan Yönetmeliğin “Dağıtım esasları” başlıklı 5’inci maddesinde, yükseköğretim kurumlarında döner sermaye ek ödemesi dağıtımının puanlama sistemine göre yapılacağının belirtildiği, dağıtım puanlarının da (A), (B), (C), (D) ve (E) olarak kategorilere ayrıldığı görülmektedir. Bu puanlardan temyize konu ihtilafın temelini oluşturduğu anlaşılan (Yönetmelik gereği tıp-diş hekimliği fakültesi/sağlık uygulama ve araştırma merkezinde çalışan/görevlendirilen idari personelin puan hesaplamalarına dâhil edilebilecek olan) (A) ve (E) puanlarının tanımına bakılacak olursa;

(A) Kurumsal katkı puanı; ilgili döner sermaye birim veya alt birim ortalamasının, Yönetmelik ekindeki cetvelde yer alan kadro/görev unvan katsayısı ve aktif çalışılan gün katsayısı ile çarpımı sonucu bulunan puanı ifade etmekte olup, bu puanın hesaplanmasında; (A) = Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması x kadro/görev unvan katsayısı x aktif çalışılan gün katsayısı formülü uygulanmaktadır.

(E) Diğer faaliyetler puanı ise; (A), (B), (C) ve (D) puanlarının hesaplanmasında dikkate alınan faaliyetler dışındaki komisyon üyelikleri, özellik arz eden riskli birimlerde çalışma ve benzeri diğer hususlar dikkate alınarak, yönetim kurulları tarafından tanımlanan ve belirlenen yüzdelik değerlerin kişinin (A) puanı ile çarpılması sonucu bulunan puanı ifade etmektedir:

(E) = Kişinin (A) Puanı x Belirlenen yüzdelik değer.

Bu tanımlamalar karşısında, (A) puanının, kadro/görev unvanına göre ortalamadan verilen bir puan olması ve (E) puanının (A) puanı üzerinden hesaplanması hasebiyle, Yönetmelik eki (ya da üniversite yönetim kurulunca yeniden belirlenen) Kadro/Görev Unvan Katsayı Cetvelinde yer almayan bir kadroya, döner sermaye ek ödemesi yapılamayacağı anlaşılmakta olup, işte tam bu noktadan hareketle 2547 sayılı Kanunun 13/b-4 maddesi gereğince; bilfiil ilgili döner sermaye biriminde ve o kadrolarda çalışmış olmak şartıyla, söz konusu kadrolara yapılan görevlendirmeler (örneğin, rektör tarafından herhangi bir idari personelin ilgili döner sermaye biriminde usulüne uygun olarak hastane müdürü, işletme müdürü, memur vb. olarak görevlendirilmesi) karşılığında bu puanlar üzerinden döner sermaye ek ödemesi yapılabilecektir.

Sorumlular tarafından, tüm itirazların 2547/58-c’ye tabi tıp-diş hekimliği fakültesi/sağlık uygulama ve araştırma merkezinde çalışan veya görevlendirilen 657’ye tabi personel ekseninde yapılmış olmasına ve Yönetmelik gereği bu personele sadece Yönetmelikteki (A) ve (E) puanları üzerinden ödeme yapılabilecek olmasına rağmen, 24.05.2016 tarihli ve 24 oturum nolu Döner Sermaye İşletmesi Yürütme Kurulu Kararından; söz konusu personele yapılan döner sermaye ek ödemesinin, Yönetmeliğin 5’inci maddesinin 9’uncu fıkrasının (b) bendindeki; “Ziraat ve veteriner fakülteleri, sivil havacılık yüksekokulu ve bünyesinde atölye veya laboratuvar bulunan yükseköğretim kurumları ile sürekli eğitim merkezleri, açıköğretim hizmeti veren yükseköğretim kurumları ile düzenli döner sermaye geliri olan yükseköğretim kurumlarında döner sermaye gelirlerine katkısı bulunan; öğretim elemanlarına yapılacak ek ödemede, (A), (B), (C), (D) ve (E) puanlarından biri veya birden fazlası; diğer personele yapılacak ek ödemede ise (A), (B) ve (E) puanlarından biri veya birden fazlası kurumun yapısı ve mali durumu göz önünde bulundurularak kullanılabilir.” gereğince bu bendin Yönetmeliğin ilk yayımlandığı tarihteki haliyle Yönetmelikteki (B) puanı üzerinden yapıldığı açık bir şekilde görülmektedir.

Ancak söz konusu bent, Yönetmeliğin diğer maddeleriyle uyumlu hale gelecek şekilde yürürlükten kaldırılmış ve bunun yerine sayılan döner sermaye birimlerinde [(B) puanının tanımından da hareketle] sadece öğretim elemanlarına ek ödeme yapılabilmesi imkânı tanınmıştır. Kaldı ki, ek ödeme alan Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü personeli söz konusu birimlerde ne usule uygun bir biçimde görevlendirilmişlerdir ne de (görevlendirildikleri kabul edilse bile öğretim elemanı olmamaları hasebiyle) yaptıkları denetim, yönetim ve idari destek faaliyetleri mer’i Yönetmelik hükümleri gereğince (B) puanı üzerinden ek ödemeye hak kazandırmaktadır.

Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri uyarınca, yükseköğretim kurumlarında 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na tabi memurlar ile aynı Kanun’un 4’üncü maddesinin (B) bendine göre sözleşmeli olarak çalışan personele; tıp ve diş hekimliği fakülteleri ve sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinde çalışanlar ile anılan 58’inci maddenin (f) fıkrasında sayılan yönetici kadrolarında bulunanlar hariç, döner sermaye gelirlerinden ek ödeme yapılmaması gerekir. 58’inci maddenin (c) fıkrasında sayılan birimlerde usulüne uygun olarak görevlendirilmemiş, dolayısıyla da bu birimlerde çalışarak döner sermaye gelirlerine katkı sağlamamış olan personele döner sermeye ek ödemesi yapılması sonucu kamu zararına sebebiyet verilmiştir.

Sorumluluk Yönünden İnceleme;

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 8’inci madde hükmü gereğince, her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanlar, kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumludur ve yetkili kılınmış mercilere hesap vermek zorundadır.

6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun “Sorumlular ve sorumluluk halleri” başlıklı 7’nci maddesinin birinci fıkrasında; sorumlular ve sorumluluk halleri uygulamasında, 5018 sayılı Kanun ve Sayıştay denetimi ile ilgili diğer kanunlarda belirtilen sorumlular ve sorumluluk hallerinin esas alınacağı hüküm altına alınmıştır.

Mezkûr Kanunun 7’nci maddesinin üçüncü fıkrasında ise, “sorumluların; mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri ile illiyet bağı kurularak oluşturulan ilamda yer alan kamu zararından tek başlarına veya birlikte tazmin ile yükümlüdür.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Hesap yargısının konusu olan ‘Kamu zararı’ 5018 sayılı Kanun’un 71’nci maddesinde; “Kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.” şeklinde tanımlanmıştır.

Söz konusu düzenleme gereği, kamu görevlisinin kasıt, kusur veya ihmalinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemi sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunuyorsa ve ayrıca eylemi ile netice arasında illiyet bağı kurulabiliyorsa hesap yargısı bağlamında kamu zararı ve sorumluluktan bahsedilebilecektir.

Harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlilerinin yasal sorumluluk ve yükümlülükleri 5018 sayılı Kanun’un 32 ve 33’üncü maddelerinde düzenlenmektedir. Kanunun “Harcama Talimatı ve Sorumluluk” başlıklı 32’nci maddesinde;

“Bütçelerden harcama yapılabilmesi, harcama yetkilisinin harcama talimatı vermesiyle mümkündür. Harcama talimatlarında hizmet gerekçesi, yapılacak işin konusu ve tutarı, süresi, kullanılabilir ödeneği, gerçekleştirme usulü ile gerçekleştirmeyle görevli olanlara ilişkin bilgiler yer alır. Harcama yetkilileri, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata uygun olmasından, Ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken diğer işlemlerden sorumludur.”,

“Giderlerin Gerçekleştirilmesi” başlıklı 33’üncü maddesinde ise;

“Bütçelerden bir giderin yapılabilmesi için iş, mal veya hizmetin belirlenmiş usul ve esaslara uygun olarak alındığının veya gerçekleştirildiğinin, görevlendirilmiş kişi veya komisyonlarca onaylanması ve gerçekleştirme belgelerinin düzenlenmiş olması gerekir. Giderlerin gerçekleştirilmesi; harcama yetkililerince belirlenen görevli tarafından düzenlenen ödeme emri belgesinin harcama yetkilisince imzalanması ve tutarın hak sahibine ödenmesiyle tamamlanır.

Gerçekleştirme görevlileri, harcama talimatı üzerine; işin yaptırılması, mal veya hizmetin alınması, teslim almaya ilişkin işlemlerin yapılması, belgelendirilmesi ve ödeme için gerekli belgelerin hazırlanması görevlerini yürütürler.

Gerçekleştirme görevlileri, bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken iş ve işlemlerden sorumludurlar.”

hükümleri yer almaktadır.

Sayıştay Genel Kurulunun 14.06.2007 tarihli ve 5189-1 no.lu Kararı’nda da; harcama yetkililerinin, harcama talimatlarının ve buna konu olan harcamaların bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata uygunluğundan sorumlu olduklarına; asli bir gerçekleştirme belgesi olan ödeme emri belgesini düzenleyen sıfatıyla imzalayan gerçekleştirme görevlisinin, düzenlediği belge ile birlikte harcama sürecindeki diğer belgelerin doğruluğundan ve mevzuata uygunluğundan harcama yetkilisi ile birlikte sorumlu tutulması gerektiği, ifade edilmiştir.

Kamu zararı olan söz konusu ödemeler, 24.05.2016 ve 31.01.2017 tarihli Döner Sermaye İşletmesi Yürütme Kurulu kararları uyarınca yapılmıştır. Söz konusu kararlar ödemenin yapıldığı yıl olan 2018 yılından önce alınmış olup, karar tarihinden sonra görevin sona ermesi veya emekli olma gibi nedenlerle kurul üyeliğinden ayrılan üyeler olmasına ve kurulun yapısının değişmiş olmasına karşılık Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü personeline ek ödeme yapılması ile ilgili yeni karar alınmamıştır. Ödemelerin yapıldığı yıl olan 2018 yılında bu konuda yeni karar alınmamış olması nedeniyle, önceki yıllarda alınan söz konusu kararlarda imzası bulunan yürütme kurulu üyelerinin 2018 yılında yapılan ödemelerden dolayı sorumlu tutulmaması gerekmektedir.

Bu itibarla, yukarıda belirtilen gerekçelerle sorumluların iddia ve itirazlarının REDDİ ile 288 sayılı Ek İlam ile verilen ... TL tutarındaki tazmin hükmünün TASDİKİNE, (Temyiz Kurulu ve 5. Daire Başkanı ...’in aşağıda yazılı azınlık görüşü karşısında) oy çokluğuyla,

6085 sayılı Kanunun 57’nci maddesi gereği bu Kararın yazılı bildirim tarihinden itibaren on beş gün içerisinde Sayıştay’da karar düzeltilmesi yolu açık olmak üzere,

Karar verildiği 09.10.2024 tarih ve 57204 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.



Karşı oy gerekçesi/Azınlık görüşü

Temyiz Kurulu ve 5. Daire Başkanı ...’in karşı oy gerekçesi

Söz konusu Daire ilamında, yükseköğretim kurumlarında 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na tabi memurlar ile aynı Kanunun 4’üncü maddesinin (B) bendine göre sözleşmeli olarak çalışan personele; tıp ve diş hekimliği fakülteleri ve sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinde çalışanlar ile anılan 58 inci maddenin (f) fıkrasında sayılan yönetici kadrolarında bulunanlar hariç döner sermaye gelirlerinden ek ödeme yapılmaması gerektiği ifade edilmişse de;

Kanun Koyucu, 375 Sayılı KHK'nın ek 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasında: "4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (f) fıkraları (...) kapsamında döner sermayeden ek ödeme yapılan personele, (...), söz konusu mevzuat hükümlerine göre ödeme yapılmaya devam olunur ve bunlara bu maddeye göre ayrıca ek ödeme yapılmaz. (Değişik ikinci cümle: 20/8/2016-6745/76 md.) Bu fıkra kapsamındaki idarelerin döner sermaye saymanlık hizmetlerini yürüten personele bu fıkrada yer alan mevzuat uyarınca döner sermaye gelirlerinden herhangi bir ad altında ödeme yapılmaz." hükümlerine yer vermek suretiyle (dilekçede belirtilen Anayasa Mahkemesi kararlarından sonra) gelir getirici faaliyetlere katkısı olsa bile döner sermaye saymanlık hizmetlerini yürüten personele katkı payı ödenemeyeceğini hükme bağlamış ve Döner Sermaye işletme Müdürlüğü dahil diğer birimler için böyle bir kısıtlamaya gitmemiştir. Buradan, Döner Sermaye işletme Müdürlüğü personeline döner sermaye ek ödemesi yapılabileceği sonucuna varmak mümkündür.

Bu itibarla, mevzuat hükümleri çerçevesinde konunun esası yönünden tazmin hükmü kurulması hukuken isabetli olmadığından bahse konusu Daire ilamının KALDIRILMASI gerekir.