SayıştaySayıştay Temyiz Kararı57624

Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

Kurum / İdareYüksek Öğretim Kurumları
Daire5
Dosya No54558
Yılı2022
Konu: Sürekli eğitim merkezinin uluslararası geçerliliği bulunan bir sınavda yetkili sınav merkezi olması dolayısıyla yönetim kurulu kararı ile “gözetmen” olarak görevlendirilen dört öğretim üyesine elde edilen gelirde katkıları bulunduğu gerekçesiyle sınav gelirlerinden pay dağıtılmasının, Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik’e uygun olduğu,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

65 İlam sayılı Daire Kararının 1/B maddesiyle, … Üniversitesi … Sürekli Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi (… SEM) Döner Sermaye İşletmesi Birimi ile NCS Pearson Inc. arasında imzalanan “Pearson VUE Yetkili Merkez Sözleşmesi” ve “Yetkili Sınav Merkezi Seçimine İlişkin Tadil Tasarısı Sözleşmesi” hükümleri gereğince … SEM bünyesinde yürütülen Pearson Test of English sınavlarına ilişkin olarak, sınav gözetmenliği adı altında yersiz ödemelerde bulunulması sonucu oluşan … TL kamu zararının sorumlularına ödettirilmesine hükmedilmiştir. Kararda sorumlu tutulanlar: Harcama Yetkilisi, Gerçekleştirme Görevlisi, Diğer Sorumlular (Sürekli Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezinin 2021/12 toplantı no.lu … SEM Kararında imzası bulunan Müdürü, Müdür Yardımcıları, Yönetim Kurulu Üyeleri).

Esas yönünden inceleme

Somut Uygulama

Üniversite ile NCS Pearson Inc arasında 24.10.2014 tarihinde “Pearson VUE Yetkili Merkez Sözleşmesi” imzalanmıştır. Sözleşmeye göre, “NCS Pearson, Inc. (“Pearson VUE”) unvanlı şirket, işbu Yetkili Sınav Merkezi Sözleşmesi ve işbu Pearson VUE Yetkili Merkez Sözleşmesine (“Sözleşme”) iliştirilen ve Sözleşmenin bir bölümünü teşkil eden A Eki ile B Eki de dâhil ancak bunlarla sınırlı olmamak üzere Sözleşme Ekleri doğrultusunda bir sınav merkezinin olanak ve hizmetleri için sözleşme yapmak istemekte, Şirket [Kamu İdaresi, yani Üniversite] de söz konusu hizmetleri sağlamayı kabul etmektedir.”

… Sürekli Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi (… SEM) Yönetim Kurulu tarafından 03.12.2021 tarih ve 2021/12 toplantı no.lu Tutanağın 5’inci maddesinde Merkez bünyesinde yapılan protokole istinaden ve yürütülen uluslararası geçerliliği olan PTE-A sınavlarının 2021 Aralık ayı ve 2022 yıllarında yapılmasında, yürütülmesinde, organizasyonunda, firma ve aday görüşmelerinin sürdürülmesinde admin (yönetici) ve sınav gözetmeni olarak …, sınav gözetmeni olarak …, … ve … görevlendirilmiştir. Bu kişilerin sınav saat başı ücreti 250,00 TL olarak tespit edilmiştir.

Üniversite tarafından PTE-A sınavları dolayısıyla elde edilen gelirden, … SEM Yönetim Kurulu Kararında adları geçen ve “gözetmen” sıfatıyla sınavların yürütülmesine katkı sağladığı ifade edilen 4 öğretim görevlisine ödeme yapılmıştır.

Daire Kararı, belirtilen 4 öğretim görevlisine PTE-A sınavlarında gözetmen olarak görevlendirilmeleri dolayısıyla ödenen tutarların tamamının kamu zararı olduğu hükmünü içermektedir.

Mevzuat ve Sözleşme

… Üniversitesi … Sürekli Eğitim Merkezi ile NCS Pearson, Inc. (Pearson VUE) arasında akdedilen 24.10.2014 tarihli Sözleşmenin yeminli tercümesinin ilgili sözleri ve maddeleri aşağıdadır:

(Not: Sözleşmenin sözünde geçen “şirket” ifadesi ile … SEM kastedilmektedir.)

“Şirketin Ticari Unvanı: … Üniversitesi … Sürekli Eğitim Merkezi”

“SÖZLEŞMENİN KONUSU

Pearson VUE, belirli bir sertifikasyona veya diğer pozisyon, unvan veya statü tanıma yöntemlerine hak kazanılması için gerekli bazı eğitim, öğrenim ve/veya sınav tecrübesi seviyelerini belirleyen ve Sponsor olarak bilinen kurumların yararına olacak şekilde çeşitli hizmetlerin sunulmasına yönelik taahhüt işi ile iştirak etmektedir. Sponsorlar, dünya çapında güvenilir, yüksek kaliteli, güvenli ve tek tip sınav uygulamasının elektronik olarak hayata geçirilmesini gerektirmektedir. Pearson VUE, bir veya birkaç sınav merkezi sağlayan şirketlerle anlaşma yaparak Sponsorlara sınav hizmetleri sunmaktadır. Bahsi geçen sınav merkezleri güvenli ve tek tip bir sınav ortamı, yüksek kaliteli hizmet ve güvenilirlik sunmaktadır.

Şirket, elektronik sınava yönelik olanaklar tanıyan bir kurumdur. İşbu Sözleşme, Şirket ve Pearson VUE tarafından kabul edilebilecek olan ve aralarındaki ilişkiyi yönetmeyi amaçlayan hüküm ve koşulları, sorumlulukları, hakları ve çözüm yollarını ortaya koymaktadır. Şirket, Pearson VUE yazılımını ve uygulamalarını gerektiği şekilde kullanacak, Yetkili Sınav Merkez(ler)ini sorumlu bir şekilde işletecek, elektronik sınavları başarılı bir biçimde yapacak ve Aday sonuçlarını becerikli bir şekilde yükleyecektir. Şirket, Kılavuzu da içeren fakat bununla sınırlı olmayan işbu Sözleşme çerçevesinde Hizmetleri yerine getirecektir.”

“TANIMLAR

1. Aşağıdaki tanımlar işbu Sözleşme için geçerlidir:

Yönetici - Pearson VUE’nun Onaylı Yönetici Programı kapsamında tasdik edilen Yetkili Sınav Merkezi çalışanı/çalışanlan.

Sözleşme - Kılavuzu, Ekleri, Çizelgeleri ve içeriklerinde atıfta bulunulan ilgili diğer belgeleri içeren işbu Yetkili Sınav Merkezi Sözleşmesi.



Şirket - Sınavların elektronik olarak yapılmasına ilişkin olanakları sunmak için Pearson VUE ile sözleşme imzalayan kurum.

Yürürlük Tarihi - Pearson VUE’nun işbu Sözleşmeyi imzaladığı ve tarihlendirdiği tarih.



Yetkili Sınav Merkezi - Elektronik sınavların yapılması için Şirket tarafından sunulan imkânlar.



Hizmetler - İşbu Sözleşmede özellikle belirtildiği üzere Şirket tarafından yerine getirilmesi gereken faaliyetler ve yükümlülükler.

Tesis Yöneticisi - Adaya zaman planını ve tesis bilgilerini sunan Pearson VUE yazılım uygulaması.

Yazılım - Güncellemeler ve ilgili dokümantasyonlar da dâhil olmak üzere lisansı veya alt lisansı Şirkete verilen ve Pearson VUE’ya ait olan özel yazılımın veya kısıtlanmamış üçüncü şahıs yazılımının tamamı ya da bir kısmı.

Sponsor - Belirli bir sertifikasyona veya diğer pozisyon, unvan veya statü tanıma yöntemlerine hak kazanılması için gerekli bazı eğitim, öğrenim ve/veya sınav tecrübesi seviyelerini belirleyen ve bu yetkinlikleri göstermek isteyen Adaylara elektronik sınav hizmetleri sunmak için Pearson VUE ile sözleşme yapan kurumlar.

Sistem - Pearson VUE’nun kayıt, planlama, Sınavların yapılması ve ölçüm için tasarlanan bilgisayar donanımlı sistemi, Yazılımı ve uygulamaları. Sistem Yazılımı, sınav sürücülerini, sınav dosyalarını, dokümantasyonu ve işbu Sözleşmenin bir parçası haline getirilen dokümantasyonlar ile birlikte işbu Sözleşmede belirtilen ve tanımlanan diğer materyal ve bilgileri içermektedir.”

“TARAFLARIN SORUMLULUKLARI

A. ŞİRKETİN SORUMLULUKLARI

1. SINAV YAPMAYA HAZIR OLMA

Şirket, Adaylara olası en erken tarihte sınav hizmeti sunmaya başlamak amacıyla Yetkili Sınav Merkezinin tüm öğelerinin kurulmasını ve Yetkili Sınav Merkezinin, kurulum kitini teslim aldıktan sonraki 30 gün içerisinde Sınav yapmaya tamamen hazır olmasını sağlamak için gerekli gayreti göstermeyi kabul etmektedir. …

2. YETKİLİ SINAV MERKEZİNİN FAALİYETLERİ

… / c. Şirket, Sponsorun ve Pearson VUE’nun onayı ile Sınavları Pearson VUE tarafından yetkilendirildiği şekilde yapabilir.

d. Şirket, Sınavın yapılması konusunda tasdik edilen ve eğitim alan en az bir Yetkili Sınav Merkezi Yöneticisini daima hazır bulundurmalıdır. Yönetici, Pearson VUE tarafından öngörülen onaylı yönetim belgelendirme sınavını geçmeli, her yıl yeniden tasdik edilmeli, güvenliği kati suretle korumalı, Pearson VUE’nun tüm talimatlarına uymalı ve Davranış Kuralları ile Sertifikasyon Sözleşmesine bağlı kalmalıdır. Yönetici, Yetkili Sınav Merkezinin Kılavuz doğrultusunda işletilmesi ile ilgili tüm görevleri yerine getirmekten sorumludur.

… / f. Şirket, Pearson VUE Tesis Yöneticisi aracılığıyla Yetkili Sınav Merkezi çalışanlarının bir listesini hazırlayacak ve düzenli olarak güncelleyecektir. Şirket, yeni bir onaylı Yönetici eklendiğinde veya silindiğinde Pearson VUE’yu bilgilendirmelidir.

g. Şirket, Pearson VUE Tesis Yöneticisini kullanarak kendi sınav uygunluğu programını hazırlayacak ve sürekli güncelleyecektir. Yetkili Sınav Merkez(ler)i, Şirketin sınav için belirlediği çalışma saatleri boyunca açık olacaktır.

h. Şirket Sınavın yapılacağı saat(ler)i ve/veya tarih(ler)i değiştirmeyi planlıyorsa o saat(ler) ve/veya tarih(ler) için zaman planlaması yapılan Adayların bulunup bulunmadığını belirlemekten ve söz konusu Sınavları yayınlamak için gerekli düzenlemeleri yapmaktan veya Sınavları Adayın taleplerine uygun olacak şekilde yeniden planlamaktan sorumludur. Tüm bu düzenlemeler derhal ve Adayın tamamen memnun kalacağı şekilde yapılmalıdır. / …”



Pearson VUE Yetili Merkez Sözleşmesi - Tesis Numarasına Yönelik Yetkili Sınav Merkezi Seçimine İlişkin Tadil Tasarısının ilgili maddeleri aşağıdadır:

“4. İdari Gereklilikler

Şirket bünyesinde Seçme Sınavının yapılması için onaylanan ve eğitim alan en az iki (2) Sınav Yöneticisi bulunmalıdır. Tüm Sınav Yöneticileri, herhangi bir Seçme Sınavı yapılmadan önce Seçme Sınavının yapılması bakımından onaylanmış olmalıdır. Sınav Yöneticileri, Sınav Yöneticisi Seçme sınavını geçmeli ve her yıl yeniden onaylanmalı, güvenliği kati suretle sürdürmeli, Pearson VUE’nun tüm talimatlarını yerine getirmeli ve Davranış Kuralları ile Sertifikasyon Sözleşmesine bağlı kalmalıdır. Şirket, Seçme Sınavının yapılması için onaylı ve eğitimli bir Sınav Yöneticisi eklendiğinde ya da silindiğinde Pearson VUE’yu bilgilendirmelidir.

5. Aday Kontrolü

Seçme Sınavlarının yapılmasının planlandığı günlerde Seçme Sınavının yapılması bakımından onaylı en az bir (1) Sınav Yöneticisi, Seçme Sınavının yapılacağı süre boyunca Sınavları uygulamak ve Adaylara gözetmenlik yapmak üzere daima tesiste bulunmalıdır. Pearson VUE tarafından aksi yazılı olarak belirtilmedikçe Seçme Sınavlarına giren tüm Adaylar sesli/görsel takip ve kayıt ekipmanları kullanılarak kontrol edilmelidir. Şirket, Seçme Sınavı Adaylarının kayıtlarını değiştirmeyecek veya dağıtmayacak olup, bu kayıtları Pearson VUE tarafından talep edildiği şekilde ve talep edilen süre içerisinde Pearson VUE’ya geri vermelidir. Pearson VUE tarafından yazılı olarak aksi yönde bir izin verilmedikçe veya kanun, mevzuat ya da resmi bir dairenin emri ile aksi öngörülmedikçe tüm kayıtlar en az otuz (30) gün boyunca saklanacaktır.”

“10. Sınav Ekipmanlarına Erişim

Şirket, yürürlükteki kanunlar tarafından izin verildiği ölçüde Sınav sonuçlarının ve ilgili kayıtların alınması ve/veya sistemin denetlenmesi için Pearson VUE’nun Sınav Sunucusuna ve Sesli/Görsel Ekipmanlara uzaktan erişmesine izin verecektir.”



Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik’in ilgili maddeleri aşağıdadır:

“Amaç ve kapsam

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmelik, yükseköğretim kurumlarının döner sermaye faaliyetleri çerçevesinde; hizmet sunum şartları ve kriterleri de dikkate alınmak suretiyle personelin unvanı, görevi, çalışma şartları ve süresi, eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetleri ve mesleki uygulamalar ile ilgili performansı ve özellik arz eden riskli bölümlerde çalışma gibi hizmete katkı unsurları esas alınarak yapılacak ek ödeme oranları ile bu ödemelerin usul ve esaslarını belirlemek amacıyla hazırlanmıştır.”

“Tanımlar

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

… / g) Döner sermaye geliri: İlgili mevzuatı uyarınca mesai saatleri içinde ve mesai saatleri dışında döner sermaye faaliyetleri sonucunda elde edilen geliri,

… / h) Gelir getirici faaliyet: Yapılan işlem sonucunda döner sermaye işletmesine gelir getiren faaliyetleri,”

“Genel ilkeler

MADDE 4 – (1) Döner sermaye gelirlerinden öğretim elemanları ve diğer personele dağıtılacak ek ödemeler, bu Yönetmelikte belirtilen esaslara ve oranlara uygun olarak yetkili kurullara tanınan yetki çerçevesinde birimler veya alt birimler bazında yapılır.”



5018 sayılı Kanun’un “Kamu zararı” başlıklı 71’inci maddesinin ilk fıkrasında “Kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır” denilmektedir. 71’inci maddenin ikinci fıkrasında “Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması” kamu zararının belirlenmesinde esas alınan haller arasında sayılmıştır.

Değerlendirme

Yukarıda belirtilen sözleşme hükümlerine göre; yetkili merkez … SEM bünyesinde gerçekleştirilen PTE-A sınavları tek taraflı olarak NCS Pearson Inc tarafından belirlenen açık ve net kurallarla yürütülmektedir. Pearson VUE’nun Onaylı Yönetici Programı kapsamında tasdik edilen Yetkili Sınav Merkezi çalışanı olan Yönetici unvanlı kişiler, Yetkili Sınav Merkezinin Kılavuz doğrultusunda işletilmesi ile ilgili görevleri yerine getirmekten sorumludur.

Sözleşmeye göre 2021/12 toplantı no.lu … SEM Yönetim Kurulu Kararında belirtilen sınavların yapılması, yürütülmesi, organizasyonu, firma ve aday görüşmelerinin sürdürülmesi gibi görevler ile adaylara gözetmenlik yapmak için tesiste bulunmak esasen Yöneticilerin sorumluluğundadır. Bununla birlikte, gelir getirici hizmete ilişkin Sözleşmenin hükümlerinden … SEM’in Sözleşmeden doğan tüm yükümlülüklerinin sadece yönetici tarafından yapılması gerektiği sonucu çıkmamaktadır. Sözleşme kapsamında en az 1 veya 2 adet sertifikalı yönetici bulunması şartı bulunmakla birlikte Kamu İdaresinin söz konusu sınavla ilgili iç işleyişini yürütmek üzere bazı kamu görevlilerinin görevlendirilebileceği açıktır.

… SEM’in Sözleşme kapsamında belirli bazı yükümlülükleri bulunmaktadır. Bu yükümlülükler Sözleşmenin “A. Şirketin Sorumlulukları” başlıklı bölümünde yer almaktadır. … SEM’in yetkili sınav merkezi olmaya devam etmesi, … SEM tarafından bu yükümlülüklerin yerine getirildiğini göstermektedir. Sözleşmede belirtilen yükümlülüklerin yerine getirilmesi gelir getirici faaliyetin gerçekleştirilmesine ve sürdürülmesine katkı sağlamıştır. Temyiz dilekçesi ve duruşma sırasında ifade edilen hususlardan, Sözleşmeye göre … SEM’in yükümlülüklerinin 2021/12 toplantı no.lu … SEM Yönetim Kurulu Kararında isimleri belirtilen dört öğretim üyesi tarafından yerine getirildiği anlaşılmıştır. Yani 2021/12 toplantı no.lu … SEM Yönetim Kurulu Kararında “gözetmen” olarak görevlendirilen dört öğretim üyesinin, … SEM’in yetkili sınav merkezi olması dolayısıyla elde edilen gelirde katkısı bulunduğu anlaşılmıştır. Dolayısıyla adları belirtilen dört öğretim üyesine bahsi geçen sınav gelirlerinden pay dağıtılması, Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik’e uygundur.



BU İTİBARLA, yukarıda belirtilen gerekçeyle, 632 Karar-65 İlam sayılı Daire Kararının 1/B maddesinin BOZULARAK, yeniden hüküm kurulmasını teminen Dosyanın Dairesine Gönderilmesine (…, …, …, …, …’in aşağıda yer alan karşı oy gerekçesi karşısında), oy çokluğuyla,

Karar verildiği 08.01.2025 tarih ve 57624 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.

(Karşı oy gerekçesi

…, …, …, …, …’in karşı oy gerekçesi

Çoğunluk görüşünde belirtildiği üzere Pearson VUE’nun Onaylı Yönetici Programı kapsamında tasdik edilen Yetkili Sınav Merkezi çalışanı olan Yönetici unvanlı kişiler, Yetkili Sınav Merkezinin Kılavuz doğrultusunda işletilmesi ile ilgili tüm görevleri yerine getirmekten sorumludur. 2021/12 toplantı no.lu … SEM kararında adı geçen kişiler, Yönetici değil, Üniversitenin öğretim görevlileridir. Sözleşmeye göre, 2021/12 toplantı no.lu Kararda gözetmen unvanlı 4 kişinin sınav sürecinde herhangi bir görev ve yetkisi bulunmamaktadır.

Diğer yandan … SEM’in Sözleşmenin “A. Şirketin Sorumlulukları” başlıklı bölümünde belirtilen bazı yükümlülükleri bulunmaktadır. Ancak Sözleşmede belirtilen yükümlülüklerin sınav gözetmenleri tarafından yerine getirildiğine dair belge veya tespit bulunmamaktadır. Yani gelir getirici faaliyet olan PTE-A sınavlarıyla ilgili olarak … SEM’in yapması gereken işlerin [mesela: Yetkili Sınav Merkezi çalışanlarının bir listesini hazırlayacak ve düzenli olarak güncellemek, yeni bir onaylı Yönetici eklendiğinde veya silindiğinde Pearson VUE’yu bilgilendirmek, Şirket Sınavın yapılacağı saat(ler)i ve/veya tarih(ler)i değiştirmeyi planlıyorsa o saat(ler) ve/veya tarih(ler) için zaman planlaması yapılan Adayların bulunup bulunmadığını belirlemek ve söz konusu Sınavları yayınlamak için gerekli düzenlemeleri yapmak, Adayın sınav deneyimine ilişkin geribildirimini açıklayan Yetkili Sınav Merkezi Rapor Kartı raporunu hazırlamak gibi.] üçü aynı zamanda Yönetim Kurulu Üyesi olan dört “gözetmen” tarafından yapıldığına dair belge veya tespit bulunmamaktadır.

Buna göre, somut uygulamada gözetmen unvanıyla görevlendirilen personele söz konusu sınavlar dolayısıyla elde edilen gelirden ödeme yapılmasının mevzuatta ve Sözleşmede dayanağı bulunmamaktadır.

Bu İtibarla, yukarıda belirtilen ve Daire Kararında yer alan gerekçeyle, Daire Kararının 1/B maddesinin Tasdiki gerekir.)