SayıştaySayıştay Temyiz Kararı55623
Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar
Kurum / İdareYüksek Öğretim Kurumları
Daire1
Dosya No51286
Yılı2017
Döner sermaye işletme müdürlüğü personeline döner sermayeden ek ödeme yapılması;
327 sayılı Ek İlamın 1. maddesiyle; … Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdür Vekili … ile Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünde Bilgisayar İşletmeni olarak görev yapan …’e döner sermaye ek ödemesi yapıldığı gerekçesiyle … TL’nin tazminine ilişkin hüküm tesis edilmiştir. {***161 sayılı (Asıl) İlamın 21. maddesiyle aynı konu hakkında; sadece Döner Sermaye İşletme Müdürüne yapılan hatalı ödeme tutarının (… TL) değil; Döner Sermaye İşletme Müdürü ve Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü personeline döner sermaye ek ödemesi olarak ödenen tutarların tamamının sorgu konusu yapılarak ve varsa bu ödemeye ilişkin Üniversite Yönetim Kurulu Kararında imzası bulunan Üniversite Yönetim Kurulu Üyelerinin de savunmalarının alınarak düzenlenecek ek raporun Daireye intikali için konunun “hüküm dışı bırakılmasına” karar verilmiş, gelen cevaplar doğrultusunda yapılan yargılama sonucunda ise 238 sayılı Ek İlam maddesiyle adı geçen ahizlere yapılan ödemenin tamamı (… TL) için tazmin hükmü verilmiş, bu hükme karşı sorumlulardan …’ın yaptığı temyiz başvurusu üzerine Sayıştay Temyiz Kurulunun 16.06.2021 tarihli ve 49725 tutanak sayılı Kararı ile; -tazmin hükmü konunun esası yönünden hukuken isabetli görülmemekle birlikte- kamu zararı tutarının toplamı, 161 sayılı (Asıl) İlamın 21. maddesinde sorguya konu olduğu (ilk) halindeki Döner Sermaye İşletme Müdürü …’a özel hizmet tazminatının hatalı hesaplanması sonucu fazladan ödenen döner sermaye ek ödemesini de içermekte olduğundan; olayın sadece bu yönüyle değerlendirilerek kamu zararı tutarının yeniden hesaplanmasını teminen BOZULARAK DAİREYE GÖNDERİLMESİNE oy çokluğuyla (işbu dosya ile temyiz talebinde bulunan sorumlu …’un da bulunduğu diğer sorumlular için ise söz konusu bozma kararının verildiği dosya ile BİRLEŞTİRİLEREK DAİREYE GÖNDERİLMESİNE) karar verilmiş, ancak Sayıştay 1. Dairesi yeniden yaptığı yargılama sonucunda da konunun esası yönünden kararında ısrar etmiş ve yine aynı tutar üzerinden tekrardan temyize konu olan işbu tazmin hükmünü vermiştir. ***}
Sorumlu [(Ödeme Emri Belgesi Üzerinde İmzası Bulunan) Harcama Yetkilisi sıfatıyla temyiz talep eden Başhekim …], temyiz dilekçesinde özetle; Sayıştay 1. Dairesinin 26.12.2019 tarihli ve 238 sayılı Ek İlamı (161 Asıl) üzerine yapılan temyiz başvurusu üzerine Temyiz Kurulunun 16.06.2021 tarihli, 46808 dosya sayılı ve 49725 tutanak no ile bozma kararı düzenlenmiş olup, ilgili Daireye kamu zararının yeniden hesaplanması için gönderildiğini, ancak karar tekrarlandığından Temyiz Kuruluna müracaat gereği doğduğunu ve söz konusu Temyiz Kurulu Kararı doğrultusunda işbu temyize konu ek ilam maddesinin de bozulması gerektiğini Kurulumuza arz etmiştir.
Başsavcılık mütalaasında özetle; adı geçenin dilekçesinde özetle; Sayıştay Temyiz Kurulunca verilen 16.06.2021 tarihli ve 49275 tutanak numaralı bozma kararlarındaki bozma gerekçeleri doğrultusunda temyiz talebinin kabul edilerek, Ek İlamda belirtilen tazmin hükmünün kaldırılması talebinde bulunulduğu ifade edildikten sonra; temyiz talebi ile ilgili olarak yapılan değerlendirme sonucu; aynı konu ile ilgili 1. Dairenin daha önceki 26.12.2019 tarihli ve 238 numaralı Ek İlamın 1. maddesindeki tazmin hükmünün, sorumlularca temyiz edilmesi üzerine Sayıştay Temyiz Kurulunca verilen 16.06.2021 tarihli ve 49275 tutanak numaralı bozma kararlarındaki bozma gerekçeleri doğrultusunda temyiz talebinin kabulü ile … Üniversitesi 2017 yılı hesabının 1. Dairede yargılanması sonucu çıkarılan 29.03.2022 tarihli ve 327 numaralı Ek İlam ile verilen tazmin hükmünün bozularak, yeniden karar vermek üzere Dairesine gönderilmesine karar verilmesinin uygun olacağı mütalaa olunmuştur.
Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
Önceki (16.06.2021 tarihli ve 49725 tutanak sayılı) Temyiz Kurulu Kararımızda ifade edildiği şekliyle;
2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun “Döner sermaye” başlıklı 58 inci maddesinin (c) fıkrasında (hesap yılında yürürlükte olan haliyle):
“Tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinin hesabında toplanan döner sermaye gelirleri bakiyesinden, bu yerlerde;
1) Gelir getiren görevlerde çalışan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine aylık (ek gösterge dahil), yan ödeme, ödenek (geliştirme ödeneği hariç) ve her türlü tazminat (28/3/1983 tarihli ve 2809 sayılı Kanunun geçici 3 üncü maddesinin beşinci fıkrası uyarınca ödenen tazminat dahil, makam, temsil ve görev tazminatı ile yabancı dil tazminatı hariç) toplamından oluşan ek ödeme matrahının yüzde 800'ünü, araştırma görevlilerine ise yüzde 500'ünü; bu yerlerde görevli olmakla birlikte gelire katkısı olmayan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine yüzde 600'ünü, araştırma görevlilerine ise yüzde 300'ünü,
2) Diğer öğretim elemanlarına ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi personel (…) ile aynı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) bendine göre sözleşmeli olarak çalışan personele ek ödeme matrahının; uzman tabipler için yüzde 600’ünü, hastaneler başmüdürü ve eczacılar için yüzde 250'sini, başhemşireler için yüzde 200'ünü, diğer öğretim elemanları ile diğer personel için yüzde 150'sini, işin ve hizmetin özelliği dikkate alınarak yoğun bakım, doğumhane, yeni doğan, süt çocuğu, yanık, diyaliz, ameliyathane, enfeksiyon, özel bakım gerektiren ruh sağlığı, organ ve doku nakli, acil servis ve benzeri sağlık hizmetlerinde çalışan personel için yüzde 200'ünü geçmeyecek şekilde aylık ek ödeme yapılır. Sözleşmeli personele yapılacak ek ödeme matrahı, sözleşmeli personelin çalıştığı birim ve bulunduğu pozisyon unvanı itibarıyla aynı veya benzer unvanlı memur kadrosunda çalışan, hizmet yılı ve öğrenim durumu aynı olan emsali personel dikkate alınarak belirlenir. Emsali bulunmayan sözleşmeli personelin ek ödeme matrahı ise brüt sözleşme ücretlerinin yüzde 25'ini geçemez.(Ek cümle: 11/10/2011-KHK-666/5 md.) Bu fıkra uyarınca yapılacak ödeme sigorta prim kesintisine tabi tutulmaz.
…”
Denilmekte olup, yapılacak ek ödemenin oranları ile bu ödemelerin esas ve usulleri; yükseköğretim kurumlarının hizmet sunum şartları ve kriterleri, personelin kadro ve görev unvanı, görev yeri, çalışma şartları ve süresi, eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetleri ve mesleki uygulamalar ile ilgili performansı ve özellik arz eden riskli bölümlerde çalışma gibi hizmete katkı unsurları esas alınarak Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından 18.02.2011 tarihli ve 27850 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik ile düzenlenmiştir.
Söz konusu Yönetmeliğin “Genel İlkeler” başlıklı 4 üncü maddesinde (hesap yılında yürürlükte olan haliyle):
“(1) Döner sermaye gelirlerinden öğretim elemanları ve diğer personele dağıtılacak ek ödemeler, bu Yönetmelikte belirtilen esaslara ve oranlara uygun olarak yetkili kurullara tanınan yetki çerçevesinde birimler veya alt birimler bazında yapılır.
(2) (Değişik:RG-19/9/2012-28416) Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrası kapsamında bulunan birimlerde çalışan personel ile diğer birimlerde döner sermaye gelirlerinin elde edilmesine katkısı bulunan öğretim elemanları dışındaki personele bu Yönetmelik kapsamında hiçbir şekilde ek ödeme yapılamaz.
…
(7) Yapılacak ek ödemeye esas katkı oranlarının belirlenmesinde 5 inci maddede belirlenen; kurumsal katkı puanı (A puanı), bireysel gelir getirici faaliyet puanı (B puanı), eğitim-öğretim faaliyeti puanı (C puanı), bilimsel faaliyet puanı (D puanı) ve diğer faaliyetler puanı (E puanı) esas alınır. Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrası kapsamında bulunan birimlerde söz konusu puanların tamamı kullanılır. Anılan fıkra dışındaki birimlerde ise yönetim kurullarınca, yükseköğretim kurumunun yapısı ve mali durumu göz önünde bulundurularak bir veya birden fazlasının kullanılmasına karar verilmek suretiyle belirleme yapılır.
…”
“Dağıtım esasları” başlıklı 5 inci maddesinde:
“(2) (A) Kurumsal katkı puanı; ilgili döner sermaye birim veya alt birim ortalamasının, kadro/görev unvan katsayısı ve aktif çalışılan gün katsayısı ile çarpımı sonucu bulunan puanı ifade eder. Bu puanın hesaplanmasında aşağıdaki formül uygulanır.
(A) = Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması x kadro/görev unvan katsayısı x aktif çalışılan gün katsayısı.
…
(6) (Değişik:RG-8/7/2014-29054) (E) Diğer faaliyetler puanı; (A), (B), (C) ve (D) puanlarının hesaplanmasında dikkate alınan faaliyetler dışındaki komisyon üyelikleri, özellik arz eden riskli birimlerde çalışma ve benzeri diğer hususlar dikkate alınarak hazırlanan ve bu Yönetmelik ekinde yer alan Ek-2 Ek Görev Cetveli ve Ek-3 Risk Cetvelinde tanımlanan ve belirlenen yüzdelik değerlerin kişinin birim ortalaması üzerinden hesaplanan (A) puanı ile çarpılması sonucu bulunan puandır. (E) puanı; (A) puanının her bir görev için % 30’unu, toplamda ise % 50’sini geçemez. (E) puanı aşağıdaki şekilde hesaplanır.
(E) = Birim ortalaması üzerinden hesaplanan (A) Puanı x Belirlenen yüzdelik değer.
…
(8) Yapılacak ek ödemede, tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinde (hastaneler dahil) görev yapan personele;
a) (Değişik:RG-8/10/2016-29851) Öğretim üye ve görevlileri ile uzman, uzman tabip ve uzman kadrosundaki uzman tabip ve uzman/doktoralı diş tabiplerinin bireysel net katkı puanı = A + [(B1+B2+B3) x KK1 + (C x KK2)] + D + E,
b) Araştırma görevlileri ile tabip ve diş tabiplerinin bireysel net katkı puanı =A+D+E,
c) Diğer personel bireysel net katkı puanı = A + E,
ç) Yapılacak ek ödeme miktarı= Dönem ek ödeme katsayısı x Bireysel net katkı puanı,
formülleri kullanılarak hesaplama yapılır.
…”
“Yasaklar” başlıklı 9 uncu maddesinde:
“…
(3) (Ek:RG-19/9/2012-28416) Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (f) fıkraları kapsamında bulunanlar dışında 657 sayılı Kanuna tabi memurlar ile sözleşmeli personele Kanunun 58 inci maddesi uyarınca ek ödeme yapılmaz.
…”
“Alt Düzenlemeler” başlıklı 10 uncu maddesinde ise:
“…
(2) Kadro/görev unvan katsayısı, Ek-1 sayılı cetvelde yer alan katsayı aralıkları içerisinde kalınmak kaydıyla yönetim kurulları tarafından belirlenir. Gruplar içindeki her unvan için aralıklar dâhilinde ayrı katsayı belirlenebilir. Yönetim kurulları tarafından Listede bulunmayan görev unvanları için aynı grup içine girebilecek eşdeğer eklemeler ve puanlamalar yapılabilir.
…”
Denilerek ek ödeme hesaplama usulü belirlenmiş ve Yönetmelik eki 1 sayılı Cetvelde de hesaplamaya esas değerlerin hesabında kullanılacak olan kadro/görev unvan katsayıları gösterilmiştir.
Rapor dosyası ve temyiz dilekçesi eki bilgi ve belgelerin incelenmesinden; yukarıda sayılan Kanun ve Yönetmelik hükümleri dayanak gösterilmek suretiyle,
- Personel Daire Başkanlığı’nın … tarihli ve … sayılı yazısıyla; Rektörlüğün Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığı Şef kadrosunda olup 2547 sayılı Kanunun 13/b-4 maddesi uyarınca Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünde Müdür Vekili olarak görev yapan …’ın asli görevi uhdesinde kalmak kaydıyla Hastane Döner Sermaye bütçesi satın alma işlerini yürütmek üzere Rektör tarafından görevlendirildiği,
- … Hastanesi Başhekimliğinin 21/03/2014 tarihli ve 555 sayılı yazısıyla; Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünde Müdür Vekili olarak görev yapan ve asli görevi uhdesinde kalmak kaydıyla Hastane Döner Sermaye Bütçesi satın alma işlemlerini yürütmek üzere 20/03/2014 tarihinde …’ın Hastanede göreve başladığının bildirildiği,
- … Hastanesi Başhekimliğinin … tarihli ve … sayılı yazısıyla; Döner Sermaye İşletme Müdürü olarak görev yapan …’ın Hastane Döner Sermaye İşletme Müdürlüğüne ait gelir ve gider hesaplarında Gerçekleştirme Görevlisi olarak Başhekim tarafından görevlendirildiği,
- … Hastanesi Başhekimliğinin … tarihli ve … sayılı yazısıyla; …, … ve …’ın 2547 sayılı Kanunun 13/b-4 maddesi uyarınca Hastane yoğun bakım, diyaliz, ameliyathane, enfeksiyon ve acil servis birimlerine ait mal ve hizmet alım işlerini yürütmek, belirtilen birimlerde yatan hastaların faturalarını kesmek üzere Başhekim tarafından görevlendirildiği
Anlaşılmaktadır.
Öncelikli olarak, 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrasına göre; bu fıkrada sayılan bir kamu görevlisine tıp-diş hekimliği fakültesi/sağlık uygulama ve araştırma merkezi döner sermaye gelirlerinden ek ödeme yapılabilmesi için, söz konusu personelin, bu fakültede/merkezde görevli olması gerekmektedir. Diğer bir ifadeyle, döner sermayeden ek ödeme alınabilmesi için personelin yukarıda sayılan birimlerde kadrolu olması şartı aranmamış, bu birimlerde usulüne uygun olarak görevlendirilmesi sonucu çalışması yeterli görülmüştür.
Bu bağlamda, usule uygun görevlendirmenin dayanağı olan ve rektörün görev, yetki ve sorumluluklarını düzenleyen 2547 sayılı Kanunun 13 üncü maddesinin (b) fıkrasının 4 üncü bendindeki rektörlere verilen “gerekli gördüğü hallerde üniversiteyi oluşturan kuruluş ve birimlerde görevli öğretim elemanlarının ve diğer personelin görev yerlerini değiştirmek veya bunlara yeni görevler verme yetkisi” çerçevesinde adı geçen personelin durumu değerlendirilecek olursa; bu kişilerin görev yerleri değiştirilmiş olup bu kişilere, Rektör tarafından asli görev yerlerinin dışında ve asli görevlerinden tamamen farklı yeni görevler verilmiştir.
Öte yandan, yukarıda yer alan Yönetmeliğin “Dağıtım esasları” başlıklı 5 inci maddesinde, yükseköğretim kurumlarında döner sermaye ek ödemesi dağıtımının puanlama sistemine göre yapılacağının belirtildiği, dağıtım puanlarının da (A), (B), (C), (D) ve (E) olarak kategorilere ayrıldığı görülmektedir. Bu puanlardan temyize konu ihtilafın temelini oluşturduğu anlaşılan (Yönetmelik gereği idari personelin puan hesaplamalarına dâhil edilebilecek olan) (A) ve (E) puanlarının tanımına bakılacak olursa;
(A) Kurumsal katkı puanı; ilgili döner sermaye birim veya alt birim ortalamasının, Yönetmelik ekindeki cetvelde yer alan kadro/görev unvan katsayısı ve aktif çalışılan gün katsayısı ile çarpımı sonucu bulunan puanı ifade etmekte olup, bu puanın hesaplanmasında; (A) = Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması x kadro/görev unvan katsayısı x aktif çalışılan gün katsayısı formülü uygulanmaktadır.
(E) Diğer faaliyetler puanı ise; (A), (B), (C) ve (D) puanlarının hesaplanmasında dikkate alınan faaliyetler dışındaki komisyon üyelikleri, özellik arz eden riskli birimlerde çalışma ve benzeri diğer hususlar dikkate alınarak, yönetim kurulları tarafından tanımlanan ve belirlenen yüzdelik değerlerin kişinin (A) puanı ile çarpılması sonucu bulunan puanı ifade etmektedir:
(E) = Kişinin (A) Puanı x Belirlenen yüzdelik değer.
Bu tanımlamalar karşısında, (A) puanının, kadro/görev unvanına göre ortalamadan verilen bir puan olması ve (E) puanının (A) puanı üzerinden hesaplanması hasebiyle, Yönetmelik eki (ya da üniversite yönetim kurulunca yeniden belirlenen) Kadro/Görev Unvan Katsayı Cetvelinde yer almayan bir kadro/görev unvanına, döner sermaye ek ödemesi yapılamayacağı anlaşılmakta olup, işte tam bu noktadan hareketle 2547 sayılı Kanunun 13/b-4 maddesi gereğince; bilfiil ilgili döner sermaye biriminde ve o kadrolarda/görevlerde çalışmış olmak şartıyla, söz konusu kadro/görev unvanlarıyla yapılan görevlendirmelerin (örneğin, rektör tarafından herhangi bir idari personelin ilgili döner sermaye biriminde usulüne uygun olarak hastane müdürü, işletme müdürü, memur vb. olarak görevlendirilmesi) bu puanlar üzerinden döner sermaye ek ödemesi alınmasına hak kazandıracağı sonucu ortaya çıkmaktadır.
Bu bağlamda da, Rektörlüğün Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığı Şef kadrosunda olan …’ın, 2547 sayılı Kanunun 13/b-4 maddesi uyarınca Kadro/Görev Unvan Katsayı Cetvelinde “(Vekil) İşletme Müdürü” olarak adlandırılan kadro/görev unvanıyla, Hastanenin döner sermaye bütçesi satın alma işlerini yürütmek üzere bizzat Hastanede görevlendirildiği; Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünde Bilgisayar İşletmeni kadrosunda olan …’in ise, yine 2547 sayılı Kanunun 13/b-4 maddesi uyarınca Kadro/Görev Unvan Katsayı Cetvelinde “Bilgisayar İşletmeni” olarak adlandırılan kadro/görev unvanıyla, Hastanenin yoğun bakım, diyaliz, ameliyathane, enfeksiyon ve acil servis birimlerine ait mal ve hizmet alım işlerini yürütmek, belirtilen birimlerde yatan hastaların faturalarını kesmek üzere görevlendirildiği ve bu personelin de söz konusu görevi bizzat Hastanede çalışarak yerine getirdiği anlaşılmakta olup, görüleceği üzere; ihtilafa konu bu görevlendirmeler tamamen 2547 sayılı Kanunun 13 üncü maddesinin (b) fıkrasının 4 üncü bendinin işaret ettiği şekilde yapılmış olduğundan; bu anlamda yukarıda anılan personele döner sermaye ek ödemesi yapılmasında mevzuata aykırılık teşkil eden bir husus bulunmamaktadır.
Bu hususlar dışında, kanun koyucu, 375 sayılı KHK’nın ek 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasında; “4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (f) fıkraları (…) kapsamında döner sermayeden ek ödeme yapılan personele, (…), söz konusu mevzuat hükümlerine göre ödeme yapılmaya devam olunur ve bunlara bu maddeye göre ayrıca ek ödeme yapılmaz. (Değişik ikinci cümle: 20/8/2016-6745/76 md.) Bu fıkra kapsamındaki idarelerin döner sermaye saymanlık hizmetlerini yürüten personele bu fıkrada yer alan mevzuat uyarınca döner sermaye gelirlerinden herhangi bir ad altında ödeme yapılmaz.” hükümlerine yer vermek suretiyle gelir getirici faaliyetlere katkısı olsa bile döner sermaye saymanlık hizmetlerini yürüten personele döner sermayeden ek ödeme yapılamayacağını hükme bağlamış; (döner sermaye işletme müdürlüğünün de yer aldığı) diğer birimler için böyle bir kısıtlamaya da gitmemiştir.
Buradan da, Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü personeline döner sermaye ek ödemesi yapılabileceği sonucu çıkmakta olup; ilgili personelin bu Müdürlük kadrosunda çalışıyor olmaları, tek başına döner sermayeden ek ödeme almaya hak kazandıracağı anlamına gelmemektedir. Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü personeli de (müdür dahil) diğer üniversite personeli gibi; yukarıda detaylarıyla açıklandığı üzere ancak usulüne uygun olarak 2547/58-c’deki ilgili döner sermaye biriminde görevlendirildiği takdirde bu ödemeye hak kazanabilecektir ki temyize konu ilgililerin Kadro/Görev Unvan Katsayı Cetvelinde de yer alan unvanlarıyla fiilen Hastanede görevlendirilmeleri karşısında bu şartı sağladıkları da açıkça görülmektedir.
Son olarak, temyize konu ek ilam maddesinde 2547/58-(c) fıkrası uyarınca 657 sayılı Kanun’a tabi personele döner sermaye ek ödemesi yapılabilmesi için, ilgili personelin fıkrada sayılan tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinde fiilen döner sermaye gelirlerine katkı sağlayacak şekilde çalışıyor olması gerektiği, (döner sermaye işletme müdürlüğü hizmetlerini yerine getirmek üzere bu fakülte ve merkezlerin bünyesinde kurulan) döner sermaye birimlerinin, tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinin asli birimleri olarak değerlendirilemeyeceği, anılan fakülte ve merkezlerin asli birimlerine yapılan görevlendirmeler ile bunların bünyelerinde yer alan döner sermaye birimlerine yapılan görevlendirmelerin ayrı ayrı ele alınması gerektiği; bu nedenle 2547 sayılı Kanunun 13üncü maddesinin (b) fıkrasının 4 üncü bendi uyarınca Rektör tarafından 58 inci maddenin (c) fıkrasında sayılan fakülte ve merkezlerin döner sermaye hizmetlerini yerine getiren birimlerinde görevlendirilmiş olan personele döner sermaye ek ödemesi yapılmasına imkan bulunmadığı gerekçesiyle tazmin hükmü verilmişse de; gerek Kanunda gerekse de Yönetmelikte böyle bir ayrıma dair herhangi bir hüküm de yer almamaktadır.
Bu açıklamalar karşısında,
-Tazmin hükmü bu yönüyle hukuken isabetli görülmemekle birlikte- kamu zararı tutarının toplamı, 161 sayılı (Asıl) İlamın 21. maddesinde sorguya konu olduğu (ilk) halindeki Döner Sermaye İşletme Müdürü …’a özel hizmet tazminatının hatalı hesaplanması sonucu fazladan ödenen döner sermaye ek ödemesini de içermekte olduğundan; olayın sadece bu yönüyle değerlendirilerek kamu zararı tutarının yeniden hesaplanması gerekmektedir.
Sonuç itibarıyla, önceki (16.06.2021 tarihli ve 49725 tutanak sayılı) Temyiz Kurulu Kararımızda da ifade edildiği gibi temyiz talebinde bulunan sorumlunun iddialarının kısmen kabulüyle, 327 sayılı Ek İlamın 1. maddesiyle verilen … TL’nin tazminine ilişkin hükmün 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesinin 7 nci fıkrası uyarınca BOZULMASINA ve yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda kamu zararı tutarının yeniden hesaplanmasını teminen dosyanın ilgili DAİREYE GÖNDERİLMESİNE, (…. Daire Başkanı … ile Üye …, Üye …, Üye …, Üye .. ve Üye …’in aşağıda yazılı azınlık görüşlerine karşı) oy çokluğuyla,
Karar verildiği 05.07.2023 tarih ve 55623 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.
Karşı oy gerekçesi/Azınlık görüşü
…. Daire Başkanı … ile Üye …:
Bahse konu görevlendirmeler tamamen 2547 sayılı Kanunun 13 üncü maddesinin (b) fıkrasının 4 üncü bendinin işaret ettiği şekilde yapılmış olup, bu anlamda Ek İlamda adı geçen kişilere döner sermaye ek ödemesi yapılmasında mevzuata aykırı bir husus bulunmamaktadır.
Tazmin hükmü bu yönüyle hukuken isabetli değildir. Ancak kamu zararı tutarının toplamı, Döner Sermaye İşletme Müdürü …’a özel hizmet tazminatının hatalı hesaplanması sonucu fazladan ödenen döner sermaye ek ödemesini de içermekte olup; tazmin hükmü tutarının sadece bu tutar üzerinden hesaplanmak suretiyle düzeltilmesi gerekmektedir.
161 sayılı (Asıl) İlamın 21. maddesinden; Denetçi tarafından sorgu aşamasında aslen sırf bu hususun sorgu konusu edildiği anlaşılmaktadır. Olayın bu yönüyle sorumluların savunmaları da alınmış durumdadır. Bu savunmalara karşın, ahizlere yapılan ödemenin tamamı Dairece kamu zararı olarak görülmüş ve (Asıl) İlamda konu hüküm dışı bırakılmış, 238 sayılı Ek İlamda ödemenin tamamına tazmin hükmü verilmiştir.
İşbu temyize konu 327 sayılı Ek İlamla da yine ödemenin tamamına tazmin hükmü verilmiş olup, Döner Sermaye İşletme Müdürü …’a özel hizmet tazminatının hatalı hesaplanması sonucu fazladan ödenen döner sermaye ek ödemesi noktasında sorumluların savunmaları da (ilk) sorgu aşamasında alınmış olduğundan; sadece bu açıdan tazmin hükmü tutarının düzeltilmesinde herhangi bir sakınca bulunmamaktadır.
Sonuç itibarıyla, temyiz talebinde bulunan sorumluların dilekçelerindeki iddiaların kısmen kabulüyle, -yukarıda dile getirilen düzeltme göz önüne alınarak- 327 sayılı Ek İlamın 1. maddesiyle verilen … TL tutarındaki tazmin hükmünden mevzuata uygun olarak ödenen … TL’nin düşülerek, geriye kalan ve mevzuata aykırı olarak ödenen … TL’nin;
…TL’sinin, Harcama Yetkilisi (Başhekim) Prof. Dr. … ile Gerçekleştirme Görevlisi (Hastane Başmüdürü) …,
… TL’sinin, Harcama Yetkilisi (Başhekim) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (Başhekim) …,
… TL’sinin, Harcama Yetkilisi (Başhekim Yrd.) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (Hastane Başmüdürü) …
Uhdelerinde kalmak üzere, hükmün bu tutar üzerinden düzeltilerek tasdikine karar verilmesi gerekir.
Üye …, Üye …, Üye … ve Üye …:
Yükseköğretim kurumlarında döner sermaye kurulması, döner sermaye kurulan yükseköğretim kurumlarında üretilen mal ve hizmetlerden elde edilen döner sermaye gelirlerinden kimlere ne şekilde ek ödeme yapılacağının esasları 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinde belirlenmiştir.
Bu Kanunun 58 inci maddenin (g) fıkrasının 2 nci paragrafında:
“(Ek paragraf: 23/7/2010-6009/52 md.; Değişik ikinci paragraf: 11/10/2011-KHK-666/5 md.) Bu maddenin (c) ve (f) fıkraları kapsamında bulunanlar dışındaki 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi memurlar ile aynı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrasına göre sözleşmeli olarak çalışan personele 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 9 uncu maddesi kapsamında ödeme yapılır ve bunlara bu madde uyarınca ayrıca ek ödeme yapılmaz.”,
2547 Sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 58. Maddesine Göre Döner Sermaye İşletmelerinin Kurulmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmelik’in Genel ilkeler başlıklı 4 üncü maddesinde:
“...
(2) (Değişik:RG-19/9/2012-28416) Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrası kapsamında bulunan birimlerde çalışan personel ile diğer birimlerde döner sermaye gelirlerinin elde edilmesine katkısı bulunan öğretim elemanları dışındaki personele bu Yönetmelik kapsamında hiçbir şekilde ek ödeme yapılamaz.”
Hükümleri yer almaktadır.
58 inci madde genel olarak, yukarıda kısmi olarak yer verilen ilgili fıkra ve Yönetmelik hükümleri incelendiğinde; 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi memurlar ile aynı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrasına göre sözleşmeli olarak çalışan personele ek ödeme yapılmaması esas olarak belirlenmiştir. Bu yükseköğretim kurumunun diğer birimlerinde bu mevzuata tabi personel arasında oluşabilecek farklılık ve huzursuzluğun önüne geçmenin hedeflendiği değerlendirmektedir.
Sadece (f) fıkrasında belirtilen üniversite genel sekreteri ile (c) fıkrası kapsamında belirtilen; tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinde çalışan personel için bir istisna getirilmiştir. Burada çalışan gerek akademik gerekse diğer personele bu kurumların yapısı gereği akademik personelden kimlerin ne oranda döner sermayeye katkısının net olarak belirlenmesinde güçlük nedeniyle tüm personele ek ödeme yapılması sağlanmıştır. Bu kapsamda ek ödemeden yararlanan personele, ayrıca 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 9 uncu maddesi uyarınca ödeme yapılmaz.
Tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerini; döner sermaye saymanlık birimlerinde olduğu gibi döner sermaye birimlerinden farklı değerlendirmek gerekir. Bu bağlamda, tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerini çalışan personele yapılan ek ödemenin bu kurumların döner sermaye birimlerinde çalışan personele de ödenmesi mümkün görülmemektedir. Bu meyanda bu kurumların döner sermaye birimlerinde çalışan 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi memurlar ile aynı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrasına göre sözleşmeli olarak çalışan personele ek ödeme yapılmaması gerekir.
Tüm bu açıklamalar çerçevesinde, sorumlu iddialarının reddiyle Daire kararının (Ek İlamda belirtilen tutarın tamamı üzerinden) tasdiki uygun olur.
327 sayılı Ek İlamın 1. maddesiyle; … Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdür Vekili … ile Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünde Bilgisayar İşletmeni olarak görev yapan …’e döner sermaye ek ödemesi yapıldığı gerekçesiyle … TL’nin tazminine ilişkin hüküm tesis edilmiştir. {***161 sayılı (Asıl) İlamın 21. maddesiyle aynı konu hakkında; sadece Döner Sermaye İşletme Müdürüne yapılan hatalı ödeme tutarının (… TL) değil; Döner Sermaye İşletme Müdürü ve Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü personeline döner sermaye ek ödemesi olarak ödenen tutarların tamamının sorgu konusu yapılarak ve varsa bu ödemeye ilişkin Üniversite Yönetim Kurulu Kararında imzası bulunan Üniversite Yönetim Kurulu Üyelerinin de savunmalarının alınarak düzenlenecek ek raporun Daireye intikali için konunun “hüküm dışı bırakılmasına” karar verilmiş, gelen cevaplar doğrultusunda yapılan yargılama sonucunda ise 238 sayılı Ek İlam maddesiyle adı geçen ahizlere yapılan ödemenin tamamı (… TL) için tazmin hükmü verilmiş, bu hükme karşı sorumlulardan …’ın yaptığı temyiz başvurusu üzerine Sayıştay Temyiz Kurulunun 16.06.2021 tarihli ve 49725 tutanak sayılı Kararı ile; -tazmin hükmü konunun esası yönünden hukuken isabetli görülmemekle birlikte- kamu zararı tutarının toplamı, 161 sayılı (Asıl) İlamın 21. maddesinde sorguya konu olduğu (ilk) halindeki Döner Sermaye İşletme Müdürü …’a özel hizmet tazminatının hatalı hesaplanması sonucu fazladan ödenen döner sermaye ek ödemesini de içermekte olduğundan; olayın sadece bu yönüyle değerlendirilerek kamu zararı tutarının yeniden hesaplanmasını teminen BOZULARAK DAİREYE GÖNDERİLMESİNE oy çokluğuyla (işbu dosya ile temyiz talebinde bulunan sorumlu …’un da bulunduğu diğer sorumlular için ise söz konusu bozma kararının verildiği dosya ile BİRLEŞTİRİLEREK DAİREYE GÖNDERİLMESİNE) karar verilmiş, ancak Sayıştay 1. Dairesi yeniden yaptığı yargılama sonucunda da konunun esası yönünden kararında ısrar etmiş ve yine aynı tutar üzerinden tekrardan temyize konu olan işbu tazmin hükmünü vermiştir. ***}
Sorumlu [(Ödeme Emri Belgesi Üzerinde İmzası Bulunan) Harcama Yetkilisi sıfatıyla temyiz talep eden Başhekim …], temyiz dilekçesinde özetle; Sayıştay 1. Dairesinin 26.12.2019 tarihli ve 238 sayılı Ek İlamı (161 Asıl) üzerine yapılan temyiz başvurusu üzerine Temyiz Kurulunun 16.06.2021 tarihli, 46808 dosya sayılı ve 49725 tutanak no ile bozma kararı düzenlenmiş olup, ilgili Daireye kamu zararının yeniden hesaplanması için gönderildiğini, ancak karar tekrarlandığından Temyiz Kuruluna müracaat gereği doğduğunu ve söz konusu Temyiz Kurulu Kararı doğrultusunda işbu temyize konu ek ilam maddesinin de bozulması gerektiğini Kurulumuza arz etmiştir.
Başsavcılık mütalaasında özetle; adı geçenin dilekçesinde özetle; Sayıştay Temyiz Kurulunca verilen 16.06.2021 tarihli ve 49275 tutanak numaralı bozma kararlarındaki bozma gerekçeleri doğrultusunda temyiz talebinin kabul edilerek, Ek İlamda belirtilen tazmin hükmünün kaldırılması talebinde bulunulduğu ifade edildikten sonra; temyiz talebi ile ilgili olarak yapılan değerlendirme sonucu; aynı konu ile ilgili 1. Dairenin daha önceki 26.12.2019 tarihli ve 238 numaralı Ek İlamın 1. maddesindeki tazmin hükmünün, sorumlularca temyiz edilmesi üzerine Sayıştay Temyiz Kurulunca verilen 16.06.2021 tarihli ve 49275 tutanak numaralı bozma kararlarındaki bozma gerekçeleri doğrultusunda temyiz talebinin kabulü ile … Üniversitesi 2017 yılı hesabının 1. Dairede yargılanması sonucu çıkarılan 29.03.2022 tarihli ve 327 numaralı Ek İlam ile verilen tazmin hükmünün bozularak, yeniden karar vermek üzere Dairesine gönderilmesine karar verilmesinin uygun olacağı mütalaa olunmuştur.
Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
Önceki (16.06.2021 tarihli ve 49725 tutanak sayılı) Temyiz Kurulu Kararımızda ifade edildiği şekliyle;
2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun “Döner sermaye” başlıklı 58 inci maddesinin (c) fıkrasında (hesap yılında yürürlükte olan haliyle):
“Tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinin hesabında toplanan döner sermaye gelirleri bakiyesinden, bu yerlerde;
1) Gelir getiren görevlerde çalışan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine aylık (ek gösterge dahil), yan ödeme, ödenek (geliştirme ödeneği hariç) ve her türlü tazminat (28/3/1983 tarihli ve 2809 sayılı Kanunun geçici 3 üncü maddesinin beşinci fıkrası uyarınca ödenen tazminat dahil, makam, temsil ve görev tazminatı ile yabancı dil tazminatı hariç) toplamından oluşan ek ödeme matrahının yüzde 800'ünü, araştırma görevlilerine ise yüzde 500'ünü; bu yerlerde görevli olmakla birlikte gelire katkısı olmayan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine yüzde 600'ünü, araştırma görevlilerine ise yüzde 300'ünü,
2) Diğer öğretim elemanlarına ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi personel (…) ile aynı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) bendine göre sözleşmeli olarak çalışan personele ek ödeme matrahının; uzman tabipler için yüzde 600’ünü, hastaneler başmüdürü ve eczacılar için yüzde 250'sini, başhemşireler için yüzde 200'ünü, diğer öğretim elemanları ile diğer personel için yüzde 150'sini, işin ve hizmetin özelliği dikkate alınarak yoğun bakım, doğumhane, yeni doğan, süt çocuğu, yanık, diyaliz, ameliyathane, enfeksiyon, özel bakım gerektiren ruh sağlığı, organ ve doku nakli, acil servis ve benzeri sağlık hizmetlerinde çalışan personel için yüzde 200'ünü geçmeyecek şekilde aylık ek ödeme yapılır. Sözleşmeli personele yapılacak ek ödeme matrahı, sözleşmeli personelin çalıştığı birim ve bulunduğu pozisyon unvanı itibarıyla aynı veya benzer unvanlı memur kadrosunda çalışan, hizmet yılı ve öğrenim durumu aynı olan emsali personel dikkate alınarak belirlenir. Emsali bulunmayan sözleşmeli personelin ek ödeme matrahı ise brüt sözleşme ücretlerinin yüzde 25'ini geçemez.(Ek cümle: 11/10/2011-KHK-666/5 md.) Bu fıkra uyarınca yapılacak ödeme sigorta prim kesintisine tabi tutulmaz.
…”
Denilmekte olup, yapılacak ek ödemenin oranları ile bu ödemelerin esas ve usulleri; yükseköğretim kurumlarının hizmet sunum şartları ve kriterleri, personelin kadro ve görev unvanı, görev yeri, çalışma şartları ve süresi, eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetleri ve mesleki uygulamalar ile ilgili performansı ve özellik arz eden riskli bölümlerde çalışma gibi hizmete katkı unsurları esas alınarak Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından 18.02.2011 tarihli ve 27850 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik ile düzenlenmiştir.
Söz konusu Yönetmeliğin “Genel İlkeler” başlıklı 4 üncü maddesinde (hesap yılında yürürlükte olan haliyle):
“(1) Döner sermaye gelirlerinden öğretim elemanları ve diğer personele dağıtılacak ek ödemeler, bu Yönetmelikte belirtilen esaslara ve oranlara uygun olarak yetkili kurullara tanınan yetki çerçevesinde birimler veya alt birimler bazında yapılır.
(2) (Değişik:RG-19/9/2012-28416) Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrası kapsamında bulunan birimlerde çalışan personel ile diğer birimlerde döner sermaye gelirlerinin elde edilmesine katkısı bulunan öğretim elemanları dışındaki personele bu Yönetmelik kapsamında hiçbir şekilde ek ödeme yapılamaz.
…
(7) Yapılacak ek ödemeye esas katkı oranlarının belirlenmesinde 5 inci maddede belirlenen; kurumsal katkı puanı (A puanı), bireysel gelir getirici faaliyet puanı (B puanı), eğitim-öğretim faaliyeti puanı (C puanı), bilimsel faaliyet puanı (D puanı) ve diğer faaliyetler puanı (E puanı) esas alınır. Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrası kapsamında bulunan birimlerde söz konusu puanların tamamı kullanılır. Anılan fıkra dışındaki birimlerde ise yönetim kurullarınca, yükseköğretim kurumunun yapısı ve mali durumu göz önünde bulundurularak bir veya birden fazlasının kullanılmasına karar verilmek suretiyle belirleme yapılır.
…”
“Dağıtım esasları” başlıklı 5 inci maddesinde:
“(2) (A) Kurumsal katkı puanı; ilgili döner sermaye birim veya alt birim ortalamasının, kadro/görev unvan katsayısı ve aktif çalışılan gün katsayısı ile çarpımı sonucu bulunan puanı ifade eder. Bu puanın hesaplanmasında aşağıdaki formül uygulanır.
(A) = Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması x kadro/görev unvan katsayısı x aktif çalışılan gün katsayısı.
…
(6) (Değişik:RG-8/7/2014-29054) (E) Diğer faaliyetler puanı; (A), (B), (C) ve (D) puanlarının hesaplanmasında dikkate alınan faaliyetler dışındaki komisyon üyelikleri, özellik arz eden riskli birimlerde çalışma ve benzeri diğer hususlar dikkate alınarak hazırlanan ve bu Yönetmelik ekinde yer alan Ek-2 Ek Görev Cetveli ve Ek-3 Risk Cetvelinde tanımlanan ve belirlenen yüzdelik değerlerin kişinin birim ortalaması üzerinden hesaplanan (A) puanı ile çarpılması sonucu bulunan puandır. (E) puanı; (A) puanının her bir görev için % 30’unu, toplamda ise % 50’sini geçemez. (E) puanı aşağıdaki şekilde hesaplanır.
(E) = Birim ortalaması üzerinden hesaplanan (A) Puanı x Belirlenen yüzdelik değer.
…
(8) Yapılacak ek ödemede, tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinde (hastaneler dahil) görev yapan personele;
a) (Değişik:RG-8/10/2016-29851) Öğretim üye ve görevlileri ile uzman, uzman tabip ve uzman kadrosundaki uzman tabip ve uzman/doktoralı diş tabiplerinin bireysel net katkı puanı = A + [(B1+B2+B3) x KK1 + (C x KK2)] + D + E,
b) Araştırma görevlileri ile tabip ve diş tabiplerinin bireysel net katkı puanı =A+D+E,
c) Diğer personel bireysel net katkı puanı = A + E,
ç) Yapılacak ek ödeme miktarı= Dönem ek ödeme katsayısı x Bireysel net katkı puanı,
formülleri kullanılarak hesaplama yapılır.
…”
“Yasaklar” başlıklı 9 uncu maddesinde:
“…
(3) (Ek:RG-19/9/2012-28416) Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (f) fıkraları kapsamında bulunanlar dışında 657 sayılı Kanuna tabi memurlar ile sözleşmeli personele Kanunun 58 inci maddesi uyarınca ek ödeme yapılmaz.
…”
“Alt Düzenlemeler” başlıklı 10 uncu maddesinde ise:
“…
(2) Kadro/görev unvan katsayısı, Ek-1 sayılı cetvelde yer alan katsayı aralıkları içerisinde kalınmak kaydıyla yönetim kurulları tarafından belirlenir. Gruplar içindeki her unvan için aralıklar dâhilinde ayrı katsayı belirlenebilir. Yönetim kurulları tarafından Listede bulunmayan görev unvanları için aynı grup içine girebilecek eşdeğer eklemeler ve puanlamalar yapılabilir.
…”
Denilerek ek ödeme hesaplama usulü belirlenmiş ve Yönetmelik eki 1 sayılı Cetvelde de hesaplamaya esas değerlerin hesabında kullanılacak olan kadro/görev unvan katsayıları gösterilmiştir.
Rapor dosyası ve temyiz dilekçesi eki bilgi ve belgelerin incelenmesinden; yukarıda sayılan Kanun ve Yönetmelik hükümleri dayanak gösterilmek suretiyle,
- Personel Daire Başkanlığı’nın … tarihli ve … sayılı yazısıyla; Rektörlüğün Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığı Şef kadrosunda olup 2547 sayılı Kanunun 13/b-4 maddesi uyarınca Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünde Müdür Vekili olarak görev yapan …’ın asli görevi uhdesinde kalmak kaydıyla Hastane Döner Sermaye bütçesi satın alma işlerini yürütmek üzere Rektör tarafından görevlendirildiği,
- … Hastanesi Başhekimliğinin 21/03/2014 tarihli ve 555 sayılı yazısıyla; Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünde Müdür Vekili olarak görev yapan ve asli görevi uhdesinde kalmak kaydıyla Hastane Döner Sermaye Bütçesi satın alma işlemlerini yürütmek üzere 20/03/2014 tarihinde …’ın Hastanede göreve başladığının bildirildiği,
- … Hastanesi Başhekimliğinin … tarihli ve … sayılı yazısıyla; Döner Sermaye İşletme Müdürü olarak görev yapan …’ın Hastane Döner Sermaye İşletme Müdürlüğüne ait gelir ve gider hesaplarında Gerçekleştirme Görevlisi olarak Başhekim tarafından görevlendirildiği,
- … Hastanesi Başhekimliğinin … tarihli ve … sayılı yazısıyla; …, … ve …’ın 2547 sayılı Kanunun 13/b-4 maddesi uyarınca Hastane yoğun bakım, diyaliz, ameliyathane, enfeksiyon ve acil servis birimlerine ait mal ve hizmet alım işlerini yürütmek, belirtilen birimlerde yatan hastaların faturalarını kesmek üzere Başhekim tarafından görevlendirildiği
Anlaşılmaktadır.
Öncelikli olarak, 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrasına göre; bu fıkrada sayılan bir kamu görevlisine tıp-diş hekimliği fakültesi/sağlık uygulama ve araştırma merkezi döner sermaye gelirlerinden ek ödeme yapılabilmesi için, söz konusu personelin, bu fakültede/merkezde görevli olması gerekmektedir. Diğer bir ifadeyle, döner sermayeden ek ödeme alınabilmesi için personelin yukarıda sayılan birimlerde kadrolu olması şartı aranmamış, bu birimlerde usulüne uygun olarak görevlendirilmesi sonucu çalışması yeterli görülmüştür.
Bu bağlamda, usule uygun görevlendirmenin dayanağı olan ve rektörün görev, yetki ve sorumluluklarını düzenleyen 2547 sayılı Kanunun 13 üncü maddesinin (b) fıkrasının 4 üncü bendindeki rektörlere verilen “gerekli gördüğü hallerde üniversiteyi oluşturan kuruluş ve birimlerde görevli öğretim elemanlarının ve diğer personelin görev yerlerini değiştirmek veya bunlara yeni görevler verme yetkisi” çerçevesinde adı geçen personelin durumu değerlendirilecek olursa; bu kişilerin görev yerleri değiştirilmiş olup bu kişilere, Rektör tarafından asli görev yerlerinin dışında ve asli görevlerinden tamamen farklı yeni görevler verilmiştir.
Öte yandan, yukarıda yer alan Yönetmeliğin “Dağıtım esasları” başlıklı 5 inci maddesinde, yükseköğretim kurumlarında döner sermaye ek ödemesi dağıtımının puanlama sistemine göre yapılacağının belirtildiği, dağıtım puanlarının da (A), (B), (C), (D) ve (E) olarak kategorilere ayrıldığı görülmektedir. Bu puanlardan temyize konu ihtilafın temelini oluşturduğu anlaşılan (Yönetmelik gereği idari personelin puan hesaplamalarına dâhil edilebilecek olan) (A) ve (E) puanlarının tanımına bakılacak olursa;
(A) Kurumsal katkı puanı; ilgili döner sermaye birim veya alt birim ortalamasının, Yönetmelik ekindeki cetvelde yer alan kadro/görev unvan katsayısı ve aktif çalışılan gün katsayısı ile çarpımı sonucu bulunan puanı ifade etmekte olup, bu puanın hesaplanmasında; (A) = Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması x kadro/görev unvan katsayısı x aktif çalışılan gün katsayısı formülü uygulanmaktadır.
(E) Diğer faaliyetler puanı ise; (A), (B), (C) ve (D) puanlarının hesaplanmasında dikkate alınan faaliyetler dışındaki komisyon üyelikleri, özellik arz eden riskli birimlerde çalışma ve benzeri diğer hususlar dikkate alınarak, yönetim kurulları tarafından tanımlanan ve belirlenen yüzdelik değerlerin kişinin (A) puanı ile çarpılması sonucu bulunan puanı ifade etmektedir:
(E) = Kişinin (A) Puanı x Belirlenen yüzdelik değer.
Bu tanımlamalar karşısında, (A) puanının, kadro/görev unvanına göre ortalamadan verilen bir puan olması ve (E) puanının (A) puanı üzerinden hesaplanması hasebiyle, Yönetmelik eki (ya da üniversite yönetim kurulunca yeniden belirlenen) Kadro/Görev Unvan Katsayı Cetvelinde yer almayan bir kadro/görev unvanına, döner sermaye ek ödemesi yapılamayacağı anlaşılmakta olup, işte tam bu noktadan hareketle 2547 sayılı Kanunun 13/b-4 maddesi gereğince; bilfiil ilgili döner sermaye biriminde ve o kadrolarda/görevlerde çalışmış olmak şartıyla, söz konusu kadro/görev unvanlarıyla yapılan görevlendirmelerin (örneğin, rektör tarafından herhangi bir idari personelin ilgili döner sermaye biriminde usulüne uygun olarak hastane müdürü, işletme müdürü, memur vb. olarak görevlendirilmesi) bu puanlar üzerinden döner sermaye ek ödemesi alınmasına hak kazandıracağı sonucu ortaya çıkmaktadır.
Bu bağlamda da, Rektörlüğün Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığı Şef kadrosunda olan …’ın, 2547 sayılı Kanunun 13/b-4 maddesi uyarınca Kadro/Görev Unvan Katsayı Cetvelinde “(Vekil) İşletme Müdürü” olarak adlandırılan kadro/görev unvanıyla, Hastanenin döner sermaye bütçesi satın alma işlerini yürütmek üzere bizzat Hastanede görevlendirildiği; Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünde Bilgisayar İşletmeni kadrosunda olan …’in ise, yine 2547 sayılı Kanunun 13/b-4 maddesi uyarınca Kadro/Görev Unvan Katsayı Cetvelinde “Bilgisayar İşletmeni” olarak adlandırılan kadro/görev unvanıyla, Hastanenin yoğun bakım, diyaliz, ameliyathane, enfeksiyon ve acil servis birimlerine ait mal ve hizmet alım işlerini yürütmek, belirtilen birimlerde yatan hastaların faturalarını kesmek üzere görevlendirildiği ve bu personelin de söz konusu görevi bizzat Hastanede çalışarak yerine getirdiği anlaşılmakta olup, görüleceği üzere; ihtilafa konu bu görevlendirmeler tamamen 2547 sayılı Kanunun 13 üncü maddesinin (b) fıkrasının 4 üncü bendinin işaret ettiği şekilde yapılmış olduğundan; bu anlamda yukarıda anılan personele döner sermaye ek ödemesi yapılmasında mevzuata aykırılık teşkil eden bir husus bulunmamaktadır.
Bu hususlar dışında, kanun koyucu, 375 sayılı KHK’nın ek 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasında; “4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (f) fıkraları (…) kapsamında döner sermayeden ek ödeme yapılan personele, (…), söz konusu mevzuat hükümlerine göre ödeme yapılmaya devam olunur ve bunlara bu maddeye göre ayrıca ek ödeme yapılmaz. (Değişik ikinci cümle: 20/8/2016-6745/76 md.) Bu fıkra kapsamındaki idarelerin döner sermaye saymanlık hizmetlerini yürüten personele bu fıkrada yer alan mevzuat uyarınca döner sermaye gelirlerinden herhangi bir ad altında ödeme yapılmaz.” hükümlerine yer vermek suretiyle gelir getirici faaliyetlere katkısı olsa bile döner sermaye saymanlık hizmetlerini yürüten personele döner sermayeden ek ödeme yapılamayacağını hükme bağlamış; (döner sermaye işletme müdürlüğünün de yer aldığı) diğer birimler için böyle bir kısıtlamaya da gitmemiştir.
Buradan da, Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü personeline döner sermaye ek ödemesi yapılabileceği sonucu çıkmakta olup; ilgili personelin bu Müdürlük kadrosunda çalışıyor olmaları, tek başına döner sermayeden ek ödeme almaya hak kazandıracağı anlamına gelmemektedir. Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü personeli de (müdür dahil) diğer üniversite personeli gibi; yukarıda detaylarıyla açıklandığı üzere ancak usulüne uygun olarak 2547/58-c’deki ilgili döner sermaye biriminde görevlendirildiği takdirde bu ödemeye hak kazanabilecektir ki temyize konu ilgililerin Kadro/Görev Unvan Katsayı Cetvelinde de yer alan unvanlarıyla fiilen Hastanede görevlendirilmeleri karşısında bu şartı sağladıkları da açıkça görülmektedir.
Son olarak, temyize konu ek ilam maddesinde 2547/58-(c) fıkrası uyarınca 657 sayılı Kanun’a tabi personele döner sermaye ek ödemesi yapılabilmesi için, ilgili personelin fıkrada sayılan tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinde fiilen döner sermaye gelirlerine katkı sağlayacak şekilde çalışıyor olması gerektiği, (döner sermaye işletme müdürlüğü hizmetlerini yerine getirmek üzere bu fakülte ve merkezlerin bünyesinde kurulan) döner sermaye birimlerinin, tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinin asli birimleri olarak değerlendirilemeyeceği, anılan fakülte ve merkezlerin asli birimlerine yapılan görevlendirmeler ile bunların bünyelerinde yer alan döner sermaye birimlerine yapılan görevlendirmelerin ayrı ayrı ele alınması gerektiği; bu nedenle 2547 sayılı Kanunun 13üncü maddesinin (b) fıkrasının 4 üncü bendi uyarınca Rektör tarafından 58 inci maddenin (c) fıkrasında sayılan fakülte ve merkezlerin döner sermaye hizmetlerini yerine getiren birimlerinde görevlendirilmiş olan personele döner sermaye ek ödemesi yapılmasına imkan bulunmadığı gerekçesiyle tazmin hükmü verilmişse de; gerek Kanunda gerekse de Yönetmelikte böyle bir ayrıma dair herhangi bir hüküm de yer almamaktadır.
Bu açıklamalar karşısında,
-Tazmin hükmü bu yönüyle hukuken isabetli görülmemekle birlikte- kamu zararı tutarının toplamı, 161 sayılı (Asıl) İlamın 21. maddesinde sorguya konu olduğu (ilk) halindeki Döner Sermaye İşletme Müdürü …’a özel hizmet tazminatının hatalı hesaplanması sonucu fazladan ödenen döner sermaye ek ödemesini de içermekte olduğundan; olayın sadece bu yönüyle değerlendirilerek kamu zararı tutarının yeniden hesaplanması gerekmektedir.
Sonuç itibarıyla, önceki (16.06.2021 tarihli ve 49725 tutanak sayılı) Temyiz Kurulu Kararımızda da ifade edildiği gibi temyiz talebinde bulunan sorumlunun iddialarının kısmen kabulüyle, 327 sayılı Ek İlamın 1. maddesiyle verilen … TL’nin tazminine ilişkin hükmün 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesinin 7 nci fıkrası uyarınca BOZULMASINA ve yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda kamu zararı tutarının yeniden hesaplanmasını teminen dosyanın ilgili DAİREYE GÖNDERİLMESİNE, (…. Daire Başkanı … ile Üye …, Üye …, Üye …, Üye .. ve Üye …’in aşağıda yazılı azınlık görüşlerine karşı) oy çokluğuyla,
Karar verildiği 05.07.2023 tarih ve 55623 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.
Karşı oy gerekçesi/Azınlık görüşü
…. Daire Başkanı … ile Üye …:
Bahse konu görevlendirmeler tamamen 2547 sayılı Kanunun 13 üncü maddesinin (b) fıkrasının 4 üncü bendinin işaret ettiği şekilde yapılmış olup, bu anlamda Ek İlamda adı geçen kişilere döner sermaye ek ödemesi yapılmasında mevzuata aykırı bir husus bulunmamaktadır.
Tazmin hükmü bu yönüyle hukuken isabetli değildir. Ancak kamu zararı tutarının toplamı, Döner Sermaye İşletme Müdürü …’a özel hizmet tazminatının hatalı hesaplanması sonucu fazladan ödenen döner sermaye ek ödemesini de içermekte olup; tazmin hükmü tutarının sadece bu tutar üzerinden hesaplanmak suretiyle düzeltilmesi gerekmektedir.
161 sayılı (Asıl) İlamın 21. maddesinden; Denetçi tarafından sorgu aşamasında aslen sırf bu hususun sorgu konusu edildiği anlaşılmaktadır. Olayın bu yönüyle sorumluların savunmaları da alınmış durumdadır. Bu savunmalara karşın, ahizlere yapılan ödemenin tamamı Dairece kamu zararı olarak görülmüş ve (Asıl) İlamda konu hüküm dışı bırakılmış, 238 sayılı Ek İlamda ödemenin tamamına tazmin hükmü verilmiştir.
İşbu temyize konu 327 sayılı Ek İlamla da yine ödemenin tamamına tazmin hükmü verilmiş olup, Döner Sermaye İşletme Müdürü …’a özel hizmet tazminatının hatalı hesaplanması sonucu fazladan ödenen döner sermaye ek ödemesi noktasında sorumluların savunmaları da (ilk) sorgu aşamasında alınmış olduğundan; sadece bu açıdan tazmin hükmü tutarının düzeltilmesinde herhangi bir sakınca bulunmamaktadır.
Sonuç itibarıyla, temyiz talebinde bulunan sorumluların dilekçelerindeki iddiaların kısmen kabulüyle, -yukarıda dile getirilen düzeltme göz önüne alınarak- 327 sayılı Ek İlamın 1. maddesiyle verilen … TL tutarındaki tazmin hükmünden mevzuata uygun olarak ödenen … TL’nin düşülerek, geriye kalan ve mevzuata aykırı olarak ödenen … TL’nin;
…TL’sinin, Harcama Yetkilisi (Başhekim) Prof. Dr. … ile Gerçekleştirme Görevlisi (Hastane Başmüdürü) …,
… TL’sinin, Harcama Yetkilisi (Başhekim) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (Başhekim) …,
… TL’sinin, Harcama Yetkilisi (Başhekim Yrd.) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (Hastane Başmüdürü) …
Uhdelerinde kalmak üzere, hükmün bu tutar üzerinden düzeltilerek tasdikine karar verilmesi gerekir.
Üye …, Üye …, Üye … ve Üye …:
Yükseköğretim kurumlarında döner sermaye kurulması, döner sermaye kurulan yükseköğretim kurumlarında üretilen mal ve hizmetlerden elde edilen döner sermaye gelirlerinden kimlere ne şekilde ek ödeme yapılacağının esasları 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinde belirlenmiştir.
Bu Kanunun 58 inci maddenin (g) fıkrasının 2 nci paragrafında:
“(Ek paragraf: 23/7/2010-6009/52 md.; Değişik ikinci paragraf: 11/10/2011-KHK-666/5 md.) Bu maddenin (c) ve (f) fıkraları kapsamında bulunanlar dışındaki 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi memurlar ile aynı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrasına göre sözleşmeli olarak çalışan personele 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 9 uncu maddesi kapsamında ödeme yapılır ve bunlara bu madde uyarınca ayrıca ek ödeme yapılmaz.”,
2547 Sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 58. Maddesine Göre Döner Sermaye İşletmelerinin Kurulmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmelik’in Genel ilkeler başlıklı 4 üncü maddesinde:
“...
(2) (Değişik:RG-19/9/2012-28416) Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrası kapsamında bulunan birimlerde çalışan personel ile diğer birimlerde döner sermaye gelirlerinin elde edilmesine katkısı bulunan öğretim elemanları dışındaki personele bu Yönetmelik kapsamında hiçbir şekilde ek ödeme yapılamaz.”
Hükümleri yer almaktadır.
58 inci madde genel olarak, yukarıda kısmi olarak yer verilen ilgili fıkra ve Yönetmelik hükümleri incelendiğinde; 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi memurlar ile aynı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrasına göre sözleşmeli olarak çalışan personele ek ödeme yapılmaması esas olarak belirlenmiştir. Bu yükseköğretim kurumunun diğer birimlerinde bu mevzuata tabi personel arasında oluşabilecek farklılık ve huzursuzluğun önüne geçmenin hedeflendiği değerlendirmektedir.
Sadece (f) fıkrasında belirtilen üniversite genel sekreteri ile (c) fıkrası kapsamında belirtilen; tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinde çalışan personel için bir istisna getirilmiştir. Burada çalışan gerek akademik gerekse diğer personele bu kurumların yapısı gereği akademik personelden kimlerin ne oranda döner sermayeye katkısının net olarak belirlenmesinde güçlük nedeniyle tüm personele ek ödeme yapılması sağlanmıştır. Bu kapsamda ek ödemeden yararlanan personele, ayrıca 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 9 uncu maddesi uyarınca ödeme yapılmaz.
Tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerini; döner sermaye saymanlık birimlerinde olduğu gibi döner sermaye birimlerinden farklı değerlendirmek gerekir. Bu bağlamda, tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerini çalışan personele yapılan ek ödemenin bu kurumların döner sermaye birimlerinde çalışan personele de ödenmesi mümkün görülmemektedir. Bu meyanda bu kurumların döner sermaye birimlerinde çalışan 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi memurlar ile aynı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrasına göre sözleşmeli olarak çalışan personele ek ödeme yapılmaması gerekir.
Tüm bu açıklamalar çerçevesinde, sorumlu iddialarının reddiyle Daire kararının (Ek İlamda belirtilen tutarın tamamı üzerinden) tasdiki uygun olur.