SayıştaySayıştay Daire Kararı636
Vergi Resmi Harç ve Diğer Gelirlerle İlgili Kararlar
Kurum / İdareBelediyeler ve Bağlı İdareler
Daire7
İlam No31
Madde No9
Yılı2023
Sözleşme damga vergisi
… Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğü tarafından ihalesi yapılan ve … tarihinde sözleşmesi imzalanan … İhale Kayıt Numaralı“… Yapım İşi” nde; yüklenici ile alt yüklenicilerden imzaladıkları sözleşmelere ilişkin damga vergisi kesintisi yapılmadığı ve bu nedenle kamu zararına sebebiyet verildiği iddiasına ilişkin yapılan incelemede;
488 sayılı Damga Vergisi Kanunu’nun 1’inci maddesinde;
“Bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtlar Damga vergisine tabidir. Bu kanundaki kağıtlar terimi, yazılıp imzalamak veya imza yerine geçen bir işaret konmak suretiyle düzenlenen ve herhangi bir hususu ispat veya belli etmek için ibraz edilebilecek olan belgeler ile elektronik imza kullanılmak suretiyle manyetik ortamda ve elektronik veri şeklinde oluşturulan belgeleri ifade eder.
...”
3’üncü maddesinde ise;
“Damga Vergisinin mükellefi kağıtları imza edenlerdir. Resmi dairelerle kişiler arasındaki işlemlere ait kağıtların Damga Vergisini kişiler öder.
…”
hükmüne yer verilmiştir.
Yine aynı Kanunun 8’inci maddesinde ise resmi daireden maksadın genel ve özel bütçeli idareler, il özel idareleri, belediyeler ve köyler olduğu belirtilmiştir.
Kanuna ekli (1) sayılı tablonun “Akitlerle ilgili kâğıtlar” başlıklı 1. bölümünün (A-1) inci sırasında, belli bir parayı ihtiva eden sözleşmelerin binde 9,48 oranında damga vergisine tabi olduğu ifade edilmiştir.
Bahse konu Kanun’un 26’ncı maddesinin birinci fıkrasında ise; “Resmi dairelerin ilgili memurları kendilerine ibraz edilen kağıtların Damga Vergisini aramaya ve vergisi hiç ödenmemiş veya noksan ödenmiş olanları bir tutanakla tespit etmeye veya bunları tutanağı düzenlemek üzere, vergi dairesine göndermeye mecburdurlar.” denilmektedir.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “Alt yüklenicilerin çalıştırılması ve sorumlulukları” başlıklı 20’inci maddesinde;
“…
(5) Yüklenicinin, idare tarafından onaylanan alt yükleniciler ile bunlar işe başlamadan önce sözleşme yapması ve bir örneğini idareye vermesi gerekir.
(6) İdarece onaylanmayan alt yükleniciler hiçbir suretle iş yerinde çalışamaz. Ancak; ihale dokümanında alt yüklenicilere yaptırılması düşünülen işlerin belirtilmesi istenmekle birlikte yüklenici teklifi kapsamında liste vermese dahi işin yürütülmesi sırasında yüklenici tarafından ihtiyaç duyulması halinde idarenin onayı ile alt yüklenici çalıştırılabilir.
…”
hükmüne yer verilmiştir.
Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerine göre; yüklenicilerin çalıştıracakları alt yüklenicileri idarenin onayına sunması, yüklenicilerin idare tarafından onaylanan alt yükleniciler ile sözleşme imzalaması ve bir örneğinin idareye ibrazı gerekmektedir. İdare tarafından onaylanmayan alt yükleniciler hiçbir suretle iş yerinde çalıştırılamayacaktır. Bu itibarla Kamu İdaresince, ihale edilen işlerin yüklenicileri ile alt yükleniciler arasında ihale konusu işe yönelik olarak imzalanan ve belli bir bedeli içeren sözleşmelerin damga vergisinin ödenip ödenmediğinin tespit edilmesi ve ilgili mevzuata göre gerekli işlemlerin yapılması gerekmektedir.
Rapor dosyası ve eki belgelere bakıldığında yüklenici firma ile alt yüklenici firmalar arasında imzalanan sözleşmelerinin damga vergisinin ödenmediği; bu durumun sorgu konusu yapılması üzerine ödenmeyen verginin tahsil edildiği görülmüştür.
Şöyle ki; kamu zararı tutarı olan … TL'nin … TL’sinin ahiz ... San. Ltd. Şti.’nin … tarih ve … numaralı İnternet Vergi Dairesi Ödeme Alındısı ile … tarih ve … numaralı İnternet Vergi Dairesi Ödeme Alındısı; … TL’sinin ahiz … San. ve Tic. AŞ’nin … tarih ve … numaralı İnternet Vergi Dairesi Ödeme Alındısı ile tahsil edildiği görüldüğünden bu tutarların tahsilatında bir tereddüt bulunmamaktadır.
Ancak … TL kamu zararına ilişkin ilk etapta ahiz … İnş. San. ve Tic. AŞ’nin … tarih ve … Hazine ve Maliye Bakanlığı tahakkuk fişi ile “Mükellefin Kendisinin Vergi Dairelerine Olan Borç Mahsup Talebine İlişkin Liste”de bu borcun belirtildiğine ilişkin … dosya ve … evrak numaralı katma değer vergisi iade talep dilekçesi ibraz edilmiş denetçi tarafından bu belge tahsilat açısından kabul edilmemiş, bunun üzerine Dairemize gönderilen ve ahiz adına internet vergi dairesinden alınan … tarihli “… tarihi itibarıyla vadesi geçmiş borcunun bulunmadığı”na ilişkin belgeden bahse konu damga vergisinin ödenmiş olduğu anlaşılmıştır.
Bu itibarla kamu zararı tutarı olan … TL'nin tamamının ahizlerinden tahsil edidiği görüldüğünden rapor konusu söz konusu tutar için ilişilecek bir husus kalmadığına;
6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca işbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle,
… Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğü tarafından ihalesi yapılan ve … tarihinde sözleşmesi imzalanan … İhale Kayıt Numaralı“… Yapım İşi” nde; yüklenici ile alt yüklenicilerden imzaladıkları sözleşmelere ilişkin damga vergisi kesintisi yapılmadığı ve bu nedenle kamu zararına sebebiyet verildiği iddiasına ilişkin yapılan incelemede;
488 sayılı Damga Vergisi Kanunu’nun 1’inci maddesinde;
“Bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtlar Damga vergisine tabidir. Bu kanundaki kağıtlar terimi, yazılıp imzalamak veya imza yerine geçen bir işaret konmak suretiyle düzenlenen ve herhangi bir hususu ispat veya belli etmek için ibraz edilebilecek olan belgeler ile elektronik imza kullanılmak suretiyle manyetik ortamda ve elektronik veri şeklinde oluşturulan belgeleri ifade eder.
...”
3’üncü maddesinde ise;
“Damga Vergisinin mükellefi kağıtları imza edenlerdir. Resmi dairelerle kişiler arasındaki işlemlere ait kağıtların Damga Vergisini kişiler öder.
…”
hükmüne yer verilmiştir.
Yine aynı Kanunun 8’inci maddesinde ise resmi daireden maksadın genel ve özel bütçeli idareler, il özel idareleri, belediyeler ve köyler olduğu belirtilmiştir.
Kanuna ekli (1) sayılı tablonun “Akitlerle ilgili kâğıtlar” başlıklı 1. bölümünün (A-1) inci sırasında, belli bir parayı ihtiva eden sözleşmelerin binde 9,48 oranında damga vergisine tabi olduğu ifade edilmiştir.
Bahse konu Kanun’un 26’ncı maddesinin birinci fıkrasında ise; “Resmi dairelerin ilgili memurları kendilerine ibraz edilen kağıtların Damga Vergisini aramaya ve vergisi hiç ödenmemiş veya noksan ödenmiş olanları bir tutanakla tespit etmeye veya bunları tutanağı düzenlemek üzere, vergi dairesine göndermeye mecburdurlar.” denilmektedir.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “Alt yüklenicilerin çalıştırılması ve sorumlulukları” başlıklı 20’inci maddesinde;
“…
(5) Yüklenicinin, idare tarafından onaylanan alt yükleniciler ile bunlar işe başlamadan önce sözleşme yapması ve bir örneğini idareye vermesi gerekir.
(6) İdarece onaylanmayan alt yükleniciler hiçbir suretle iş yerinde çalışamaz. Ancak; ihale dokümanında alt yüklenicilere yaptırılması düşünülen işlerin belirtilmesi istenmekle birlikte yüklenici teklifi kapsamında liste vermese dahi işin yürütülmesi sırasında yüklenici tarafından ihtiyaç duyulması halinde idarenin onayı ile alt yüklenici çalıştırılabilir.
…”
hükmüne yer verilmiştir.
Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerine göre; yüklenicilerin çalıştıracakları alt yüklenicileri idarenin onayına sunması, yüklenicilerin idare tarafından onaylanan alt yükleniciler ile sözleşme imzalaması ve bir örneğinin idareye ibrazı gerekmektedir. İdare tarafından onaylanmayan alt yükleniciler hiçbir suretle iş yerinde çalıştırılamayacaktır. Bu itibarla Kamu İdaresince, ihale edilen işlerin yüklenicileri ile alt yükleniciler arasında ihale konusu işe yönelik olarak imzalanan ve belli bir bedeli içeren sözleşmelerin damga vergisinin ödenip ödenmediğinin tespit edilmesi ve ilgili mevzuata göre gerekli işlemlerin yapılması gerekmektedir.
Rapor dosyası ve eki belgelere bakıldığında yüklenici firma ile alt yüklenici firmalar arasında imzalanan sözleşmelerinin damga vergisinin ödenmediği; bu durumun sorgu konusu yapılması üzerine ödenmeyen verginin tahsil edildiği görülmüştür.
Şöyle ki; kamu zararı tutarı olan … TL'nin … TL’sinin ahiz ... San. Ltd. Şti.’nin … tarih ve … numaralı İnternet Vergi Dairesi Ödeme Alındısı ile … tarih ve … numaralı İnternet Vergi Dairesi Ödeme Alındısı; … TL’sinin ahiz … San. ve Tic. AŞ’nin … tarih ve … numaralı İnternet Vergi Dairesi Ödeme Alındısı ile tahsil edildiği görüldüğünden bu tutarların tahsilatında bir tereddüt bulunmamaktadır.
Ancak … TL kamu zararına ilişkin ilk etapta ahiz … İnş. San. ve Tic. AŞ’nin … tarih ve … Hazine ve Maliye Bakanlığı tahakkuk fişi ile “Mükellefin Kendisinin Vergi Dairelerine Olan Borç Mahsup Talebine İlişkin Liste”de bu borcun belirtildiğine ilişkin … dosya ve … evrak numaralı katma değer vergisi iade talep dilekçesi ibraz edilmiş denetçi tarafından bu belge tahsilat açısından kabul edilmemiş, bunun üzerine Dairemize gönderilen ve ahiz adına internet vergi dairesinden alınan … tarihli “… tarihi itibarıyla vadesi geçmiş borcunun bulunmadığı”na ilişkin belgeden bahse konu damga vergisinin ödenmiş olduğu anlaşılmıştır.
Bu itibarla kamu zararı tutarı olan … TL'nin tamamının ahizlerinden tahsil edidiği görüldüğünden rapor konusu söz konusu tutar için ilişilecek bir husus kalmadığına;
6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca işbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle,