SayıştaySayıştay Daire Kararı35811
İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar
Kurum / İdareBelediyeler ve Bağlı İdareler
Daire2
İlam No45
Madde No2
Yılı2023
Fiyat Farkı
… ihale kayıt numaralı “… Yapım İşi”nde, mevzuata aykırı olarak artırımlı fiyat farkı ödendiği görülmüştür.
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’na eklenen “Ek fiyat farkı veya sözleşmelerin feshi” başlıklı geçici 6’ncı maddesinde; 01.04.2022 tarihinden önce 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na göre ihale edilen mal ve hizmet alımları ile yapım işlerine ilişkin Türk lirası üzerinden yapılan ve bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla devam eden (kabulü/geçici kabulü onaylanmamış olan) sözleşmelerde; 01.01.2022 tarihinden sonra (bu tarih dâhil) gerçekleştirilen kısımlar için; ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunanlarda, sözleşmesine göre hesaplanan fiyat farkı tutarı oransal olarak artırılabileceği, ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunmayanlar ile hüküm bulunmakla birlikte sadece girdilerin bir kısmı için fiyat farkı hesaplananlarda hesaplanmayan kısımlar için de fiyat farkı verilebileceği ifade edilmiş ve alım türleri, ürün ve girdiler ile bu bentlere ilişkin hesaplama yöntemlerini; belirtilen oranları ve uygulama dönemini; başvuru ve onay süreleri ile fiyat farkı, ek fiyat farkı, süre uzatımı ve sözleşmenin feshine dair diğer hususlar dâhil yukarıdaki fıkraların uygulanmasına ilişkin esas ve usulleri tespitine Cumhurbaşkanı yetkili kılınmıştır.
12.05.2022 tarih ve 2022/5546 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile 13.05.2022 tarih ve 31834 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “4735 Sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun Geçici 6’ncı Maddesinin Uygulanmasına İlişkin Esaslar”ın “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinin birinci fıkrasında;
“1/4/2022 tarihinden önce 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa göre ihale edilen mal ve hizmet alımları ile yapım işlerine ilişkin Türk lirası üzerinden yapılan ve 4735 sayılı Kanunun geçici 6’ncı maddesinin yürürlüğe girdiği 15/4/2022 tarihi itibarıyla devam eden (kabulü/geçici kabulü onaylanmamış olan) sözleşmelerde;
a)1/1/2022 ile 31/12/2023 tarihleri arasında (bu tarihler dâhil) gerçekleştirilen kısımlar için; ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunanlarda, sözleşmesine göre hesaplanan fiyat farkı tutarı bu Esaslara göre artırılır, ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunmayanlar ile hüküm bulunmakla birlikte sadece girdilerin bir kısmı için fiyat farkı hesaplananlarda hesaplanmayan kısımlar için de bu Esaslara göre fiyat farkı hesaplanır.
…” hükmüne yer verilmiştir.
Buna göre, bir işe artırımlı fiyat farkı verilebilmesi için; işe ilişkin ihalenin 01.04.2022 tarihinden önce yapılması ve işe ilişkin sözleşmenin 15.04.2022 tarihi itibariyle devam ediyor olması (kabulü/geçici kabulü onaylanmamış olması) gerekmektedir. Bu iki koşulu birlikte sağlayan ihalelerden; ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunanlarda fiyat farkının artırılarak verileceği, ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunmayanlar ile hüküm bulunmakla birlikte sadece girdilerin bir kısmı için fiyat farkı hesaplananlarda ise hesaplanmayan kısımlar için de Esaslara göre fiyat farkı hesaplanacağı belirtilmiştir.
Yapılan incelemede; … tarihinde ihale edilen … ihale kayıt numaralı “… Yapım İşi”ne ilişkin olarak İdare ile ... A.Ş. arasında … tarihinde … TL bedelli sözleşme imzalandığı ve işe ilişkin olarak … tarihinde düzenlenen 3. hakediş ile ilgili firmaya KDV hariç … TL artırımlı fiyat farkı ödendiği tespit edilmiştir.
Yukarıda açıklanan mevzuat hükümleri gereği, 01.04.2022 tarihinden önce ihalesi gerçekleştirilen ve 15.04.2022 tarihi itibariyle sözleşmesi devam eden (kabulü/geçici kabulü onaylanmamış olan) işler için (mal veya hizmet alımı ile yapım işleri) artırımlı fiyat farkı verilebileceği anlaşılmakta olup, … tarihinde sözleşmesi imzalanan ve 15.04.2022 itibariyle devam eden bir sözleşmesi bulunmayan … ihale kayıt numaralı “… Yapım İşi”nde artırımlı fiyat farkı verilmesinin kamu zararı oluşturduğu değerlendirilmiştir.
Bununla birlikte sorumluların savunmaları ile ekindeki belgelerin incelenmesi sonucunda, oluşan toplam … TL kamu zararının … tarih ve … no.lu muhasebe işlem fişi ile tahsil edildiği görülmüştür.
Bu itibarla, … ihale kayıt numaralı “… Yapım İşi”nde, mevzuata aykırı olarak artırımlı fiyat farkı ödenmesi sonucu oluşan toplam … TL kamu zararının tahsil edildiği anlaşıldığından ilişilecek bir husus kalmadığına,
İşbu ilamın tebliğinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55’inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle,
… ihale kayıt numaralı “… Yapım İşi”nde, mevzuata aykırı olarak artırımlı fiyat farkı ödendiği görülmüştür.
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’na eklenen “Ek fiyat farkı veya sözleşmelerin feshi” başlıklı geçici 6’ncı maddesinde; 01.04.2022 tarihinden önce 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na göre ihale edilen mal ve hizmet alımları ile yapım işlerine ilişkin Türk lirası üzerinden yapılan ve bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla devam eden (kabulü/geçici kabulü onaylanmamış olan) sözleşmelerde; 01.01.2022 tarihinden sonra (bu tarih dâhil) gerçekleştirilen kısımlar için; ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunanlarda, sözleşmesine göre hesaplanan fiyat farkı tutarı oransal olarak artırılabileceği, ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunmayanlar ile hüküm bulunmakla birlikte sadece girdilerin bir kısmı için fiyat farkı hesaplananlarda hesaplanmayan kısımlar için de fiyat farkı verilebileceği ifade edilmiş ve alım türleri, ürün ve girdiler ile bu bentlere ilişkin hesaplama yöntemlerini; belirtilen oranları ve uygulama dönemini; başvuru ve onay süreleri ile fiyat farkı, ek fiyat farkı, süre uzatımı ve sözleşmenin feshine dair diğer hususlar dâhil yukarıdaki fıkraların uygulanmasına ilişkin esas ve usulleri tespitine Cumhurbaşkanı yetkili kılınmıştır.
12.05.2022 tarih ve 2022/5546 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile 13.05.2022 tarih ve 31834 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “4735 Sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun Geçici 6’ncı Maddesinin Uygulanmasına İlişkin Esaslar”ın “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinin birinci fıkrasında;
“1/4/2022 tarihinden önce 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa göre ihale edilen mal ve hizmet alımları ile yapım işlerine ilişkin Türk lirası üzerinden yapılan ve 4735 sayılı Kanunun geçici 6’ncı maddesinin yürürlüğe girdiği 15/4/2022 tarihi itibarıyla devam eden (kabulü/geçici kabulü onaylanmamış olan) sözleşmelerde;
a)1/1/2022 ile 31/12/2023 tarihleri arasında (bu tarihler dâhil) gerçekleştirilen kısımlar için; ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunanlarda, sözleşmesine göre hesaplanan fiyat farkı tutarı bu Esaslara göre artırılır, ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunmayanlar ile hüküm bulunmakla birlikte sadece girdilerin bir kısmı için fiyat farkı hesaplananlarda hesaplanmayan kısımlar için de bu Esaslara göre fiyat farkı hesaplanır.
…” hükmüne yer verilmiştir.
Buna göre, bir işe artırımlı fiyat farkı verilebilmesi için; işe ilişkin ihalenin 01.04.2022 tarihinden önce yapılması ve işe ilişkin sözleşmenin 15.04.2022 tarihi itibariyle devam ediyor olması (kabulü/geçici kabulü onaylanmamış olması) gerekmektedir. Bu iki koşulu birlikte sağlayan ihalelerden; ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunanlarda fiyat farkının artırılarak verileceği, ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunmayanlar ile hüküm bulunmakla birlikte sadece girdilerin bir kısmı için fiyat farkı hesaplananlarda ise hesaplanmayan kısımlar için de Esaslara göre fiyat farkı hesaplanacağı belirtilmiştir.
Yapılan incelemede; … tarihinde ihale edilen … ihale kayıt numaralı “… Yapım İşi”ne ilişkin olarak İdare ile ... A.Ş. arasında … tarihinde … TL bedelli sözleşme imzalandığı ve işe ilişkin olarak … tarihinde düzenlenen 3. hakediş ile ilgili firmaya KDV hariç … TL artırımlı fiyat farkı ödendiği tespit edilmiştir.
Yukarıda açıklanan mevzuat hükümleri gereği, 01.04.2022 tarihinden önce ihalesi gerçekleştirilen ve 15.04.2022 tarihi itibariyle sözleşmesi devam eden (kabulü/geçici kabulü onaylanmamış olan) işler için (mal veya hizmet alımı ile yapım işleri) artırımlı fiyat farkı verilebileceği anlaşılmakta olup, … tarihinde sözleşmesi imzalanan ve 15.04.2022 itibariyle devam eden bir sözleşmesi bulunmayan … ihale kayıt numaralı “… Yapım İşi”nde artırımlı fiyat farkı verilmesinin kamu zararı oluşturduğu değerlendirilmiştir.
Bununla birlikte sorumluların savunmaları ile ekindeki belgelerin incelenmesi sonucunda, oluşan toplam … TL kamu zararının … tarih ve … no.lu muhasebe işlem fişi ile tahsil edildiği görülmüştür.
Bu itibarla, … ihale kayıt numaralı “… Yapım İşi”nde, mevzuata aykırı olarak artırımlı fiyat farkı ödenmesi sonucu oluşan toplam … TL kamu zararının tahsil edildiği anlaşıldığından ilişilecek bir husus kalmadığına,
İşbu ilamın tebliğinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55’inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle,