SayıştaySayıştay Temyiz Kararı56584
Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar
Kurum / İdareYüksek Öğretim Kurumları
Daire2
Dosya No53578
Yılı2021
Konu: Şube Müdürlüğüne atanan yüksekokul sekreteri maaşı.
1. 107 İlam sayılı Daire Kararının 1’inci maddesiyle, şube müdürü olarak görev yapan ... ve ...’a yüksekokul sekreteri olarak atanmadan önceki, ...’a fakülte sekreteri olarak atanmadan önceki kadro ve dereceleri üzerinden ödeme yapılması gerekirken, adı geçen kişilere mevzuata aykırı olarak atandıkları şube müdürü kadrosu için belirlenen oranlar üzerinden ödemede bulunulması sonucu oluşan ... TL kamu zararının sorumlu üst yönetici Rektöre münferiden ödettirilmesine hükmedilmiştir.
Temyiz Dilekçesi
Daire Kararında sorumlu tutulan üst yönetici Prof.Dr.... (Rektör) tarafından Daire Kararının 1,2,3’üncü maddeleri hakkında ortak dilekçeyle temyiz başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya esas dilekçede özetle:
Daire Kararında: ... [Karar m.1]’ın Fakülte Sekreteri iken Şube Müdürü olarak atanması ile ... [Karar m.2], ... [Karar m.1], ... [Karar m.1], ... [Karar m.3] ve ... [Karar m.3]’ın Yüksekokul Sekreteri iken Şube müdürü kadrosuna atanması sonucunda oluştuğu öngörülen kamu zararının üst yönetici rektör tarafından ödenmesine hükmedildiği,
Ataması yapılan ilgililerin 657 sayılı Kanunun 74. Maddesinde yer alan "Memurların bu Kanuna tabi kurumlar arasında, kurumların muvafakati ile kazanılmış hak dereceleri üzerinden veya 68 inci maddedeki esaslar çerçevesinde derece yükselmesi suretiyle, bulundukları sınıftan veya öğrenim durumları itibariyle girebilecekleri sınıftan, bir kadroya nakilleri mümkündür" hükmü ile Yüksekokul Sekreteri veya Fakülte Sekreteri olarak atandığı, Daire Başkanı, Fakülte Sekreteri, Yüksekokul Sekreteri, Enstitü Sekreteri kadrolarına yapılan atamaların, Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğine tabi olmadığından 2547 Sayılı Kanunun 52.maddesı ve 657 Sayılı Kanunun 68/B ve 76. maddelerine istinaden hizmet yılı ve öğrenim durumlarına göre yasalara uygun olarak atama işlemleri yapıldığı,
2547 sayılı Kanunun 52. maddesi a ve b bentlerine yer verilerek,
Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin 20. maddesi (b) ve (d) bendlerine yer verilerek,
Belirtilen Kanun ve Yönetmeliğe uygun olarak işlem yapıldığı,
Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin Görevde yükselmeye tabi kadrolar açıklayan 5 inci maddesinin 2 inci bendinin (a) fıkrasında en üst görev olarak çiftlik müdürü, yurt müdürü, hastane müdürü, müze müdürü, şube müdürü belirlendiği, Yönetmelikte üst görev olarak sayılan şube müdürlüğünden yönetmelik kapsamında olmayan daha üst görevlere sınavsız atamanın Yönetmeliğin 20’inci maddesinde düzenlendiği düşünüldüğünde söz konusu istisnai atamada Yönetmelik kapsamı dışındaki üst görevden şube müdürlüğüne atama yapılmasında herhangi bir engel bulunmadığı,
Yapılan atamaların “Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğine” tabii olmadığı, 2547 sayılı Kanunun 52’inci maddesi ve 657 Sayılı Kanunun 68/B ve 76’ıncı maddelerine istinaden hizmet yılı ve öğrenim durumlarına göre yasalara uygun olduğu, Yine yapılan atamalarda yeni kurulan bir üniversitenin kurumsal ihtiyaçları gözetilerek yasal mevzuat ile tanınan takdir yetkisinin, yine yeni kurulan Üniversitede kurumsallaşmanın sağlanması ve özellikle en temel hak olan eğitim öğretim ihtiyaçların ivedilikle ve doğru olarak karşılanması amaçlanarak kamu yararına göre liyakat esası çerçevesinde mevzuata uygun şekilde kullanıldığı, Atama işlemlerinin, kişilerin talepleri üzerine Üniversite yönetimi tarafından ilgili mevzuata göre yapıldığı,
İfade edilerek Daire Kararının 1,2,3’üncü maddelerinin Kaldırılması talep edilmektedir.
Başsavcılık Mütalaası
Daire Kararında sorumlu tutulan üst yönetici Prof.Dr.... (Rektör) tarafından Daire Kararının 1,2,3’üncü maddeleri hakkında ortak dilekçeyle temyiz başvurusunda bulunulması üzerine Daire Kararının 1,2,3’üncü maddeleri hakkında verilen Başsavcılık Mütalaasında:
“Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin "Görev Grupları" başlıklı 5'inci maddesinde:
"(1) Bu Yönetmelik kapsamında görevde yükselme ve unvan değişikliğine tabi kadro unvanları aşağıda gösterilmiştir.
(2) Görevde yükselmeye tabi kadrolar:
a) Yönetim Hizmetleri Grubu;
1 Çiftlik müdürü, yurt müdürü, hastane müdürü, müze müdürü, şube müdürü,
2) Müdür yardımcısı,
3) Şef, koruma ve güvenlik şefi,
... " denilerek Yönetmeliğe tabii kadroların görev grupları belirtilmiştir.
"Görevde yükselme suretiyle atanacaklarda aranacak genel şartlar" başlıklı 6'ncı maddesinde;
"(1) Bu Yönetmelikte belirtilen kadrolara görevde yükselme suretiyle atanabilmek için;
a) İlan edilen kadrolar için belirlenen başvuru süresinin son günü itibarıyla 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 68'inci maddesinin (B) bendinde belirtilen hizmet şartlarını taşımak,
b) İlan edilen kadrolar için belirlenen başvuru süresinin son günü itibarıyla, ilgilinin başvurulan kadroya ilişkin 7'nci maddede belirtilen alt görevlerde toplam en az üç yıl hizmeti bulunmak, ilan edilen kadro için bu şartı sağlayan personel bulunmaması durumu hariç olmak üzere, bu hizmet süresinin en az bir yılını kurumda geçirmiş olmak,
c) Görevde yükselme sınavında başarılı olmak, gerekir.",
"Görevde yükselme sınavı sonucu atanacaklarda aranacak özel şartlar" başlıklı 7'nci maddesinde ise: "(l) Bu Yönetmeliğe tabi kadrolara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aranacak özel şartlar aşağıda belirtilmiştir.
a) Çiftlik müdürü, yurt müdürü, hastane müdürü, şube müdürü kadrolarına atanabilmek için;
1) En az dört yıllık yüksek öğrenim mezunu olmak,
2) İlan tarihi itibarıyla yükseköğretim üst kuruluşları ile yükseköğretim kurumlarında şef, koruma ve güvenlik şefi, uzman, sivil savunma uzmanı, araştırmacı, basın ve halkla ilişkiler müşaviri, müze araştırmacısı, çözümleyici, başhemşire, müdür yardımcısı kadrolarından birinde veya en az lisans düzeyinde öğrenim gerektiren unvan değişikliğine tabi kadrolardan birinde çalışıyor olmak,
... '' denilerek müdür kadrosuna atamalarda aranacak genel ve özel şartlar belirtilmiştir.
Aynı Yönetmeliğin "Görev grupları arasındaki geçişler ve sınavsız atanma" başlıklı 20'nci maddesinde ise;
"b) Gruplar arasındaki görevde yükselme ve unvan değişikliği niteliğindeki atamalar görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabidir. Ancak, Kurumda veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabi tutulmadan atama yapılabilir.
d) Şube müdüründen daha üst görevlere, en az dört yıllık yüksek öğrenim mezunu, olmak kaydıyla, genel hükümlere göre sınavsız atama yapılır.
..." şeklinde düzenleme yapılmıştır.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri gereğince görevde yükselmeye tabi bir kadro olan Şube Müdürü kadrosuna atanabilmek için 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 68'inci maddesinin (B) bendinde belirtilen hizmet şartlarını taşımak, en az dört yıllık yükseköğrenim mezunu olmak, yükseköğretim üst kuruluşları ile yükseköğretim kuramlarında şef, koruma ve güvenlik şefi, uzman, sivil savunma uzmanı, araştırmacı, basın ve halkla ilişkiler müşaviri, müze araştırmacısı, çözümleyici, başhemşire, müdür yardımcısı kadrolarından birinde veya en az lisans düzeyinde öğrenim gerektiren unvan değişikliğine tabi kadrolardan birinde en az üç yıl hizmeti bulunmak ve halen çalışıyor olmak ve son olarak görevde yükselme sınavında başarılı olmak gerekmektedir.
Ancak anılan Yönetmeliğin "Görev grupları arasındaki geçişler ve sınavsız atanma'' başlıklı 20'nci maddesinde, kurumda veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabi tutulmadan atama yapılabileceği ifade edilerek sınav şartına bir istisna getirilmiştir. Aynı zamanda Şube Müdürlüğünden daha üst görevlere dört yıllık yüksek öğrenim mezunu olmak şartıyla genel hükümlere göre sınavsız atama yapılabileceği belirtilmiştir.
Diğer taraftan, her ne kadar yürürlükte olan Yönetmelikte Fakülte Sekreteri, Yüksekokul Sekreteri, Enstitü Sekreteri görev grupları arasından çıkarılmış olsa da, 12.11.2005 tarihli ve 25991 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan mülga Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin "Hizmet grupları" başlıklı 5'inci maddesinde, görevde yükselmeye tabi kadrolar sayılırken, Fakülte Sekreteri, Yüksek Okul Sekreteri, Enstitü Sekreteri Şube Müdüründen önce sayılarak üst görev olarak düzenlenmiştir. Bununla birlikte 1.derece Fakülte Sekreteri kadrosunun ek gösterge puanı (3000) iken 1. derece Yüksekokul Sekreteri, Enstitü Sekreteri ve Şube Müdürü kadrosunun ek gösterge puanı (2200) olduğu göz önünde bulundurulduğunda Şube Müdürlüğüne göre Fakülte Sekreterliği, Yüksekokul ve Enstitü Sekreterliğinin aynı düzey görev veya üst görev olduğu açıktır.
Bu sebeple Şube Müdürlüğünden Fakülte Sekreteri, Yüksekokul Sekreteri, Enstitü Sekreteri gibi üst görevlere sınavsız atama yapılabileceği gibi, 657 sayılı Kanun'un 68'inci maddesinin (B) bendinde belirtilen kriterlerin sağlanması koşuluyla Fakülte Sekreteri, Yüksekokul Sekreteri, Enstitü Sekreteri gibi üst görevlerden Şube Müdürlüğüne sınavsız atama yapılabilecektir.
Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri ve İlamın maddeleri birlikte değerlendirildiğinde her ne kadar şube müdürü kadrosuna atanmak için görevde yükselme sınavında başarılı olmak genel kural olarak belirlenmiş olsa da, mevzuatta üst görevden alt görevlere sınavsız atanabilme hususunda istisna getirildiğinden, 657 sayılı Kanun'un 68'inci maddesinin (B) bendinde belirtilen şartları taşıyan kişilerin kendi isteğiyle Fakülte/ Yüksekokul/ Enstitü Sekreterliğinden alt görev olan Şube Müdürlüğüne atanmasında mevzuata aykırılık bulunmadığından kamu zararı oluşmadığı değerlendirilmektedir.
Bu nedenle İdarece yapılan işlemler mevzuata aykırı olmadığından kamu zararı oluşmadığı ancak anılan Yönetmeliğin bahsi geçen hükümlerinin kariyer ve liyakat ilkeleri ile iyi mali yönetim prensiplerine aykırı olduğu, amacı dışında üniversitelerde yaygın olarak kullanıldığı anlaşıldığından bu durumun düzenleyici otorite tarafından giderilmesini sağlamak üzere Yüksek Öğretim Kurulu Başkanlığına yazılması gerektiğinden Dilekçinin temyiz talebinin kabul edilerek tazmin hükmünün bozulması ve yeniden karar verilmek üzere dosyanın Dairesine tevdiine karar verilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir.
Arz Olunur.”
Denilmektedir.
Duruşma sırasında sorumlu üst yönetici Prof.Dr.... (Rektör) tarafından temyiz dilekçesinde yer alan hususlar yeniden ifade edilerek Daire Kararının Kaldırılması talep edilmiştir. Duruşma sırasında ... tarafından vurgulanan veya ilave olarak ifade edilen hususlar aşağıdadır:
2017-2021 yıllarında Üniversitede rektör olarak görev yaptığı, Şu anda Üniversitenin iktisadi idari bilimler fakültesinde görev yapmakta olduğu, Görevde bulunduğu süre içerisinde 2547 sy Kanun, 657 sy Kanun ve ilgili diğer mevzuatı dikkate alarak çalıştığı, Günlük altı-yedi yüz imza attığı zamanlar olduğu, ... Üniversitesinin yeni kurulan bir üniversite olduğu, Daire Kararına konu olan atama işlemlerinde 657 sayılı Kanunda düzenlenen öğrenim durumu ve hizmet yılı koşullarının gözetilmiş olduğu, Fakülte sekreteri veya yüksekokul sekreteri görevinden şube müdürü kadrosuna atama yapılmasının üniversitelerde yaygın bir işlem olduğu, Daire Kararının Kaldırılması gerektiği.
Duruşma sırasında Sayıştay Savcısı tarafından, yazılı mütalaada belirtilen gerekçeyle Daire Kararının Bozulmasının, mevzuattaki bilinçli boşluğun giderilmek üzere ilgili kamu idaresine yazılmasının uygun olacağı ifade edilmiştir.
Duruşma talebinde bulunan sorumlu üst yönetici Prof.Dr.... (Rektör) ile Sayıştay Savcısının sözlü açıklamalarının dinlenmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
107 İlam sayılı Daire Kararının 1’inci maddesiyle, şube müdürü olarak görev yapan ... ve ...’a yüksekokul sekreteri olarak atanmadan önceki, ...’a da fakülte sekreteri olarak atanmadan önceki kadro ve dereceleri üzerinden ödeme yapılması gerekirken, adı geçen kişilere mevzuata aykırı olarak atandıkları şube müdürü kadrosu için belirlenen oranlar üzerinden ödemede bulunulması sonucu oluşan ... TL kamu zararının sorumlu üst yönetici Rektöre münferiden ödettirilmesine hükmedilmiştir.
Esas yönünden inceleme
Somut uygulama
... bilgisayar işletmeni olarak görev yapmakta iken ... tarihinde yüksekokul sekreteri olarak atanmıştır. Üniversite Yönetim Kurulunun ... tarih ve ... kararı ile adı geçen kişinin personel daire başkanlığında şube müdürü kadrosuna atanmasına oy birliği ile karar verilmiştir. ... ... tarihinde personel daire başkanlığına şube müdürü olarak atanmıştır. ... atandığı kadroyla ilgili öğrenim ve hizmet süresi koşullarını taşımaktadır. Daire Kararı, ...’in Yönetmelik’in 7’nci maddesinde sayılan alt görevlerde en az 3 yıl çalışmış olma şartı ile yazılı ve sözlü sınavda başarılı olma şartını taşımadığı gerekçesine dayanmaktadır.
... 09.05.2014 tarihinde memur kadrosuna, 16.04.2018 tarihinde görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavı ile şef kadrosuna atanmıştır. 28.04.2020 tarihinde yüksekokul sekreteri olarak atanmıştır. Üniversite Yönetim Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile adı geçen kişinin personel daire başkanlığında şube müdürü kadrosuna atanmasına oy birliği ile karar verilmiştir. ... ... tarihinde personel daire başkanlığına şube müdürü olarak atanmıştır. ... atandığı kadroyla ilgili öğrenim ve hizmet süresi koşullarını taşımaktadır. Daire Kararı, ...’ın Yönetmelik’in 7’nci maddesinde sayılan alt görevlerde en az 3 yıl çalışmış olma şartı ile yazılı ve sözlü sınavda başarılı olma şartını taşımadığı gerekçesine dayanmaktadır.
... 12.02.2018 yılında bilgisayar işletmenliği kadrosuna atanmıştır. Adı geçen kişi 22.05.2018 tarihli talebi üzerine 657 sayılı Kanun’un 74’üncü maddesi çerçevesinde fakülte sekreteri olarak atanmıştır. Üniversite Yönetim Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile adı geçen kişinin personel daire başkanlığında şube müdürü kadrosuna atanmasına oy birliği ile karar verilmiştir. ... 30.06.2020 tarihinde personel daire başkanlığına şube müdürü olarak atanmıştır. ... atandığı kadroyla ilgili öğrenim ve hizmet süresi koşullarını taşımaktadır. Daire Kararı, ...’ın Yönetmelik’in 7’nci maddesinde sayılan alt görevlerde en az 3 yıl çalışmış olma şartı ile yazılı ve sözlü sınavda başarılı olma şartını taşımadığı gerekçesine dayanmaktadır.
Mevzuat
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 3’üncü maddesi aşağıdadır:
“Kariyer:
B) Devlet memurlarına, yaptıkları hizmetler için lüzumlu bilgilere ve yetişme şartlarına uygun şekilde, sınıfları içinde en yüksek derecelere kadar ilerleme imkanını sağlamaktır.
Liyakat:
C) Devlet kamu hizmetleri görevlerine girmeyi, sınıflar içinde ilerleme ve yükselmeyi, görevin sona erdirilmesini liyakat sistemine dayandırmak ve bu sistemin eşit imkanlarla uygulanmasında Devlet memurlarını güvenliğe sahip kılmaktır.”
Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği (Resmi Gazete tarihi: 12.04.2014, sayısı: 28970)’nin ilgili maddeleri aşağıdadır:
“Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, liyakat ve kariyer ilkeleri çerçevesinde, hizmet gerekleri ve personel planlaması esas alınarak yükseköğretim üst kuruluşları ile yükseköğretim kurumları memurlarının görevde yükselme ve unvan değişikliğine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.”
“Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı, Üniversitelerarası Kurul Başkanlığı ile yükseköğretim kurumlarında görev yapan memurlardan 5 inci maddede belirtilen kadrolara görevde yükselme ve unvan değişikliği suretiyle atanacakları kapsar.”
“Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Alt görev: 27/9/1984 tarihli ve 3046 sayılı Kanunda belirtilen hiyerarşik kademeler çerçevesinde daha alt hiyerarşi içindeki görevleri,
b) Alt görev grubu: Aynı düzeydeki unvanların gruplandırılmasını,
c) Aynı düzey görev: Hiyerarşi, görev, yetki ve sorumluluk açısından aynı görev grubunda ya da grup içinde alt gruplar olması halinde aynı alt grupta yer alan görevleri,
…
e) Görev grubu: Benzer veya aynı düzeydeki unvanların yer aldığı grupları,
f) Görev unvanı: 5 inci maddede belirtilen kadrolara ilişkin unvanları,
…
ö) Üst görev: 3046 sayılı Kanunda belirtilen hiyerarşik kademeler çerçevesinde daha üst hiyerarşi içindeki görevleri,
…
ifade eder.”
“Görev grupları
MADDE 5 –(Değişik:RG-4/2/2015-29257)
(1) Bu Yönetmelik kapsamında görevde yükselme ve unvan değişikliğine tabi kadro unvanları aşağıda gösterilmiştir.
(2) Görevde yükselmeye tabi kadrolar:
a) Yönetim Hizmetleri Grubu;
1) Çiftlik müdürü, yurt müdürü, hastane müdürü, müze müdürü, şube müdürü, …”
“Görevde yükselme suretiyle atanacaklarda aranacak genel şartlar
MADDE 6 – (1) Bu Yönetmelikte belirtilen kadrolara görevde yükselme suretiyle atanabilmek için;
a) (Değişik:RG-11/3/2017-30004) İlan edilen kadrolar için belirlenen başvuru süresinin son günü itibarıyla 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen hizmet şartlarını taşımak,
b) (Değişik:RG-11/3/2017-30004) İlan edilen kadrolar için belirlenen başvuru süresinin son günü itibarıyla, ilgilinin başvurulan kadroya ilişkin 7 nci maddede belirtilen alt görevlerde toplam en az üç yıl hizmeti bulunmak, ilan edilen kadro için bu şartı sağlayan personel bulunmaması durumu hariç olmak üzere, bu hizmet süresinin en az bir yılını kurumda geçirmiş olmak,
c) (Ek:RG-4/2/2015-29257) (Mülga:RG-11/3/2017-30004)
ç) (Ek:RG-4/2/2015-29257) Görevde yükselme sınavında başarılı olmak,
gerekir.”
“Görevde yükselme sınavı sonucu atanacaklarda aranacak özel şartlar
MADDE 7 – (Değişik:RG-11/3/2017-30004)
(1) Bu Yönetmeliğe tabi kadrolara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aranacak özel şartlar aşağıda belirtilmiştir.
a) Çiftlik müdürü, yurt müdürü, hastane müdürü, müze müdürü, şube müdürü kadrolarına atanabilmek için;
1) En az dört yıllık yüksek öğrenim mezunu olmak,
2) İlan edilen kadrolar için belirlenen başvuru süresinin son günü itibarıyla, yükseköğretim üst kuruluşları ile yükseköğretim kurumlarında şef, koruma ve güvenlik şefi, uzman, sivil savunma uzmanı, araştırmacı, basın ve halkla ilişkiler müşaviri, müze araştırmacısı, çözümleyici, başhemşire, müdür yardımcısı kadrolarından birinde veya en az lisans düzeyinde öğrenim gerektiren unvan değişikliğine tabi kadrolardan birinde çalışıyor olmak,”
“Görev grupları arasındaki geçişler ve sınavsız atanma
MADDE 20 – (1) 5 inci maddede belirtilen görev grupları arasındaki atamalar aşağıdaki esaslara göre yapılır.
…
b) Gruplar arasındaki görevde yükselme ve unvan değişikliği niteliğindeki atamalar görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabidir. Ancak, Kurumda veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabi tutulmadan atama yapılabilir.
…
d) Şube müdüründen daha üst görevlere, en az dört yıllık yüksek öğrenim mezunu olmak kaydıyla, genel hükümlere göre sınavsız atama yapılır.”
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun ilgili maddesi aşağıdadır:
“Atamalar:
Madde 52 – Atama esasları:
a. (Değişik: 17/8/1983 - 2880/29 md.) (…)49 Genel Sekreter ile daire başkanları, müdürler, hukuk müşavirleri ve uzmanlar, … üniversitelerde … yönetim kurulunun görüşü alınarak rektör tarafından atanır. Fakülte, enstitü ve yüksekokul sekreterinin atanması, ilgili dekan ve müdürün önerisi üzerine rektör tarafından yapılır.”
5018 sayılı Kanunun 71’inci maddesinin ilgili kısımları aşağıdadır:
“Kamu zararı
Madde 71- (Değişik birinci fıkra: 25/4/2007-5628/4 md.) Kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.
Kamu zararının belirlenmesinde;
…
g) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması,
esas alınır.”
Değerlendirme
Şube müdürü olarak atanan adı geçen kişiler şube müdürü olarak atanmada 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 68’inci maddesinin (B) bendinde belirtilen hizmet şartı ile yükseköğrenim şartını taşımaktadır. Ancak adı geçen kişiler Yönetmelik’in görevde yükselme suretiyle atanacaklarda aranacak genel şartları düzenleyen 6’ncı maddesi gereğince 7’nci maddesinde sayılan alt görevlerde en az 3 yıl çalışmış olma şartı ile görevde yükselme sınavında başarılı olma şartını taşımamaktadırlar.
Temyiz başvurusunda, ilgili kişilerin Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nin “Görev grupları arasındaki geçişler ve sınavsız atanma” başlıklı 20’nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca, daha üst görev olan fakülte sekreteri veya yüksekokul sekreteri kadrosundan daha alt görev olan şube müdürü kadrosuna atandığını, bu hüküm uyarınca daha alt düzey görevlere görevde yükselme sınav şartı aranmaksızın atama yapılabileceği öne sürülmüştür. Yönetmelik’in 20’nci maddesinin ilk fıkrasının (b) bendinde yer alan düzenlemenin sınav şartının bertaraf edilmesine gerekçe teşkil edecek şekilde anlaşılması ve uygulanması 657 sayılı Kanun ve Yönetmelik’in sözüne ve ilkelerine uygun düşmemektedir. Zira “aynı düzey görev” ve “alt düzey görev” kavramlarını Yönetmelik kapsamında anlamlandırmak gerekir. Bu bağlamda, söz konusu atamalar Yönetmelik’in 20’nci maddesi ilk fıkrasının (b) bendi kapsamına girmemektedir.
Yönetmelik’in anılan hükmü uyarınca şube müdürü; çiftlik müdürü, yurt müdürü, hastane müdürü ve müze müdürü ile aynı düzey olarak sayılmıştır. Yukarıdaki “aynı görev düzeyindeki” ifadesini şube müdürüne eşit düzey olarak çiftlik müdürü, yurt müdürü, hastane müdürü ve müze müdürü ile sınırlamak gerekir.
Yüksekokul sekreteri ve fakülte sekreteri kadroları Yönetmelik ve 3046 sayılı Kanun kapsamında şube müdürü kadrosu ile üst görev veya alt görev olarak hiyerarşi içinde yer almamaktadır. Ek göstergeleri dikkate alındığında dahi belirtilen sekreter kadrolarının şube müdürü kadrosunun üst düzeyinde veya onunla aynı düzeyde görev olarak yorumlanması mevzuata uygun olmayacaktır.
2547 sayılı Kanun’un 51’inci maddesinde üniversitelerde görev yapan yönetim örgütleri düzenlenmiştir. 51’inci maddenin a-bendine göre üniversitelerde rektöre bağlı, merkez yönetim örgütünün başında bir genel sekreter ve hizmetlerin gerekli kıldığı daire başkanları, müdürler, danışmanlar, hukuk müşavirleri, uzmanlar ile büro ve iç hizmet görevlerini yapmak üzere 657 sayılı Kanun’a tabi memurlar ve diğer görevliler bulunur. 51’inci maddenin b-bendine göre ise her fakültede, dekana bağlı ve fakülte yönetim örgütünün başında bir fakülte sekreteri, enstitü ve yüksekokullarda ise enstitü veya yüksekokul müdürüne bağlı enstitü veya yüksekokul sekreteri bulunur. Sekretere bağlı büro ve iç hizmet görevlerini yapmak üzere gerekli görüldüğü takdirde, yeteri kadar müdür ve diğer görevliler çalıştırılır.
2547 sayılı Kanun’un 51’inci maddesinde belirtilen yönetim birimlerinin kuruluşu, örgütlenmesi, görev ve yetki alanı ile yöneticilerinin atanma usulleri, 2547 sayılı Kanunun 51 ve 52’nci maddelerinde farklı şekillerde düzenlenmiştir. Örneğin, Kanun’un 52’nci maddesi uyarınca, daire başkanı ve müdürler (şube müdürü, yurt müdürü, hastane müdür vd.) üniversite yönetim kurulunun görüşü alınarak rektör tarafından atanırken; fakülte ve enstitü sekreterleri ilgili dekan ve müdürün önerisi üzerine rektör tarafından atanmaktadır. Görev ve sorumluluk alanı tüm üniversite çapında olan daire başkanı ve müdürlerin atanma sürecinde üniversite yönetim kurulu görüşünün alınması ön şartı getirilmiştir. Buna karşın, fakülte ve enstitü sekreterleri çok daha sınırlı bir alanda görev yapacakları için ilgili alan yöneticisi konumundaki dekan veya enstitü müdürü tarafından önerilmeleri yeterli görülmektedir. Diğer taraftan, 2547 sayılı Kanunun 52’nci maddesinin (b) bendine göre, fakülte sekreterleri ile enstitü ve yüksekokul sekreterlerinin yükseköğretim diplomasına sahip olması gerekirken, gerek Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmelik’in 5’inci maddesinin (a) bendi ve gerekse Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumlan Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nin 7’nci maddesinin ilk fıkrasının (a) bendine göre şube müdürü olabilmek için en az 4 yıllık yüksek öğrenim mezunu olunması gerekmektedir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere fakülte sekreteri ve yüksekokul sekreteri kadroları mevcut yönetim hiyerarşisi içerisinde üst görev veya alt görev olarak konumlandırmadığı gibi yönetim birimlerinin kuruluşu, örgütlenmesi, görev ve yetki alanı ile yöneticilerinin atanma usulleri değerlendirildiğinde fakülte sekreteri ve yüksekokul sekreterini şube müdüründen daha üst veya dengi görev olarak kabul etmek mevzuatın sözüne ve ilkelerine uygun değildir.
Nitekim 12.11.2005 tarihli ve 25991 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan mülga Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumlan Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nin “Hizmet grupları” başlıklı 5’inci maddesinde, görevde yükselmeye tabi kadrolar sayılırken, fakülte sekreteri, yüksekokul sekreteri, enstitü sekreteri şube müdüründen önce sayılarak üst görev olarak düzenlenmiş iken 12.04.2014 tarihli ve 28970 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren ve halen yürürlükte olan Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nde fakülte sekreteri, yüksekokul sekreteri, enstitü sekreteri görev grupları arasından çıkarılmıştır. Mevzuattaki bu değişiklik, kanun koyucunun fakülte sekreteri, ve yüksekokul sekreteri görevlerini mevcut yönetim hiyerarşisi içerisinde üst görev veya alt görev olarak konumlandırmadığını göstermektedir.
Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumlan Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin 5’inci maddesinin ikinci fıkrasında, görevde yükselmeye tabi kadrolar beş farklı grupta toplanmış ve en üst kadrodan başlayarak beş bent halinde “sayma tekniği” kullanılarak sıralanmıştır. Buna karşın fakülte sekreteri ve yüksekokul sekreteri kadroları görevde yükselmeye tabi kadrolar ve unvan değişikliğine tabi kadrolar arasında sayılmamıştır.
Görevde yükselme, memurun alt düzey görev grubundan Yönetmelik kapsamındaki yönetim hiyerarşisinde üst düzeylere kadar liyakat ve kariyer olarak çıkabilme imkânı sağlayan bir mekanizmadır. Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumlan Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nde yapılan değişiklikle hiyerarşik sıralama dışına çıkarılan fakülte sekreteri ve yüksekokul sekreteri kadrolarından bu Yönetmelik’e tabi kadrolara sınavsız atama yapılması mevzuata aykırılık teşkil edecektir. Kaldı ki, Daire Kararına konu olan atamalarda adı geçen üç kişinin fakülte sekreteri veya yüksekokul sekreteri kadrolarına atanmadan önce görev yaptığı kadrolara bakıldığında, adı geçen üç kişinin Yönetmelik’in 7’nci maddesinde sayılan alt görevlerde en az 3 yıl çalışmış olma koşulunu da sağlamadığı anlaşılmaktadır.
Daire Kararına konu olan atama işlemlerine dayanak teşkil eden temel norm olan 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Atamalar” başlıklı 52’nci maddesine göre üniversitelerde şube müdürü ataması, yönetim kurulunun görüşü alınarak üniversite üst yöneticisi konumunda bulunan rektör tarafından yapılmaktadır. Kanun’un 52'nci maddesinde belirtilen "üniversite yönetim kurulu görüşü" danışma ve hazırlık işlemi mahiyetindedir. Atama işlemi, rektörün onayı olmadan hukuki sonuç doğurmamaktadır. Bu nedenle de atama işlemine onay veren rektör mevzuata aykırı atama işlemi dolayısıyla oluşan kamu zararından uygun illiyet bağı dahilinde münferiden sorumludur.
BU İTİBARLA, yukarıda belirtilen gerekçelerle sorumlunun iddiaları reddedilerek 35756 Karar-107 İlam sayılı Daire Kararının 1’inci maddesinin TASDİKİNE (Üye ...’in aşağıda yer alan ilave gerekçesi ile birlikte; Temyiz Kurulu ve ….Daire Başkanı ..., ….Daire Başkanı ..., Üyeler ..., ..., ..., ..., ...’in aşağıda yer alan karşı oy gerekçesi karşısında), oy çokluğuyla,
6085 sayılı Kanun’un 57’nci maddesi gereği bu Kararın yazılı bildirim tarihinden itibaren on beş gün içerisinde Sayıştayda karar düzeltilmesi yolu açık olmak üzere,
Karar verildiği 20.03.2024 tarih ve 56584 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.
(İlave gerekçe
Üye ...’in ilave gerekçesi
Çoğunluk görüşünde belirtilen gerekçeyle Daire Kararının Tasdiki gerekir.
Buna ilave olarak:
Daire Kararında, somut uygulama sonucunda oluşan kamu zararından münferiden rektör sorumlu tutulmuştur. Ancak somut uygulamada oluşan kamu zararında Üniversite yönetim kurulu üyeleri ile ödeme emri belgelerinde imzaları bulunan harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlilerinin de sorumluluğu bulunmaktadır.
2547 sayılı Kanun’un 52’nci maddesine göre üniversitelerde müdürler, yönetim kurulunun görüşü alınarak rektör tarafından atanır. Somut uygulamada yönetim kurulu tarafından, adı geçen kişilerin “… Şube Müdürü kadro[ları]na atanmasının uygun olduğuna oy birliği ile karar veril[diği]” görülmektedir. Yönetim kurulu tarafından verilen görüş yukarıda yer alan çoğunluk görüşünde (yani bu Kararda) “danışma ve hazırlık işlemi mahiyetinde” olarak nitelendirilmiş ve yönetim kurulu üyelerinin kamu zararından sorumluluğu bulunmadığına hükmedilmişse de, esasen yönetim kurulu üyelerinin de sorumluluğa iştirakı bulunduğu kanaatindeyim. Zira yönetim kurulu üniversitelerde bir danışma organı değil icra organıdır. Yönetim kurulunun atama süreci içerisinde, görev ve yetkileri dahilinde oluşturduğu görüşler de atama işlemi üzerinde -doğrudan belirleyici olmasa da- etkilidir.
5018 sayılı Kanun’un 32, 33 ve 55’inci maddeleri, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar’ın 10 ve 12’nci maddelerine göre, somut uygulama neticesinde oluşan kamu zararından, ödeme emri belgelerinde görev ve yetkileri dahilinde imzaları bulunan harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlilerinin de sorumlu tutulması gerekir.
Buna göre, somut uygulamada oluşan kamu zararından, yönetim kurulu kararlarında atamaların uygun olduğu yönünde oy kullanmış olan yönetim kurulu üyeleri ile ödeme emri belgelerinde imzaları bulunan harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlilerinin de sorumlu tutulması gerekir.
Karşı oy gerekçesi
Temyiz Kurulu ve ….Daire Başkanı ..., ….Daire Başkanı ..., Üyeler ..., ..., ...’nin karşı oy gerekçesi
12.04.2014 tarih ve 28970 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nin [Yönetmelik] 24’üncü maddesi ile yürürlükten kaldırılan 12.11.2005 tarih ve 25991 sayılı Resmî Gazetede yayımlanmış Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği [önceki Yönetmelik]’nin “Hizmet grupları” başlıklı 5’inci maddesinde yönetim hizmetleri grubu içindeki görevde yükselmeye tabi kadro unvanları:
“1) Genel Sekreter,
2) Genel Sekreter Yardımcısı,
3) Daire Başkanı,
4) Üniversite Hastaneleri Başmüdürü,
5) Fakülte Sekreteri, Yüksek Okul Sekreteri, Enstitü Sekreteri,
6) Savunma Sekreteri,
7) Özel Kalem Müdürü, Çiftlik Müdürü, Yurt Müdürü, Hastane Müdürü, İlköğretim ve Ortaöğretim Müdürü, Döner Sermaye İşletme Müdürü ile diğer unvanlı müdürler, Şube Müdürü,
8) Müdür Yardımcısı,
9) Şef, Koruma ve Güvenlik Şefi.” olarak dokuz bent halinde belirtilmiştir.
Önceki Yönetmelik’in “Görevde yükselme sınavına tabi olmadan yapılacak atamalarda aranacak şartlar” başlıklı 6’ncı maddesinde:
“Bu Yönetmeliğin 5’inci maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinin (1), (2), (3), (4), (5) ve (6) numaralı alt bentleri ile (b) bendinin (1) numaralı alt bendinde yer alan kadrolara sınavsız atama yapılır. Ancak, bu kadrolara yapılacak atamalarda aşağıdaki şartlar aranır.
a) Genel Sekreter, Genel Sekreter Yardımcısı, I. Hukuk Müşaviri, Daire Başkanı, Üniversite Hastaneleri Başmüdürü, Fakülte Sekreteri, Yüksek Okul Sekreteri, Enstitü Sekreteri ve Savunma Sekreteri kadrolarına atanabilmek için;
1) En az fakülte veya dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,
2) 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen şartları taşımak,” denilerek fakülte/yüksekokul/enstitü sekreterliği kadrolarına en az fakülte veya dört yıllık yüksekokul mezunu olmak ve 657 sayılı Kanun’un 68’inci maddesinin (B) bendinde belirtilen hizmet şartlarını taşımak kaydıyla sınavsız atama yapılabileceği düzenlenmişti.
Görüldüğü üzere önceki Yönetmelikte fakülte/yüksekokul/enstitü sekreterliği görevde yükselmeye tabi olmadan atanılacak kadrolar arasında sayılarak, aynı hizmet grubu içinde yer alan şube müdürlüğünün üstü bir yönetici kadrosu olarak kabul edilmişti. Önceki Yönetmelik’in 24’üncü maddesinde, aynı görev grubu içinde kalmak kaydıyla personelin isteğiyle sınav yapılmaksızın alt görevlere atanabileceği ve yine Kurumda veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme eğitimi ve sınavına tabi tutulmadan atama yapılabileceği düzenlenmişti.
2014 tarihli Yönetmelik’te ise fakülte/yüksekokul/enstitü sekreterliği, görevde yükselmeye tabi yönetim hizmetleri grubu içinden çıkarılmış, böylece bu grupta şube müdürlüğü en üst görev olarak kalmıştır. Ayrıca Yönetmelik’in “Görev grupları arasındaki geçişler ve sınavsız atanma” başlıklı 20’nci maddesi d bendinde “Şube müdüründen daha üst görevlere, en az dört yıllık yüksek öğrenim mezunu olmak kaydıyla, genel hükümlere göre sınavsız atama yapılır.” denilerek fakülte/yüksekokul/enstitü sekreterliği şube müdürlüğünden daha üst bir görev olarak kabul edilmiştir.
Anılan Yönetmeliğin 20’nci maddesi b bendinde: “b) Gruplar arasındaki görevde yükselme ve unvan değişikliği niteliğindeki atamalar görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabidir. Ancak, Kurumda veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabi tutulmadan atama yapılabilir.” denilmiştir. Buna göre, ataması yapılacak memurun çalıştığı kurumda veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunduğu görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabi tutulmadan ataması yapılabilecektir.
Daire Kararında adı geçen üç personelin fakülte sekreteri veya yüksekokul sekreteri kadrosundan şube müdürü kadrosuna geçmesi, 2014 tarihli Yönetmelik’in 20’nci maddesi b bendi kapsamında aynı düzey veya alt düzey göreve atanma sayılacağından görevde yükselme şartları aranmaksızın şube müdürlüğüne sınavsız atanmalarında mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.
2014 tarihli Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nin “Görev grupları arasındaki geçişler ve sınavsız atanma” başlıklı 20’nci maddesinin b bendinde ise: “b) Gruplar arasındaki görevde yükselme ve unvan değişikliği niteliğindeki atamalar görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabidir. Ancak, Kurumda veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabi tutulmadan atama yapılabilir.” denilerek hiçbir şart getirilmeden idarenin takdiri ile üst görevlerden aynı düzey veya alt görevlere atama yapılabileceği hükme bağlanmıştır. Dolayısıyla yükseköğretim kurumlarında memurun daha önce bulunduğu görevlerden aynı veya alt düzey görevlere görevde yükselme şartları (genel ve özel) aranmadan ataması yapılabilecektir. Bu bağlamda üniversitelerde görevde yükselme şartları aranmadan genel hükümlere göre atanılabilecek üst düzey yönetim kadroları niteliğindeki fakülte/yüksekokul/enstitü sekreterliğinden aynı düzey veya alt düzey kadro niteliğindeki şube müdürlüğü kadrolarına görevde yükselme şartları aranmadan atama yapılması Yönetmelik’in sınavsız atanmaya ilişkin maddesi kapsamında mevzuata uygundur.
Dolayısıyla adı geçen üç personelin atanması işlemleri mevzuatına uygundur. Bu atamalar sonucunda 5018 sayılı Kanun’un 71’inci maddesi kapsamında zararı oluşmamıştır.
Bu itibarla, yukarıda belirtilen gerekçeyle sorumlunun itirazları kabul edilerek Daire Kararının 1’inci maddesinin Kaldırılması gerekir.
…. Daire Başkanı ...’ın ilave karşı oy gerekçesi
Konunun esasıyla ilgili olarak yukarıda karşı oy gerekçesinde açıklandığı üzere Daire Kararının Kaldırılması gerekir. Bununla birlikte, Daire Kararının Tasdiki yönünde çoğunluk görüşü oluşması karşısında, hükümde tesis edilen sorumluluğun mevzuata uygun olmadığı kanaatindeyim.
Daire kararında sadece atamaya olur veren rektör kamu zararından sorumlu tutulmuştur. Oysa 5018 sayılı Kanun’un 31, 32, 33’üncü maddesi ve Sayıştay Genel Kurulunun 5189/1 sayılı Kurul Kararında açıklanan kurallar çerçevesinde; bir giderin yapılmasında görevlendirilmiş kişilerin düzenlediği, onayladığı her bir belge gerçekleştirme belgesi sayılır ve bu süreçte yetkili olarak görev yaparak işlemin tamamlanmasını sağlayan kişiler düzenledikleri belgelerin doğruluğundan, mevzuata uygunluğundan sorumludurlar.
Dolayısıyla atama onay belgesini hazırlamak, uygun bulmak suretiyle atama işlem sürecinde görev yapan gerçekleştirme görevlilerinin (Personel Daire Başkanı, Genel Sekreter) de sorumluluğa dahil edilmesi için Daire Kararının Bozulması gerekir.
Üye ...’in karşı oy gerekçesi
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun "Yönetim Örgütleri" başlıklı 51’inci maddesinin (b) bendinde: "Her fakültede, dekana bağlı ve fakülte yönetim örgütünün başında bir fakülte sekreteri, enstitü ve yüksekokullarda ise enstitü veya yüksekokul müdürüne bağlı enstitü veya yüksekokul sekreteri bulunur." düzenlemesi yer almaktadır.
2547 sayılı Kanun’un "Atama esasları" başlıklı 52’nci maddesinin (a) bendinde, "... Fakülte, enstitü ve yüksekokul sekreterinin atanması, ilgili dekan ve müdürün önerisi üzerine rektör tarafından yapılır." denilmiştir.
Ayrıca Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme Yönetmeliği’nin "Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliğine İlişkin Esaslar" başlıklı 5’inci maddesinde:
“(1) Bu Yönetmelik kapsamında görevde yükselme ve unvan değişikliğine tabi kadro unvanları aşağıda gösterilmiştir.
(2) Görevde yükselmeye tabi kadrolar:
a) Yönetim Hizmetleri Grubu;
1) Çiftlik müdürü, yurt müdürü, hastane müdürü, müze müdürü, şube müdürü, ..." düzenlemesi yer almaktadır.
Yönetmelik’in "Görevde yükselme suretiyle atanacaklarda aranacak genel şartlar" başlıklı 6’ncı maddesinde:
"(1) Bu Yönetmelikte belirtilen kadrolara görevde yükselme suretiyle atanabilmek için;
a) (Değişik:RG-11/3/2017-30004) İlan edilen kadrolar için belirlenen başvuru süresinin son günü itibarıyla 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen hizmet şartlarını taşımak,
b) (Değişik:RG-11/3/2017-30004) İlan edilen kadrolar için belirlenen başvuru süresinin son günü itibarıyla, ilgilinin başvurulan kadroya ilişkin 7 nci maddede belirtilen alt görevlerde toplam en az üç yıl hizmeti bulunmak, ilan edilen kadro için bu şartı sağlayan personel bulunmaması durumu hariç olmak üzere, bu hizmet süresinin en az bir yılını kurumda geçirmiş olmak,
ç) (Ek:RG-4/2/2015-29257) Görevde yükselme sınavında başarılı olmak, gerekir.” düzenlemesi yer almaktadır.
Yönetmelik’in "Görevde yükselme sınavına tabi olarak atanacaklarda aranacak özel şartlar" başlıklı 7’nci maddesinde:
"(1) Bu Yönetmeliğe tabi kadrolara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aranacak özel şartlar aşağıda belirtilmiştir.
a) Çiftlik müdürü, yurt müdürü, hastane müdürü, müze müdürü, şube müdürü kadrolarına atanabilmek için;
1) En az dört yıllık yüksek öğrenim mezunu olmak,
2) İlan edilen kadrolar için belirlenen başvuru süresinin son günü itibarıyla, yükseköğretim üst kuruluşları ile yükseköğretim kurumlarında şef, koruma ve güvenlik şefi, uzman, sivil savunma uzmanı, araştırmacı, basın ve halkla ilişkiler müşaviri, müze araştırmacısı, çözümleyici, başhemşire, müdür yardımcısı kadrolarından birinde veya en az lisans düzeyinde öğrenim gerektiren unvan değişikliğine tabi kadrolardan birinde çalışıyor olmak,” düzenlemesi yer almaktadır.
Yönetmelik’in "Görev grupları arasındaki geçişler ve sınavsız atanma" başlıklı 20’nci maddesinin (a) ve (b) fıkralarında:
“a) Aynı görev grubu içinde kalmak kaydıyla, ilgili personelin isteği ve atanılacak kadronun gerektirdiği özellikleri taşıyanlar sınav yapılmaksızın alt görevlere atanabilirler.
b) Gruplar arasındaki görevde yükselme ve unvan değişikliği niteliğindeki atamalar görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabidir. Ancak, Kurumda veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabi tutulmadan atama yapılabilir.”
hükümleri yer almaktadır.
Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri değerlendirildiğinde, her ne kadar şube müdürü kadrosuna atanmak için görevde yükselme sınavında başarılı olmak genel kural olarak belirlenmiş olsa da, mevzuatta üst görevden alt görevlere veya aynı düzey görevlere sınavsız atanabilme hususunda istisna getirildiğinden, 657 sayılı Kanun’un 68’inci maddesinin (B) bendinde belirtilen şartları taşıyan personelin kendi isteğiyle fakülte sekreterliği veya yüksekokul sekreterliğinden aynı düzey görev veya alt görev olan şube müdürlüğüne atanmasında mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.
Buna göre; Yüksekokul sekreterliğinde geçirilen sürenin çok kısa, yapılan işlemin diğer müdürlüklere sınavsız atama için bir basamak olarak kullanıldığı, dolayısıyla idari ve adli bir soruşturmanın konusu olduğu değerlendirilmekle beraber, bu yönüyle mevzuata aykırı olarak değerlendirilen bu işlem nedeniyle “Kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmamıştır.”
Bu meyanda; üniversitelerde fakülte, yüksekokul ve enstitü birimlerinde idari iş ve işlemlerden; bulunduğu birimde dekan, yüksekokul ve enstitü müdürüne karşı sorumlu olan sekreter unvanındaki personelin gerek rektör tarafından 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun ilgili maddesine göre sınavsız olarak atanmaları gerekse de bulunduğu birimdeki sorumlulukları, görev ve yetkileri açısından söz konusu görevde yükselme ve unvan değişikliği yönetmelikleri kapsamında olmayan bir unvan olması nedeniyle görevde yükselme ve unvan değişikliği kapsamında sayılan unvanlara sertifika, öğrenim durumu ve hizmet süresi yönünden gerekli şartları sağlaması şartıyla üniversitede bulunan şube müdürlüğü kadrosu ve daha alt görevlere naklen atanmasının rektörün takdirinde olduğu değerlendirilmektedir.
Diğer yandan: Kamu idaresi tarafından atamanın yapıldığı dönem itibariyle ilgilinin görevini yerine getirmediği yönünde düzenlenmiş bir tutanak ve hakkında başlatılmış bir inceleme ve soruşturmanın da mevcut olmadığı anlaşılmaktadır. Yapılan ödemeler, fiilen yapılan görevin karşılığı ödemelerdir. Bu kadro için başka bir personele bu müdürlüğe ilişkin ödeme yapıldığına ilişkin bir tespit de mevcut değildir. Görevin yetki ve sorumluluğunu taşıyan bu görev nedeniyle ilgiliye yapılmış olan ödemeleri kamu zararı olarak nitelendirmek hukuken mümkün değildir.
Yukarıda yer verilen mevzuat ve izahat muvacehesinde yapılan ödemenin mevzuata uygun olduğu değerlendirilmektedir. Bu nedenle verilen tazmin hükmüne ilişkin Daire Kararının “Kaldırılması” gerektiği gerekçesiyle çoğunluk görüşüne katılmıyorum.
Üye ...’un karşı oy gerekçesi
Esastan çoğunluğun görüşüne iştirak etmekle birlikte;
Temyiz dilekçesi ekinde sunulan belgelerin incelenmesi neticesinde, İlama konu edilen atamaların; Genel Sekreter, Personel Dairesi Başkanı ve Rektörün imzaladığı atama onayı (personel hareketleri onayı) ile yapıldığı görülmektedir. Somut olaydaki ödemeler söz konusu atama onay belgelerine istinaden yapılmıştır.
Daire Kararında, mevzuata aykırı atamalardan kaynaklanan kamu zararından tek başına Rektör sorumlu tutulmuştur. Halbuki somut olaydaki atamaların bahsi geçen 3 kamu görevlisinin imzalarıyla gerçekleşmiş olması nedeniyle, kamu zararından Genel Sekreter ile Personel Dairesi Başkanının da sorumlu tutulması gerekmektedir.
Bu itibarla, sorumluluğa Genel Sekreter ile Personel Dairesi Başkanının da dahil edilmesi için, İlam hükmünün sorumluluktan bozularak dosyanın Dairesine tevdiine karar verilmesi uygun olacaktır.)
1. 107 İlam sayılı Daire Kararının 1’inci maddesiyle, şube müdürü olarak görev yapan ... ve ...’a yüksekokul sekreteri olarak atanmadan önceki, ...’a fakülte sekreteri olarak atanmadan önceki kadro ve dereceleri üzerinden ödeme yapılması gerekirken, adı geçen kişilere mevzuata aykırı olarak atandıkları şube müdürü kadrosu için belirlenen oranlar üzerinden ödemede bulunulması sonucu oluşan ... TL kamu zararının sorumlu üst yönetici Rektöre münferiden ödettirilmesine hükmedilmiştir.
Temyiz Dilekçesi
Daire Kararında sorumlu tutulan üst yönetici Prof.Dr.... (Rektör) tarafından Daire Kararının 1,2,3’üncü maddeleri hakkında ortak dilekçeyle temyiz başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya esas dilekçede özetle:
Daire Kararında: ... [Karar m.1]’ın Fakülte Sekreteri iken Şube Müdürü olarak atanması ile ... [Karar m.2], ... [Karar m.1], ... [Karar m.1], ... [Karar m.3] ve ... [Karar m.3]’ın Yüksekokul Sekreteri iken Şube müdürü kadrosuna atanması sonucunda oluştuğu öngörülen kamu zararının üst yönetici rektör tarafından ödenmesine hükmedildiği,
Ataması yapılan ilgililerin 657 sayılı Kanunun 74. Maddesinde yer alan "Memurların bu Kanuna tabi kurumlar arasında, kurumların muvafakati ile kazanılmış hak dereceleri üzerinden veya 68 inci maddedeki esaslar çerçevesinde derece yükselmesi suretiyle, bulundukları sınıftan veya öğrenim durumları itibariyle girebilecekleri sınıftan, bir kadroya nakilleri mümkündür" hükmü ile Yüksekokul Sekreteri veya Fakülte Sekreteri olarak atandığı, Daire Başkanı, Fakülte Sekreteri, Yüksekokul Sekreteri, Enstitü Sekreteri kadrolarına yapılan atamaların, Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğine tabi olmadığından 2547 Sayılı Kanunun 52.maddesı ve 657 Sayılı Kanunun 68/B ve 76. maddelerine istinaden hizmet yılı ve öğrenim durumlarına göre yasalara uygun olarak atama işlemleri yapıldığı,
2547 sayılı Kanunun 52. maddesi a ve b bentlerine yer verilerek,
Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin 20. maddesi (b) ve (d) bendlerine yer verilerek,
Belirtilen Kanun ve Yönetmeliğe uygun olarak işlem yapıldığı,
Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin Görevde yükselmeye tabi kadrolar açıklayan 5 inci maddesinin 2 inci bendinin (a) fıkrasında en üst görev olarak çiftlik müdürü, yurt müdürü, hastane müdürü, müze müdürü, şube müdürü belirlendiği, Yönetmelikte üst görev olarak sayılan şube müdürlüğünden yönetmelik kapsamında olmayan daha üst görevlere sınavsız atamanın Yönetmeliğin 20’inci maddesinde düzenlendiği düşünüldüğünde söz konusu istisnai atamada Yönetmelik kapsamı dışındaki üst görevden şube müdürlüğüne atama yapılmasında herhangi bir engel bulunmadığı,
Yapılan atamaların “Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğine” tabii olmadığı, 2547 sayılı Kanunun 52’inci maddesi ve 657 Sayılı Kanunun 68/B ve 76’ıncı maddelerine istinaden hizmet yılı ve öğrenim durumlarına göre yasalara uygun olduğu, Yine yapılan atamalarda yeni kurulan bir üniversitenin kurumsal ihtiyaçları gözetilerek yasal mevzuat ile tanınan takdir yetkisinin, yine yeni kurulan Üniversitede kurumsallaşmanın sağlanması ve özellikle en temel hak olan eğitim öğretim ihtiyaçların ivedilikle ve doğru olarak karşılanması amaçlanarak kamu yararına göre liyakat esası çerçevesinde mevzuata uygun şekilde kullanıldığı, Atama işlemlerinin, kişilerin talepleri üzerine Üniversite yönetimi tarafından ilgili mevzuata göre yapıldığı,
İfade edilerek Daire Kararının 1,2,3’üncü maddelerinin Kaldırılması talep edilmektedir.
Başsavcılık Mütalaası
Daire Kararında sorumlu tutulan üst yönetici Prof.Dr.... (Rektör) tarafından Daire Kararının 1,2,3’üncü maddeleri hakkında ortak dilekçeyle temyiz başvurusunda bulunulması üzerine Daire Kararının 1,2,3’üncü maddeleri hakkında verilen Başsavcılık Mütalaasında:
“Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin "Görev Grupları" başlıklı 5'inci maddesinde:
"(1) Bu Yönetmelik kapsamında görevde yükselme ve unvan değişikliğine tabi kadro unvanları aşağıda gösterilmiştir.
(2) Görevde yükselmeye tabi kadrolar:
a) Yönetim Hizmetleri Grubu;
1 Çiftlik müdürü, yurt müdürü, hastane müdürü, müze müdürü, şube müdürü,
2) Müdür yardımcısı,
3) Şef, koruma ve güvenlik şefi,
... " denilerek Yönetmeliğe tabii kadroların görev grupları belirtilmiştir.
"Görevde yükselme suretiyle atanacaklarda aranacak genel şartlar" başlıklı 6'ncı maddesinde;
"(1) Bu Yönetmelikte belirtilen kadrolara görevde yükselme suretiyle atanabilmek için;
a) İlan edilen kadrolar için belirlenen başvuru süresinin son günü itibarıyla 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 68'inci maddesinin (B) bendinde belirtilen hizmet şartlarını taşımak,
b) İlan edilen kadrolar için belirlenen başvuru süresinin son günü itibarıyla, ilgilinin başvurulan kadroya ilişkin 7'nci maddede belirtilen alt görevlerde toplam en az üç yıl hizmeti bulunmak, ilan edilen kadro için bu şartı sağlayan personel bulunmaması durumu hariç olmak üzere, bu hizmet süresinin en az bir yılını kurumda geçirmiş olmak,
c) Görevde yükselme sınavında başarılı olmak, gerekir.",
"Görevde yükselme sınavı sonucu atanacaklarda aranacak özel şartlar" başlıklı 7'nci maddesinde ise: "(l) Bu Yönetmeliğe tabi kadrolara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aranacak özel şartlar aşağıda belirtilmiştir.
a) Çiftlik müdürü, yurt müdürü, hastane müdürü, şube müdürü kadrolarına atanabilmek için;
1) En az dört yıllık yüksek öğrenim mezunu olmak,
2) İlan tarihi itibarıyla yükseköğretim üst kuruluşları ile yükseköğretim kurumlarında şef, koruma ve güvenlik şefi, uzman, sivil savunma uzmanı, araştırmacı, basın ve halkla ilişkiler müşaviri, müze araştırmacısı, çözümleyici, başhemşire, müdür yardımcısı kadrolarından birinde veya en az lisans düzeyinde öğrenim gerektiren unvan değişikliğine tabi kadrolardan birinde çalışıyor olmak,
... '' denilerek müdür kadrosuna atamalarda aranacak genel ve özel şartlar belirtilmiştir.
Aynı Yönetmeliğin "Görev grupları arasındaki geçişler ve sınavsız atanma" başlıklı 20'nci maddesinde ise;
"b) Gruplar arasındaki görevde yükselme ve unvan değişikliği niteliğindeki atamalar görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabidir. Ancak, Kurumda veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabi tutulmadan atama yapılabilir.
d) Şube müdüründen daha üst görevlere, en az dört yıllık yüksek öğrenim mezunu, olmak kaydıyla, genel hükümlere göre sınavsız atama yapılır.
..." şeklinde düzenleme yapılmıştır.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri gereğince görevde yükselmeye tabi bir kadro olan Şube Müdürü kadrosuna atanabilmek için 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 68'inci maddesinin (B) bendinde belirtilen hizmet şartlarını taşımak, en az dört yıllık yükseköğrenim mezunu olmak, yükseköğretim üst kuruluşları ile yükseköğretim kuramlarında şef, koruma ve güvenlik şefi, uzman, sivil savunma uzmanı, araştırmacı, basın ve halkla ilişkiler müşaviri, müze araştırmacısı, çözümleyici, başhemşire, müdür yardımcısı kadrolarından birinde veya en az lisans düzeyinde öğrenim gerektiren unvan değişikliğine tabi kadrolardan birinde en az üç yıl hizmeti bulunmak ve halen çalışıyor olmak ve son olarak görevde yükselme sınavında başarılı olmak gerekmektedir.
Ancak anılan Yönetmeliğin "Görev grupları arasındaki geçişler ve sınavsız atanma'' başlıklı 20'nci maddesinde, kurumda veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabi tutulmadan atama yapılabileceği ifade edilerek sınav şartına bir istisna getirilmiştir. Aynı zamanda Şube Müdürlüğünden daha üst görevlere dört yıllık yüksek öğrenim mezunu olmak şartıyla genel hükümlere göre sınavsız atama yapılabileceği belirtilmiştir.
Diğer taraftan, her ne kadar yürürlükte olan Yönetmelikte Fakülte Sekreteri, Yüksekokul Sekreteri, Enstitü Sekreteri görev grupları arasından çıkarılmış olsa da, 12.11.2005 tarihli ve 25991 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan mülga Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin "Hizmet grupları" başlıklı 5'inci maddesinde, görevde yükselmeye tabi kadrolar sayılırken, Fakülte Sekreteri, Yüksek Okul Sekreteri, Enstitü Sekreteri Şube Müdüründen önce sayılarak üst görev olarak düzenlenmiştir. Bununla birlikte 1.derece Fakülte Sekreteri kadrosunun ek gösterge puanı (3000) iken 1. derece Yüksekokul Sekreteri, Enstitü Sekreteri ve Şube Müdürü kadrosunun ek gösterge puanı (2200) olduğu göz önünde bulundurulduğunda Şube Müdürlüğüne göre Fakülte Sekreterliği, Yüksekokul ve Enstitü Sekreterliğinin aynı düzey görev veya üst görev olduğu açıktır.
Bu sebeple Şube Müdürlüğünden Fakülte Sekreteri, Yüksekokul Sekreteri, Enstitü Sekreteri gibi üst görevlere sınavsız atama yapılabileceği gibi, 657 sayılı Kanun'un 68'inci maddesinin (B) bendinde belirtilen kriterlerin sağlanması koşuluyla Fakülte Sekreteri, Yüksekokul Sekreteri, Enstitü Sekreteri gibi üst görevlerden Şube Müdürlüğüne sınavsız atama yapılabilecektir.
Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri ve İlamın maddeleri birlikte değerlendirildiğinde her ne kadar şube müdürü kadrosuna atanmak için görevde yükselme sınavında başarılı olmak genel kural olarak belirlenmiş olsa da, mevzuatta üst görevden alt görevlere sınavsız atanabilme hususunda istisna getirildiğinden, 657 sayılı Kanun'un 68'inci maddesinin (B) bendinde belirtilen şartları taşıyan kişilerin kendi isteğiyle Fakülte/ Yüksekokul/ Enstitü Sekreterliğinden alt görev olan Şube Müdürlüğüne atanmasında mevzuata aykırılık bulunmadığından kamu zararı oluşmadığı değerlendirilmektedir.
Bu nedenle İdarece yapılan işlemler mevzuata aykırı olmadığından kamu zararı oluşmadığı ancak anılan Yönetmeliğin bahsi geçen hükümlerinin kariyer ve liyakat ilkeleri ile iyi mali yönetim prensiplerine aykırı olduğu, amacı dışında üniversitelerde yaygın olarak kullanıldığı anlaşıldığından bu durumun düzenleyici otorite tarafından giderilmesini sağlamak üzere Yüksek Öğretim Kurulu Başkanlığına yazılması gerektiğinden Dilekçinin temyiz talebinin kabul edilerek tazmin hükmünün bozulması ve yeniden karar verilmek üzere dosyanın Dairesine tevdiine karar verilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir.
Arz Olunur.”
Denilmektedir.
Duruşma sırasında sorumlu üst yönetici Prof.Dr.... (Rektör) tarafından temyiz dilekçesinde yer alan hususlar yeniden ifade edilerek Daire Kararının Kaldırılması talep edilmiştir. Duruşma sırasında ... tarafından vurgulanan veya ilave olarak ifade edilen hususlar aşağıdadır:
2017-2021 yıllarında Üniversitede rektör olarak görev yaptığı, Şu anda Üniversitenin iktisadi idari bilimler fakültesinde görev yapmakta olduğu, Görevde bulunduğu süre içerisinde 2547 sy Kanun, 657 sy Kanun ve ilgili diğer mevzuatı dikkate alarak çalıştığı, Günlük altı-yedi yüz imza attığı zamanlar olduğu, ... Üniversitesinin yeni kurulan bir üniversite olduğu, Daire Kararına konu olan atama işlemlerinde 657 sayılı Kanunda düzenlenen öğrenim durumu ve hizmet yılı koşullarının gözetilmiş olduğu, Fakülte sekreteri veya yüksekokul sekreteri görevinden şube müdürü kadrosuna atama yapılmasının üniversitelerde yaygın bir işlem olduğu, Daire Kararının Kaldırılması gerektiği.
Duruşma sırasında Sayıştay Savcısı tarafından, yazılı mütalaada belirtilen gerekçeyle Daire Kararının Bozulmasının, mevzuattaki bilinçli boşluğun giderilmek üzere ilgili kamu idaresine yazılmasının uygun olacağı ifade edilmiştir.
Duruşma talebinde bulunan sorumlu üst yönetici Prof.Dr.... (Rektör) ile Sayıştay Savcısının sözlü açıklamalarının dinlenmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
107 İlam sayılı Daire Kararının 1’inci maddesiyle, şube müdürü olarak görev yapan ... ve ...’a yüksekokul sekreteri olarak atanmadan önceki, ...’a da fakülte sekreteri olarak atanmadan önceki kadro ve dereceleri üzerinden ödeme yapılması gerekirken, adı geçen kişilere mevzuata aykırı olarak atandıkları şube müdürü kadrosu için belirlenen oranlar üzerinden ödemede bulunulması sonucu oluşan ... TL kamu zararının sorumlu üst yönetici Rektöre münferiden ödettirilmesine hükmedilmiştir.
Esas yönünden inceleme
Somut uygulama
... bilgisayar işletmeni olarak görev yapmakta iken ... tarihinde yüksekokul sekreteri olarak atanmıştır. Üniversite Yönetim Kurulunun ... tarih ve ... kararı ile adı geçen kişinin personel daire başkanlığında şube müdürü kadrosuna atanmasına oy birliği ile karar verilmiştir. ... ... tarihinde personel daire başkanlığına şube müdürü olarak atanmıştır. ... atandığı kadroyla ilgili öğrenim ve hizmet süresi koşullarını taşımaktadır. Daire Kararı, ...’in Yönetmelik’in 7’nci maddesinde sayılan alt görevlerde en az 3 yıl çalışmış olma şartı ile yazılı ve sözlü sınavda başarılı olma şartını taşımadığı gerekçesine dayanmaktadır.
... 09.05.2014 tarihinde memur kadrosuna, 16.04.2018 tarihinde görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavı ile şef kadrosuna atanmıştır. 28.04.2020 tarihinde yüksekokul sekreteri olarak atanmıştır. Üniversite Yönetim Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile adı geçen kişinin personel daire başkanlığında şube müdürü kadrosuna atanmasına oy birliği ile karar verilmiştir. ... ... tarihinde personel daire başkanlığına şube müdürü olarak atanmıştır. ... atandığı kadroyla ilgili öğrenim ve hizmet süresi koşullarını taşımaktadır. Daire Kararı, ...’ın Yönetmelik’in 7’nci maddesinde sayılan alt görevlerde en az 3 yıl çalışmış olma şartı ile yazılı ve sözlü sınavda başarılı olma şartını taşımadığı gerekçesine dayanmaktadır.
... 12.02.2018 yılında bilgisayar işletmenliği kadrosuna atanmıştır. Adı geçen kişi 22.05.2018 tarihli talebi üzerine 657 sayılı Kanun’un 74’üncü maddesi çerçevesinde fakülte sekreteri olarak atanmıştır. Üniversite Yönetim Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile adı geçen kişinin personel daire başkanlığında şube müdürü kadrosuna atanmasına oy birliği ile karar verilmiştir. ... 30.06.2020 tarihinde personel daire başkanlığına şube müdürü olarak atanmıştır. ... atandığı kadroyla ilgili öğrenim ve hizmet süresi koşullarını taşımaktadır. Daire Kararı, ...’ın Yönetmelik’in 7’nci maddesinde sayılan alt görevlerde en az 3 yıl çalışmış olma şartı ile yazılı ve sözlü sınavda başarılı olma şartını taşımadığı gerekçesine dayanmaktadır.
Mevzuat
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 3’üncü maddesi aşağıdadır:
“Kariyer:
B) Devlet memurlarına, yaptıkları hizmetler için lüzumlu bilgilere ve yetişme şartlarına uygun şekilde, sınıfları içinde en yüksek derecelere kadar ilerleme imkanını sağlamaktır.
Liyakat:
C) Devlet kamu hizmetleri görevlerine girmeyi, sınıflar içinde ilerleme ve yükselmeyi, görevin sona erdirilmesini liyakat sistemine dayandırmak ve bu sistemin eşit imkanlarla uygulanmasında Devlet memurlarını güvenliğe sahip kılmaktır.”
Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği (Resmi Gazete tarihi: 12.04.2014, sayısı: 28970)’nin ilgili maddeleri aşağıdadır:
“Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, liyakat ve kariyer ilkeleri çerçevesinde, hizmet gerekleri ve personel planlaması esas alınarak yükseköğretim üst kuruluşları ile yükseköğretim kurumları memurlarının görevde yükselme ve unvan değişikliğine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.”
“Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı, Üniversitelerarası Kurul Başkanlığı ile yükseköğretim kurumlarında görev yapan memurlardan 5 inci maddede belirtilen kadrolara görevde yükselme ve unvan değişikliği suretiyle atanacakları kapsar.”
“Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Alt görev: 27/9/1984 tarihli ve 3046 sayılı Kanunda belirtilen hiyerarşik kademeler çerçevesinde daha alt hiyerarşi içindeki görevleri,
b) Alt görev grubu: Aynı düzeydeki unvanların gruplandırılmasını,
c) Aynı düzey görev: Hiyerarşi, görev, yetki ve sorumluluk açısından aynı görev grubunda ya da grup içinde alt gruplar olması halinde aynı alt grupta yer alan görevleri,
…
e) Görev grubu: Benzer veya aynı düzeydeki unvanların yer aldığı grupları,
f) Görev unvanı: 5 inci maddede belirtilen kadrolara ilişkin unvanları,
…
ö) Üst görev: 3046 sayılı Kanunda belirtilen hiyerarşik kademeler çerçevesinde daha üst hiyerarşi içindeki görevleri,
…
ifade eder.”
“Görev grupları
MADDE 5 –(Değişik:RG-4/2/2015-29257)
(1) Bu Yönetmelik kapsamında görevde yükselme ve unvan değişikliğine tabi kadro unvanları aşağıda gösterilmiştir.
(2) Görevde yükselmeye tabi kadrolar:
a) Yönetim Hizmetleri Grubu;
1) Çiftlik müdürü, yurt müdürü, hastane müdürü, müze müdürü, şube müdürü, …”
“Görevde yükselme suretiyle atanacaklarda aranacak genel şartlar
MADDE 6 – (1) Bu Yönetmelikte belirtilen kadrolara görevde yükselme suretiyle atanabilmek için;
a) (Değişik:RG-11/3/2017-30004) İlan edilen kadrolar için belirlenen başvuru süresinin son günü itibarıyla 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen hizmet şartlarını taşımak,
b) (Değişik:RG-11/3/2017-30004) İlan edilen kadrolar için belirlenen başvuru süresinin son günü itibarıyla, ilgilinin başvurulan kadroya ilişkin 7 nci maddede belirtilen alt görevlerde toplam en az üç yıl hizmeti bulunmak, ilan edilen kadro için bu şartı sağlayan personel bulunmaması durumu hariç olmak üzere, bu hizmet süresinin en az bir yılını kurumda geçirmiş olmak,
c) (Ek:RG-4/2/2015-29257) (Mülga:RG-11/3/2017-30004)
ç) (Ek:RG-4/2/2015-29257) Görevde yükselme sınavında başarılı olmak,
gerekir.”
“Görevde yükselme sınavı sonucu atanacaklarda aranacak özel şartlar
MADDE 7 – (Değişik:RG-11/3/2017-30004)
(1) Bu Yönetmeliğe tabi kadrolara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aranacak özel şartlar aşağıda belirtilmiştir.
a) Çiftlik müdürü, yurt müdürü, hastane müdürü, müze müdürü, şube müdürü kadrolarına atanabilmek için;
1) En az dört yıllık yüksek öğrenim mezunu olmak,
2) İlan edilen kadrolar için belirlenen başvuru süresinin son günü itibarıyla, yükseköğretim üst kuruluşları ile yükseköğretim kurumlarında şef, koruma ve güvenlik şefi, uzman, sivil savunma uzmanı, araştırmacı, basın ve halkla ilişkiler müşaviri, müze araştırmacısı, çözümleyici, başhemşire, müdür yardımcısı kadrolarından birinde veya en az lisans düzeyinde öğrenim gerektiren unvan değişikliğine tabi kadrolardan birinde çalışıyor olmak,”
“Görev grupları arasındaki geçişler ve sınavsız atanma
MADDE 20 – (1) 5 inci maddede belirtilen görev grupları arasındaki atamalar aşağıdaki esaslara göre yapılır.
…
b) Gruplar arasındaki görevde yükselme ve unvan değişikliği niteliğindeki atamalar görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabidir. Ancak, Kurumda veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabi tutulmadan atama yapılabilir.
…
d) Şube müdüründen daha üst görevlere, en az dört yıllık yüksek öğrenim mezunu olmak kaydıyla, genel hükümlere göre sınavsız atama yapılır.”
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun ilgili maddesi aşağıdadır:
“Atamalar:
Madde 52 – Atama esasları:
a. (Değişik: 17/8/1983 - 2880/29 md.) (…)49 Genel Sekreter ile daire başkanları, müdürler, hukuk müşavirleri ve uzmanlar, … üniversitelerde … yönetim kurulunun görüşü alınarak rektör tarafından atanır. Fakülte, enstitü ve yüksekokul sekreterinin atanması, ilgili dekan ve müdürün önerisi üzerine rektör tarafından yapılır.”
5018 sayılı Kanunun 71’inci maddesinin ilgili kısımları aşağıdadır:
“Kamu zararı
Madde 71- (Değişik birinci fıkra: 25/4/2007-5628/4 md.) Kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.
Kamu zararının belirlenmesinde;
…
g) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması,
esas alınır.”
Değerlendirme
Şube müdürü olarak atanan adı geçen kişiler şube müdürü olarak atanmada 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 68’inci maddesinin (B) bendinde belirtilen hizmet şartı ile yükseköğrenim şartını taşımaktadır. Ancak adı geçen kişiler Yönetmelik’in görevde yükselme suretiyle atanacaklarda aranacak genel şartları düzenleyen 6’ncı maddesi gereğince 7’nci maddesinde sayılan alt görevlerde en az 3 yıl çalışmış olma şartı ile görevde yükselme sınavında başarılı olma şartını taşımamaktadırlar.
Temyiz başvurusunda, ilgili kişilerin Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nin “Görev grupları arasındaki geçişler ve sınavsız atanma” başlıklı 20’nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca, daha üst görev olan fakülte sekreteri veya yüksekokul sekreteri kadrosundan daha alt görev olan şube müdürü kadrosuna atandığını, bu hüküm uyarınca daha alt düzey görevlere görevde yükselme sınav şartı aranmaksızın atama yapılabileceği öne sürülmüştür. Yönetmelik’in 20’nci maddesinin ilk fıkrasının (b) bendinde yer alan düzenlemenin sınav şartının bertaraf edilmesine gerekçe teşkil edecek şekilde anlaşılması ve uygulanması 657 sayılı Kanun ve Yönetmelik’in sözüne ve ilkelerine uygun düşmemektedir. Zira “aynı düzey görev” ve “alt düzey görev” kavramlarını Yönetmelik kapsamında anlamlandırmak gerekir. Bu bağlamda, söz konusu atamalar Yönetmelik’in 20’nci maddesi ilk fıkrasının (b) bendi kapsamına girmemektedir.
Yönetmelik’in anılan hükmü uyarınca şube müdürü; çiftlik müdürü, yurt müdürü, hastane müdürü ve müze müdürü ile aynı düzey olarak sayılmıştır. Yukarıdaki “aynı görev düzeyindeki” ifadesini şube müdürüne eşit düzey olarak çiftlik müdürü, yurt müdürü, hastane müdürü ve müze müdürü ile sınırlamak gerekir.
Yüksekokul sekreteri ve fakülte sekreteri kadroları Yönetmelik ve 3046 sayılı Kanun kapsamında şube müdürü kadrosu ile üst görev veya alt görev olarak hiyerarşi içinde yer almamaktadır. Ek göstergeleri dikkate alındığında dahi belirtilen sekreter kadrolarının şube müdürü kadrosunun üst düzeyinde veya onunla aynı düzeyde görev olarak yorumlanması mevzuata uygun olmayacaktır.
2547 sayılı Kanun’un 51’inci maddesinde üniversitelerde görev yapan yönetim örgütleri düzenlenmiştir. 51’inci maddenin a-bendine göre üniversitelerde rektöre bağlı, merkez yönetim örgütünün başında bir genel sekreter ve hizmetlerin gerekli kıldığı daire başkanları, müdürler, danışmanlar, hukuk müşavirleri, uzmanlar ile büro ve iç hizmet görevlerini yapmak üzere 657 sayılı Kanun’a tabi memurlar ve diğer görevliler bulunur. 51’inci maddenin b-bendine göre ise her fakültede, dekana bağlı ve fakülte yönetim örgütünün başında bir fakülte sekreteri, enstitü ve yüksekokullarda ise enstitü veya yüksekokul müdürüne bağlı enstitü veya yüksekokul sekreteri bulunur. Sekretere bağlı büro ve iç hizmet görevlerini yapmak üzere gerekli görüldüğü takdirde, yeteri kadar müdür ve diğer görevliler çalıştırılır.
2547 sayılı Kanun’un 51’inci maddesinde belirtilen yönetim birimlerinin kuruluşu, örgütlenmesi, görev ve yetki alanı ile yöneticilerinin atanma usulleri, 2547 sayılı Kanunun 51 ve 52’nci maddelerinde farklı şekillerde düzenlenmiştir. Örneğin, Kanun’un 52’nci maddesi uyarınca, daire başkanı ve müdürler (şube müdürü, yurt müdürü, hastane müdür vd.) üniversite yönetim kurulunun görüşü alınarak rektör tarafından atanırken; fakülte ve enstitü sekreterleri ilgili dekan ve müdürün önerisi üzerine rektör tarafından atanmaktadır. Görev ve sorumluluk alanı tüm üniversite çapında olan daire başkanı ve müdürlerin atanma sürecinde üniversite yönetim kurulu görüşünün alınması ön şartı getirilmiştir. Buna karşın, fakülte ve enstitü sekreterleri çok daha sınırlı bir alanda görev yapacakları için ilgili alan yöneticisi konumundaki dekan veya enstitü müdürü tarafından önerilmeleri yeterli görülmektedir. Diğer taraftan, 2547 sayılı Kanunun 52’nci maddesinin (b) bendine göre, fakülte sekreterleri ile enstitü ve yüksekokul sekreterlerinin yükseköğretim diplomasına sahip olması gerekirken, gerek Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmelik’in 5’inci maddesinin (a) bendi ve gerekse Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumlan Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nin 7’nci maddesinin ilk fıkrasının (a) bendine göre şube müdürü olabilmek için en az 4 yıllık yüksek öğrenim mezunu olunması gerekmektedir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere fakülte sekreteri ve yüksekokul sekreteri kadroları mevcut yönetim hiyerarşisi içerisinde üst görev veya alt görev olarak konumlandırmadığı gibi yönetim birimlerinin kuruluşu, örgütlenmesi, görev ve yetki alanı ile yöneticilerinin atanma usulleri değerlendirildiğinde fakülte sekreteri ve yüksekokul sekreterini şube müdüründen daha üst veya dengi görev olarak kabul etmek mevzuatın sözüne ve ilkelerine uygun değildir.
Nitekim 12.11.2005 tarihli ve 25991 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan mülga Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumlan Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nin “Hizmet grupları” başlıklı 5’inci maddesinde, görevde yükselmeye tabi kadrolar sayılırken, fakülte sekreteri, yüksekokul sekreteri, enstitü sekreteri şube müdüründen önce sayılarak üst görev olarak düzenlenmiş iken 12.04.2014 tarihli ve 28970 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren ve halen yürürlükte olan Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nde fakülte sekreteri, yüksekokul sekreteri, enstitü sekreteri görev grupları arasından çıkarılmıştır. Mevzuattaki bu değişiklik, kanun koyucunun fakülte sekreteri, ve yüksekokul sekreteri görevlerini mevcut yönetim hiyerarşisi içerisinde üst görev veya alt görev olarak konumlandırmadığını göstermektedir.
Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumlan Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin 5’inci maddesinin ikinci fıkrasında, görevde yükselmeye tabi kadrolar beş farklı grupta toplanmış ve en üst kadrodan başlayarak beş bent halinde “sayma tekniği” kullanılarak sıralanmıştır. Buna karşın fakülte sekreteri ve yüksekokul sekreteri kadroları görevde yükselmeye tabi kadrolar ve unvan değişikliğine tabi kadrolar arasında sayılmamıştır.
Görevde yükselme, memurun alt düzey görev grubundan Yönetmelik kapsamındaki yönetim hiyerarşisinde üst düzeylere kadar liyakat ve kariyer olarak çıkabilme imkânı sağlayan bir mekanizmadır. Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumlan Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nde yapılan değişiklikle hiyerarşik sıralama dışına çıkarılan fakülte sekreteri ve yüksekokul sekreteri kadrolarından bu Yönetmelik’e tabi kadrolara sınavsız atama yapılması mevzuata aykırılık teşkil edecektir. Kaldı ki, Daire Kararına konu olan atamalarda adı geçen üç kişinin fakülte sekreteri veya yüksekokul sekreteri kadrolarına atanmadan önce görev yaptığı kadrolara bakıldığında, adı geçen üç kişinin Yönetmelik’in 7’nci maddesinde sayılan alt görevlerde en az 3 yıl çalışmış olma koşulunu da sağlamadığı anlaşılmaktadır.
Daire Kararına konu olan atama işlemlerine dayanak teşkil eden temel norm olan 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Atamalar” başlıklı 52’nci maddesine göre üniversitelerde şube müdürü ataması, yönetim kurulunun görüşü alınarak üniversite üst yöneticisi konumunda bulunan rektör tarafından yapılmaktadır. Kanun’un 52'nci maddesinde belirtilen "üniversite yönetim kurulu görüşü" danışma ve hazırlık işlemi mahiyetindedir. Atama işlemi, rektörün onayı olmadan hukuki sonuç doğurmamaktadır. Bu nedenle de atama işlemine onay veren rektör mevzuata aykırı atama işlemi dolayısıyla oluşan kamu zararından uygun illiyet bağı dahilinde münferiden sorumludur.
BU İTİBARLA, yukarıda belirtilen gerekçelerle sorumlunun iddiaları reddedilerek 35756 Karar-107 İlam sayılı Daire Kararının 1’inci maddesinin TASDİKİNE (Üye ...’in aşağıda yer alan ilave gerekçesi ile birlikte; Temyiz Kurulu ve ….Daire Başkanı ..., ….Daire Başkanı ..., Üyeler ..., ..., ..., ..., ...’in aşağıda yer alan karşı oy gerekçesi karşısında), oy çokluğuyla,
6085 sayılı Kanun’un 57’nci maddesi gereği bu Kararın yazılı bildirim tarihinden itibaren on beş gün içerisinde Sayıştayda karar düzeltilmesi yolu açık olmak üzere,
Karar verildiği 20.03.2024 tarih ve 56584 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.
(İlave gerekçe
Üye ...’in ilave gerekçesi
Çoğunluk görüşünde belirtilen gerekçeyle Daire Kararının Tasdiki gerekir.
Buna ilave olarak:
Daire Kararında, somut uygulama sonucunda oluşan kamu zararından münferiden rektör sorumlu tutulmuştur. Ancak somut uygulamada oluşan kamu zararında Üniversite yönetim kurulu üyeleri ile ödeme emri belgelerinde imzaları bulunan harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlilerinin de sorumluluğu bulunmaktadır.
2547 sayılı Kanun’un 52’nci maddesine göre üniversitelerde müdürler, yönetim kurulunun görüşü alınarak rektör tarafından atanır. Somut uygulamada yönetim kurulu tarafından, adı geçen kişilerin “… Şube Müdürü kadro[ları]na atanmasının uygun olduğuna oy birliği ile karar veril[diği]” görülmektedir. Yönetim kurulu tarafından verilen görüş yukarıda yer alan çoğunluk görüşünde (yani bu Kararda) “danışma ve hazırlık işlemi mahiyetinde” olarak nitelendirilmiş ve yönetim kurulu üyelerinin kamu zararından sorumluluğu bulunmadığına hükmedilmişse de, esasen yönetim kurulu üyelerinin de sorumluluğa iştirakı bulunduğu kanaatindeyim. Zira yönetim kurulu üniversitelerde bir danışma organı değil icra organıdır. Yönetim kurulunun atama süreci içerisinde, görev ve yetkileri dahilinde oluşturduğu görüşler de atama işlemi üzerinde -doğrudan belirleyici olmasa da- etkilidir.
5018 sayılı Kanun’un 32, 33 ve 55’inci maddeleri, İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar’ın 10 ve 12’nci maddelerine göre, somut uygulama neticesinde oluşan kamu zararından, ödeme emri belgelerinde görev ve yetkileri dahilinde imzaları bulunan harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlilerinin de sorumlu tutulması gerekir.
Buna göre, somut uygulamada oluşan kamu zararından, yönetim kurulu kararlarında atamaların uygun olduğu yönünde oy kullanmış olan yönetim kurulu üyeleri ile ödeme emri belgelerinde imzaları bulunan harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlilerinin de sorumlu tutulması gerekir.
Karşı oy gerekçesi
Temyiz Kurulu ve ….Daire Başkanı ..., ….Daire Başkanı ..., Üyeler ..., ..., ...’nin karşı oy gerekçesi
12.04.2014 tarih ve 28970 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nin [Yönetmelik] 24’üncü maddesi ile yürürlükten kaldırılan 12.11.2005 tarih ve 25991 sayılı Resmî Gazetede yayımlanmış Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği [önceki Yönetmelik]’nin “Hizmet grupları” başlıklı 5’inci maddesinde yönetim hizmetleri grubu içindeki görevde yükselmeye tabi kadro unvanları:
“1) Genel Sekreter,
2) Genel Sekreter Yardımcısı,
3) Daire Başkanı,
4) Üniversite Hastaneleri Başmüdürü,
5) Fakülte Sekreteri, Yüksek Okul Sekreteri, Enstitü Sekreteri,
6) Savunma Sekreteri,
7) Özel Kalem Müdürü, Çiftlik Müdürü, Yurt Müdürü, Hastane Müdürü, İlköğretim ve Ortaöğretim Müdürü, Döner Sermaye İşletme Müdürü ile diğer unvanlı müdürler, Şube Müdürü,
8) Müdür Yardımcısı,
9) Şef, Koruma ve Güvenlik Şefi.” olarak dokuz bent halinde belirtilmiştir.
Önceki Yönetmelik’in “Görevde yükselme sınavına tabi olmadan yapılacak atamalarda aranacak şartlar” başlıklı 6’ncı maddesinde:
“Bu Yönetmeliğin 5’inci maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinin (1), (2), (3), (4), (5) ve (6) numaralı alt bentleri ile (b) bendinin (1) numaralı alt bendinde yer alan kadrolara sınavsız atama yapılır. Ancak, bu kadrolara yapılacak atamalarda aşağıdaki şartlar aranır.
a) Genel Sekreter, Genel Sekreter Yardımcısı, I. Hukuk Müşaviri, Daire Başkanı, Üniversite Hastaneleri Başmüdürü, Fakülte Sekreteri, Yüksek Okul Sekreteri, Enstitü Sekreteri ve Savunma Sekreteri kadrolarına atanabilmek için;
1) En az fakülte veya dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,
2) 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen şartları taşımak,” denilerek fakülte/yüksekokul/enstitü sekreterliği kadrolarına en az fakülte veya dört yıllık yüksekokul mezunu olmak ve 657 sayılı Kanun’un 68’inci maddesinin (B) bendinde belirtilen hizmet şartlarını taşımak kaydıyla sınavsız atama yapılabileceği düzenlenmişti.
Görüldüğü üzere önceki Yönetmelikte fakülte/yüksekokul/enstitü sekreterliği görevde yükselmeye tabi olmadan atanılacak kadrolar arasında sayılarak, aynı hizmet grubu içinde yer alan şube müdürlüğünün üstü bir yönetici kadrosu olarak kabul edilmişti. Önceki Yönetmelik’in 24’üncü maddesinde, aynı görev grubu içinde kalmak kaydıyla personelin isteğiyle sınav yapılmaksızın alt görevlere atanabileceği ve yine Kurumda veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme eğitimi ve sınavına tabi tutulmadan atama yapılabileceği düzenlenmişti.
2014 tarihli Yönetmelik’te ise fakülte/yüksekokul/enstitü sekreterliği, görevde yükselmeye tabi yönetim hizmetleri grubu içinden çıkarılmış, böylece bu grupta şube müdürlüğü en üst görev olarak kalmıştır. Ayrıca Yönetmelik’in “Görev grupları arasındaki geçişler ve sınavsız atanma” başlıklı 20’nci maddesi d bendinde “Şube müdüründen daha üst görevlere, en az dört yıllık yüksek öğrenim mezunu olmak kaydıyla, genel hükümlere göre sınavsız atama yapılır.” denilerek fakülte/yüksekokul/enstitü sekreterliği şube müdürlüğünden daha üst bir görev olarak kabul edilmiştir.
Anılan Yönetmeliğin 20’nci maddesi b bendinde: “b) Gruplar arasındaki görevde yükselme ve unvan değişikliği niteliğindeki atamalar görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabidir. Ancak, Kurumda veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabi tutulmadan atama yapılabilir.” denilmiştir. Buna göre, ataması yapılacak memurun çalıştığı kurumda veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunduğu görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabi tutulmadan ataması yapılabilecektir.
Daire Kararında adı geçen üç personelin fakülte sekreteri veya yüksekokul sekreteri kadrosundan şube müdürü kadrosuna geçmesi, 2014 tarihli Yönetmelik’in 20’nci maddesi b bendi kapsamında aynı düzey veya alt düzey göreve atanma sayılacağından görevde yükselme şartları aranmaksızın şube müdürlüğüne sınavsız atanmalarında mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.
2014 tarihli Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nin “Görev grupları arasındaki geçişler ve sınavsız atanma” başlıklı 20’nci maddesinin b bendinde ise: “b) Gruplar arasındaki görevde yükselme ve unvan değişikliği niteliğindeki atamalar görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabidir. Ancak, Kurumda veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabi tutulmadan atama yapılabilir.” denilerek hiçbir şart getirilmeden idarenin takdiri ile üst görevlerden aynı düzey veya alt görevlere atama yapılabileceği hükme bağlanmıştır. Dolayısıyla yükseköğretim kurumlarında memurun daha önce bulunduğu görevlerden aynı veya alt düzey görevlere görevde yükselme şartları (genel ve özel) aranmadan ataması yapılabilecektir. Bu bağlamda üniversitelerde görevde yükselme şartları aranmadan genel hükümlere göre atanılabilecek üst düzey yönetim kadroları niteliğindeki fakülte/yüksekokul/enstitü sekreterliğinden aynı düzey veya alt düzey kadro niteliğindeki şube müdürlüğü kadrolarına görevde yükselme şartları aranmadan atama yapılması Yönetmelik’in sınavsız atanmaya ilişkin maddesi kapsamında mevzuata uygundur.
Dolayısıyla adı geçen üç personelin atanması işlemleri mevzuatına uygundur. Bu atamalar sonucunda 5018 sayılı Kanun’un 71’inci maddesi kapsamında zararı oluşmamıştır.
Bu itibarla, yukarıda belirtilen gerekçeyle sorumlunun itirazları kabul edilerek Daire Kararının 1’inci maddesinin Kaldırılması gerekir.
…. Daire Başkanı ...’ın ilave karşı oy gerekçesi
Konunun esasıyla ilgili olarak yukarıda karşı oy gerekçesinde açıklandığı üzere Daire Kararının Kaldırılması gerekir. Bununla birlikte, Daire Kararının Tasdiki yönünde çoğunluk görüşü oluşması karşısında, hükümde tesis edilen sorumluluğun mevzuata uygun olmadığı kanaatindeyim.
Daire kararında sadece atamaya olur veren rektör kamu zararından sorumlu tutulmuştur. Oysa 5018 sayılı Kanun’un 31, 32, 33’üncü maddesi ve Sayıştay Genel Kurulunun 5189/1 sayılı Kurul Kararında açıklanan kurallar çerçevesinde; bir giderin yapılmasında görevlendirilmiş kişilerin düzenlediği, onayladığı her bir belge gerçekleştirme belgesi sayılır ve bu süreçte yetkili olarak görev yaparak işlemin tamamlanmasını sağlayan kişiler düzenledikleri belgelerin doğruluğundan, mevzuata uygunluğundan sorumludurlar.
Dolayısıyla atama onay belgesini hazırlamak, uygun bulmak suretiyle atama işlem sürecinde görev yapan gerçekleştirme görevlilerinin (Personel Daire Başkanı, Genel Sekreter) de sorumluluğa dahil edilmesi için Daire Kararının Bozulması gerekir.
Üye ...’in karşı oy gerekçesi
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun "Yönetim Örgütleri" başlıklı 51’inci maddesinin (b) bendinde: "Her fakültede, dekana bağlı ve fakülte yönetim örgütünün başında bir fakülte sekreteri, enstitü ve yüksekokullarda ise enstitü veya yüksekokul müdürüne bağlı enstitü veya yüksekokul sekreteri bulunur." düzenlemesi yer almaktadır.
2547 sayılı Kanun’un "Atama esasları" başlıklı 52’nci maddesinin (a) bendinde, "... Fakülte, enstitü ve yüksekokul sekreterinin atanması, ilgili dekan ve müdürün önerisi üzerine rektör tarafından yapılır." denilmiştir.
Ayrıca Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme Yönetmeliği’nin "Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliğine İlişkin Esaslar" başlıklı 5’inci maddesinde:
“(1) Bu Yönetmelik kapsamında görevde yükselme ve unvan değişikliğine tabi kadro unvanları aşağıda gösterilmiştir.
(2) Görevde yükselmeye tabi kadrolar:
a) Yönetim Hizmetleri Grubu;
1) Çiftlik müdürü, yurt müdürü, hastane müdürü, müze müdürü, şube müdürü, ..." düzenlemesi yer almaktadır.
Yönetmelik’in "Görevde yükselme suretiyle atanacaklarda aranacak genel şartlar" başlıklı 6’ncı maddesinde:
"(1) Bu Yönetmelikte belirtilen kadrolara görevde yükselme suretiyle atanabilmek için;
a) (Değişik:RG-11/3/2017-30004) İlan edilen kadrolar için belirlenen başvuru süresinin son günü itibarıyla 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen hizmet şartlarını taşımak,
b) (Değişik:RG-11/3/2017-30004) İlan edilen kadrolar için belirlenen başvuru süresinin son günü itibarıyla, ilgilinin başvurulan kadroya ilişkin 7 nci maddede belirtilen alt görevlerde toplam en az üç yıl hizmeti bulunmak, ilan edilen kadro için bu şartı sağlayan personel bulunmaması durumu hariç olmak üzere, bu hizmet süresinin en az bir yılını kurumda geçirmiş olmak,
ç) (Ek:RG-4/2/2015-29257) Görevde yükselme sınavında başarılı olmak, gerekir.” düzenlemesi yer almaktadır.
Yönetmelik’in "Görevde yükselme sınavına tabi olarak atanacaklarda aranacak özel şartlar" başlıklı 7’nci maddesinde:
"(1) Bu Yönetmeliğe tabi kadrolara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aranacak özel şartlar aşağıda belirtilmiştir.
a) Çiftlik müdürü, yurt müdürü, hastane müdürü, müze müdürü, şube müdürü kadrolarına atanabilmek için;
1) En az dört yıllık yüksek öğrenim mezunu olmak,
2) İlan edilen kadrolar için belirlenen başvuru süresinin son günü itibarıyla, yükseköğretim üst kuruluşları ile yükseköğretim kurumlarında şef, koruma ve güvenlik şefi, uzman, sivil savunma uzmanı, araştırmacı, basın ve halkla ilişkiler müşaviri, müze araştırmacısı, çözümleyici, başhemşire, müdür yardımcısı kadrolarından birinde veya en az lisans düzeyinde öğrenim gerektiren unvan değişikliğine tabi kadrolardan birinde çalışıyor olmak,” düzenlemesi yer almaktadır.
Yönetmelik’in "Görev grupları arasındaki geçişler ve sınavsız atanma" başlıklı 20’nci maddesinin (a) ve (b) fıkralarında:
“a) Aynı görev grubu içinde kalmak kaydıyla, ilgili personelin isteği ve atanılacak kadronun gerektirdiği özellikleri taşıyanlar sınav yapılmaksızın alt görevlere atanabilirler.
b) Gruplar arasındaki görevde yükselme ve unvan değişikliği niteliğindeki atamalar görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabidir. Ancak, Kurumda veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabi tutulmadan atama yapılabilir.”
hükümleri yer almaktadır.
Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri değerlendirildiğinde, her ne kadar şube müdürü kadrosuna atanmak için görevde yükselme sınavında başarılı olmak genel kural olarak belirlenmiş olsa da, mevzuatta üst görevden alt görevlere veya aynı düzey görevlere sınavsız atanabilme hususunda istisna getirildiğinden, 657 sayılı Kanun’un 68’inci maddesinin (B) bendinde belirtilen şartları taşıyan personelin kendi isteğiyle fakülte sekreterliği veya yüksekokul sekreterliğinden aynı düzey görev veya alt görev olan şube müdürlüğüne atanmasında mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.
Buna göre; Yüksekokul sekreterliğinde geçirilen sürenin çok kısa, yapılan işlemin diğer müdürlüklere sınavsız atama için bir basamak olarak kullanıldığı, dolayısıyla idari ve adli bir soruşturmanın konusu olduğu değerlendirilmekle beraber, bu yönüyle mevzuata aykırı olarak değerlendirilen bu işlem nedeniyle “Kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmamıştır.”
Bu meyanda; üniversitelerde fakülte, yüksekokul ve enstitü birimlerinde idari iş ve işlemlerden; bulunduğu birimde dekan, yüksekokul ve enstitü müdürüne karşı sorumlu olan sekreter unvanındaki personelin gerek rektör tarafından 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun ilgili maddesine göre sınavsız olarak atanmaları gerekse de bulunduğu birimdeki sorumlulukları, görev ve yetkileri açısından söz konusu görevde yükselme ve unvan değişikliği yönetmelikleri kapsamında olmayan bir unvan olması nedeniyle görevde yükselme ve unvan değişikliği kapsamında sayılan unvanlara sertifika, öğrenim durumu ve hizmet süresi yönünden gerekli şartları sağlaması şartıyla üniversitede bulunan şube müdürlüğü kadrosu ve daha alt görevlere naklen atanmasının rektörün takdirinde olduğu değerlendirilmektedir.
Diğer yandan: Kamu idaresi tarafından atamanın yapıldığı dönem itibariyle ilgilinin görevini yerine getirmediği yönünde düzenlenmiş bir tutanak ve hakkında başlatılmış bir inceleme ve soruşturmanın da mevcut olmadığı anlaşılmaktadır. Yapılan ödemeler, fiilen yapılan görevin karşılığı ödemelerdir. Bu kadro için başka bir personele bu müdürlüğe ilişkin ödeme yapıldığına ilişkin bir tespit de mevcut değildir. Görevin yetki ve sorumluluğunu taşıyan bu görev nedeniyle ilgiliye yapılmış olan ödemeleri kamu zararı olarak nitelendirmek hukuken mümkün değildir.
Yukarıda yer verilen mevzuat ve izahat muvacehesinde yapılan ödemenin mevzuata uygun olduğu değerlendirilmektedir. Bu nedenle verilen tazmin hükmüne ilişkin Daire Kararının “Kaldırılması” gerektiği gerekçesiyle çoğunluk görüşüne katılmıyorum.
Üye ...’un karşı oy gerekçesi
Esastan çoğunluğun görüşüne iştirak etmekle birlikte;
Temyiz dilekçesi ekinde sunulan belgelerin incelenmesi neticesinde, İlama konu edilen atamaların; Genel Sekreter, Personel Dairesi Başkanı ve Rektörün imzaladığı atama onayı (personel hareketleri onayı) ile yapıldığı görülmektedir. Somut olaydaki ödemeler söz konusu atama onay belgelerine istinaden yapılmıştır.
Daire Kararında, mevzuata aykırı atamalardan kaynaklanan kamu zararından tek başına Rektör sorumlu tutulmuştur. Halbuki somut olaydaki atamaların bahsi geçen 3 kamu görevlisinin imzalarıyla gerçekleşmiş olması nedeniyle, kamu zararından Genel Sekreter ile Personel Dairesi Başkanının da sorumlu tutulması gerekmektedir.
Bu itibarla, sorumluluğa Genel Sekreter ile Personel Dairesi Başkanının da dahil edilmesi için, İlam hükmünün sorumluluktan bozularak dosyanın Dairesine tevdiine karar verilmesi uygun olacaktır.)